Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — pracownik wygrał (117 orzeczeń)
117 orzeczeńPracownik wygrał: 100%2011–2026
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
76
Sąd Najwyższy
29
Sąd Okręgowy
11
Sąd Rejonowy
1
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(117)
SNI PKN 215/98
Wygrał powód · 26 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego od wielu lat, który pełnił funkcję społecznego inspektora pracy oraz przewodniczącego komisji zakładowej NSZZ „Solidarność”. Pracodawca rozwiązał z nim umowę …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 123/98
Wygrał powód · 14 maj 1998
Sprawa dotyczyła pracownika Izby Wytrzeźwień, który został zwolniony dyscyplinarnie na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP z powodu rzekomego stawienia się do pracy po spożyciu alkoholu. Sądy meriti uznały…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 30/98
Wygrał powód · 8 kwi 1998
Sprawa dotyczyła wypowiedzenia umów o pracę pracownikom brygady remontowej w spółdzielni spożywczej. Sądy ustaliły, że pracodawca naruszył art. 38 KP, ponieważ nie zachował prawidłowego trybu konsulta…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 571/97
Wygrał powód · 26 mar 1998
Sprawa dotyczyła pracownika będącego działaczem związkowym, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z jego winy, bez uzyskania wymaganej zgody organizacji związkowej. Powód domag…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 454/97
Wygrał powód · 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 438/97
Wygrał powód · 17 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę po konsultacji ze związkiem zawodowym na podstawie art. 38…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 324/97
Wygrał powód · 2 gru 1997
Sprawa dotyczyła pracownicy PSS „S.”, członkini komisji zakładowej NSZZ „Solidarność”, której pracodawca wypowiedział warunki pracy, proponując przeniesienie z dotychczasowego sklepu do kiosku spożywc…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 373/97
Wygrał powód · 19 lis 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację trzech jednostek organizacyjnych PKP, które zostały zobowiązane do zapłaty na rzecz zakładowych funduszy świadczeń socjalnych kwot należnych za 1994 r. Spór dotyczył prze…
InneZwiązki zawodowe
SNI PKN 325/97
Wygrał powód · 14 paź 1997
Sprawa dotyczyła pracownika będącego przewodniczącym zakładowej organizacji NSZZ „Solidarność”, któremu pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy na niekorzyść bez uzyskania zgody zarządu organiza…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNI PKN 181/97
Wygrał powód · 12 cze 1997
Sprawa dotyczyła wypowiedzenia zmieniającego pracownicy zatrudnionej na stanowisku specjalisty ds. płac, która była jednocześnie członkiem zarządu zakładowej organizacji związkowej i korzystała ze szc…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 157/97
Wygrał powód · 16 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę prz…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 88/97
Wygrał powód · 10 kwi 1997
Sąd Najwyższy uznał, że odwołanie nauczycielki mianowanej ze stanowiska wicedyrektora szkoły stanowi jednostronną zmianę warunków pracy na niekorzyść pracownika. Choć samo odwołanie było zgodne z art.…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PZP 20/96
Wygrał powód · 7 lis 1996
Sprawa dotyczyła pracownicy objętej szczególną ochroną trwałości stosunku pracy jako wiceprzewodniczącej komisji zakładowej związku zawodowego. Pracodawca rozwiązał z nią umowę bez wypowiedzenia z pow…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweWynagrodzenie
SNI PZP 20/95
Wygrał powód · 29 sie 1995
Sprawa dotyczyła ochrony przed wypowiedzeniem stosunku pracy członka komitetu założycielskiego zakładowej organizacji związkowej. Powódka, nauczycielka zatrudniona w szkole, otrzymała wypowiedzenie po…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNI PZP 17/95
Wygrał powód · 25 lip 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące ochrony związkowej pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy w dodatkowym miejscu pracy. Spór dotyczył tego, czy działacz związk…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PRN 7/95
Wygrał powód · 4 kwi 1995
Sąd Najwyższy uznał, że przy rozwiązaniu stosunku pracy z nauczycielem mianowanym w trybie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela nie jest wymagane uzyskanie stanowiska organizacji związkowej przewidzianego…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PZP 8/94
Wygrał powód · 16 mar 1994
Orzeczenie dotyczyło pytania prawnego, czy postanowienie sądu odmawiające wpisu zmian statutu związku zawodowego do rejestru podlega zaskarżeniu. Sąd Najwyższy uznał, że tak. Wskazał, że sprawy rejest…
Związki zawodoweInne
‹ Poprzednia6 / 6
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.