Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — 471 orzeczeń z prawa pracy
471 orzeczeńPracownik wygrał: 28.7%2021–2026
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
325
Sąd Najwyższy
72
Sąd Okręgowy
56
Sąd Rejonowy
18
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(471)
SRVIII P 573/21
NieznanySąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie w Warszawa · 27 lip 2026
Powódka, zatrudniona na uczelni wyższej od 2018 r. na stanowisku kanclerza na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w pełnym wymiarze czasu pracy, odwołała się od oświadczenia pracodawcy z 2 li…
Wypowiedzenie / zwolnienieMobbingZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SOVIII Pa 34/26
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Łodzi w Łódź · 16 lip 2026
Powód, dyrektor placówki w D., otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony i wniósł o zasądzenie odszkodowania na podstawie art. 45 § 1 k.p., twierdząc, że wskazane przez pracodawcę przy…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart. 45 kpc
SRIV P 557/25
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 8 kwi 2026
Powód P.D. był zatrudniony u strony pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony od 1 stycznia 2017 r., ostatnio na stanowisku eksperta, gdzie do jego zadań należał m.in. nadzór nad prawid…
InneZwiązki zawodoweart. 109 kp
SOIII Pa 4/26
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Suwałkach w Suwałki · 27 mar 2026
Powód, długoletni pracownik Fabryki (...) S.A., zajmujący stanowisko operatorskie, był członkiem Zakładowej Organizacji Związkowej i podlegał szczególnej ochronie trwałości stosunku pracy. W dniu (...…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweMobbingDyskryminacjaBHPPrzywrócenie do pracyart. 68 ustawy o emeryturach i rentach z FUS
SRIV P 671/25
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 18 mar 2026
Sprawa z powództwa pracownika (działacza związkowego) przeciwko pracodawcy o zapłatę dodatku motywacyjnego. Powód, zatrudniony jako starszy wychowawca w placówce opiekuńczo-wychowawczej, od września 2…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 31 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych oraz Dział III i V - Rządowego programu dofinansowania wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027
SRIV P 1307/24
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 11 mar 2026
Powód V.B. był zatrudniony u strony pozwanej (spółka z o.o. zajmująca się zbieraniem odpadów) od 1 października 2021 r., początkowo na okres próbny, a od 1 stycznia 2022 r. na czas nieokreślony na sta…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieart. 45 kp
SOVII Pa 122/24
Wygrał powódSąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie w Warszawa · 25 lut 2026
Powód L. F. był zatrudniony u pozwanego pracodawcy na stanowisku radcy prawnego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. W dniu 11 lutego 2021 r. pracodawca wypowiedział powodowi umowę o pracę…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 45 § 1 kp
SRV P 169/24
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Rybniku w Rybnik · 4 lut 2026
Sąd Rejonowy w Rybniku oddalił powództwo B. I. przeciwko spółce o odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Powódka była zatrudniona od 2015 r., a od 2017 r. na …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 52 § 1 pkt 1 kodeksu pracy
SRIV P 560/25
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 28 sty 2026
Powód J. Z., zatrudniony na czas nieokreślony, domagał się przywrócenia do pracy i wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia przez pracodawcę na podstawie art…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart. 56 § 1 kp · art. 57 § 1 kp
SRIV P 30/25
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Suwałkach w Suwałki · 8 gru 2025
Powód M.D., zatrudniony od 2011 r. w Fabryce (...) S.A. na stanowisku operatora produkcji P5 (od 2015 r. na czas nieokreślony), a od 2023 r. będący członkiem Komisji Zakładowej i objęty ochroną z art.…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaZwiązki zawodoweBHPPrzywrócenie do pracyInne
SRIV P 174/24
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy w Sanoku w Sanok · 30 wrz 2025
Sąd Rejonowy w Sanoku – IV Wydział Pracy przywrócił do pracy R.M. i D.J. w Urzędzie Miejskim w A. na dotychczasowych warunkach pracy i płacy. Powódki były zatrudnione na podstawie umów o pracę na czas…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieZwiązki zawodoweDyskryminacjaart. 45 kp, 30 § 1k.p.
SRIV P 98/23
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Sanoku w Sanok · 5 lis 2024
Sąd Rejonowy w Sanoku oddalił powództwo L.O. przeciwko Hucie (...) S.A. o uznanie za niezgodne z prawem rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia i przywrócenie do pracy, ewentualnie odszkodowanie. …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart. 52 § 1 pkt 1 kp
SRVI P 84/21
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie w Warszawa · 7 lut 2022
Powód M.W. był zatrudniony u pozwanej (...) S.A. Oddział (...) od 1 maja 2007 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, ostatnio na stanowisku koordynatora sekcji prawnej. W dniu 11 lutego 2…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyart. 45 k.p.
SRVI P 383/19
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie w Warszawa · 22 lip 2021
Powód Z.V. był zatrudniony w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w B. na umowę o pracę na czas nieokreślony od 1 lipca 2008 r. na stanowisku egzaminatora. Był przewodniczącym zakładowego związku zawod…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SRVII P 2641/18
Wygrał pozwanySąd Rejonowy Katowice-Zachód w Katowicach w Katowice · 14 lip 2020
Powód Z.W., zatrudniony w pozwanej spółce od 1977 r. (ponad 41 lat), na stanowisku kontrolera jakości wyrobów, wniósł pozew o odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu ze w…
DyskryminacjaWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 11^2^ k.p., art. 11^3^ k.p., art. 18^3a^ k.p., art. 18^3b^ k.p., art. 18^3c^ k.p.
SRVII P 1051/18
Wygrał pozwanySąd Rejonowy Katowice-Zachód w Katowicach w Katowice · 4 lut 2019
Powód M. P. domagał się odszkodowania i zadośćuczynienia za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu, zarzucając pracodawcy nieprzedłużenie umowy o pracę z powodu jego działalności związko…
DyskryminacjaZwiązki zawodoweart. 18^3a^ k.p., art. 18^3b^ k.p., art. 18^3d^ k.p
SOVIII Pa 82/14
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Gliwicach w Gliwice · 21 sie 2014
Powód P.B. był zatrudniony u pozwanej Huty (...) S.A. od 2002 r. na czas nieokreślony na stanowisku aparatowego ługowania i filtracji. W dniu 11 lutego 2013 r. pracodawca wręczył mu wypowiedzenie umow…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart. 385 k.p.c.
SOVIII Pa 62/14
Wygrał powódSąd Okręgowy w Gliwicach w Gliwice · 21 sie 2014
Powódka W. S., zatrudniona na czas nieokreślony jako starsza pielęgniarka, była członkiem zakładowej organizacji związkowej. Pracodawca, powołując się na trudną sytuację finansową i zmianę regulaminu …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 385 k.p.c. i art. 47^1^ Kp w zw. z art. 42 §1 Kp.
SNIII BP 4/13
Orzeczenie procesowe · 12 sie 2014
Sprawa dotyczyła zwolnienia nauczyciela A. S. z obowiązku świadczenia pracy w związku z oddelegowaniem do pracy związkowej w komisji międzyzakładowej NSZZ „Solidarność”. Sądy meriti uznały, że wymiar …
Związki zawodoweCzas pracyInne
SRIV P 450/13
Wygrał powódSąd Rejonowy w Olsztynie w Olsztyn · 7 sie 2014
Powód J. W. był zatrudniony u pozwanej spółki na czas nieokreślony jako starszy specjalista. W dniu 25.06.2013 r. pracodawca wręczył mu wypowiedzenie umowy o pracę ze skróconym okresem wypowiedzenia (…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
1 / 24Następna ›
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.