Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNIII PZP 11/03
Wygrał pozwany
· 14 sty 2004
Orzeczenie dotyczyło prawa do jednorazowej odprawy pieniężnej z art. 48 i 49 ustawy o komercjalizacji, restrukturyzacji i prywatyzacji PKP. Powódka była pracownicą PKP i rozwiązano z nią umowę o pracę…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 157/03
Orzeczenie procesowe
· 18 gru 2003
Sprawa dotyczyła pracownika Urzędu Morskiego zatrudnionego na podstawie mianowania jeszcze według ustawy o pracownikach urzędów państwowych. Pracodawca rozwiązał z nim stosunek pracy bez wypowiedzenia…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNIII PZP 15/03
Częściowe uwzględnienie
· 9 gru 2003
Sprawa dotyczyła sędziego, który złożył oświadczenie o zrzeczeniu się urzędu, a następnie pojawiło się pytanie, czy może skutecznie cofnąć to oświadczenie przed upływem terminu, po którym następuje ro…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PK 81/03
Wygrał pozwany
· 9 gru 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził, że pracownik przywrócony do pracy ma prawo do wynagrodzenia za cały czas pozostawania bez pracy na podstawie art. 47 k.p., nawet jeśli w tym okr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieZwiązki zawodowe
SNI PK 118/03
Wygrał powód
· 9 gru 2003
Sprawa dotyczyła pracownicy spółdzielni zatrudnionej na czas nieokreślony, będącej jednocześnie członkiem rady nadzorczej spółdzielni. Pracodawca wypowiedział jej umowę o pracę z przyczyn ekonomicznyc…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 103/03
Orzeczenie procesowe
· 9 gru 2003
Sprawa dotyczyła odwołania nauczyciela ze stanowiska dyrektora szkoły podstawowej przez zarząd gminy na podstawie art. 38 pkt 2 ustawy o systemie oświaty. Powód domagał się uznania odwołania za bezzas…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 154/03
Wygrał pozwany
· 9 gru 2003
Sprawa dotyczyła pracownika spółdzielni, który został wcześniej przywrócony do pracy prawomocnym wyrokiem z powodu wad formalnych pierwszego wypowiedzenia (naruszenie przepisów o zwolnieniach grupowyc…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PK 114/03
Orzeczenie procesowe
· 4 gru 2003
Sprawa dotyczyła mianowanej nauczycielki akademickiej, której uczelnia wypowiedziała stosunek pracy po upływie maksymalnego okresu zatrudnienia na stanowisku adiunkta bez stopnia doktora habilitowaneg…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 109/03
Orzeczenie procesowe
· 4 gru 2003
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego oddalający powództwo o wynagrodzenie za gotowość do pracy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył pracownika uczelni, który po wyroku prz…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 113/03
Wygrał powód
· 3 gru 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego przedsiębiorstwa państwowego i potwierdził, że odwołanemu dyrektorowi przedsiębiorstwa państwowego przysługuje odprawa pieniężna na podstawie art. 39 ust. 1 ust…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 76/03
Orzeczenie procesowe
· 3 gru 2003
Sprawa dotyczyła odwołania Krystyny B. ze stanowiska dyrektora oddziału regionalnej kasy chorych, mimo że była ona jednocześnie radną powiatu. Sąd Najwyższy uznał, że odwołanie z art. 70 k.p. wywołuje…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PK 80/03
Wygrał pozwany
· 3 gru 2003
Sprawa dotyczyła odszkodowania za wypowiedzenie umowy o pracę pracownikowi zatrudnionemu w kopalni, któremu pracodawca wskazał jako przyczynę zmniejszenie zatrudnienia w ramach restrukturyzacji. Sąd O…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 490/02
Wygrał pozwany
· 26 lis 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając, że pracodawca skutecznie przywrócił go do pracy na poprzednich warunkach, bez konieczności ponownego określania stanowiska i warunków wynagradzania. …
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 491/02
Wygrał pozwany
· 26 lis 2003
Sąd Najwyższy uznał, że powódka była zatrudniona na podstawie powołania, a nie umowy o pracę. Została ona powołana przez zarządcę przedsiębiorstwa państwowego na stanowisko dyrektora ds. handlu i mark…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PK 443/03
Wygrał pozwany
· 17 lis 2003
Sprawa dotyczyła pracownika banku zatrudnionego na czas nieokreślony, który domagał się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy. Pracodawca wskazał jako przyczynę utratę zaufania związaną z posta…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PK 625/02
Wygrał pozwany
· 12 lis 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracowników, uznając za prawidłowe rozwiązanie z nimi umów o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Spór dotyczył zarzutów kradzieży dolomitu i paliwa oraz naruszeń r…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 524/02
Wygrał pozwany
· 12 lis 2003
Sprawa dotyczyła powództwa szpitala o pozbawienie wykonalności tytułu wykonawczego, którym był wyrok Sądu Najwyższego przywracający pracownika do pracy „na poprzednich warunkach”. Pracownik był ordyna…
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PK 591/02
Wygrał pozwany
· 12 lis 2003
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na stanowisku kierowniczym, z którym w umowie o pracę zawarto także klauzulę zakazu konkurencji po ustaniu stosunku pracy oraz obowiązek zachowania tajemnicy.…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PK 523/02
Wygrał pozwany
· 12 lis 2003
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w zlikwidowanej Szkole Podstawowej Nr 4 w K., która domagała się przywrócenia do pracy w gimnazjum albo w innej szkole podstawowej, twierdząc, że doszło do p…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PK 1/03
Wygrał pozwany
· 5 lis 2003
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracowników, którzy domagali się uznania, że zostali przejęci przez pozwaną spółkę w trybie art. 231 k.p., nakazania nawiązania umów o pracę, wynagrodzenia za czas pozost…
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieInneDyskryminacja

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy