Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNI PK 64/08
Częściowe uwzględnienie · 2 paź 2008
Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów obu instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył roszczenia pracownika o wyrównanie wynagrodzenia za pracę ponad normy czasu pracy. Powód był…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNII PK 33/08
Wygrał pozwany · 26 wrz 2008
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownika dochodzącego dodatku za wysługę lat od byłego pracodawcy – jednostki badawczo-rozwojowej. Spór dotyczył tego, czy do stażu uprawniającego do dodatku n…
WynagrodzenieInne
SNII PK 40/08
Wygrał pozwany · 25 wrz 2008
Sprawa dotyczyła pracownicy wieloletnio zatrudnionej w kopalni, której pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy w związku ze zmianami organizacyjnymi. Po odmowie przyjęcia nowych warunków umowa r…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 27/08
Wygrał pozwany · 18 wrz 2008
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który po wypowiedzeniu umowy o pracę domagał się odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie oraz za dyskryminację płacową. Twierdził,…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaWynagrodzenie
SNI PK 1/08
Częściowe uwzględnienie · 17 wrz 2008
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pracownika dochodzącego nagrody jubileuszowej od byłego pracodawcy. Spór dotyczył tego, czy do stażu pracy uprawniającego do nagrody można zaliczyć cały okres …
WynagrodzenieInne
SNI PK 22/08
Częściowe uwzględnienie · 12 wrz 2008
Sprawa dotyczyła pracownika szpitala, który po wypowiedzeniu umowy o pracę dochodził odszkodowania za nieuzasadnione wypowiedzenie oraz odprawy pieniężnej z ustawy o zwolnieniach z przyczyn niedotyczą…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI UZP 5/08
Wygrał powód · 12 wrz 2008
Sprawa dotyczyła sposobu ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego dla osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą, objętej dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym. Ubezpieczony miał prz…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UK 374/07
Wygrał pozwany · 5 wrz 2008
Sąd Najwyższy uznał, że pracownica przebywająca na urlopie macierzyńskim, która równocześnie prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, nie może skutecznie przystąpić dobrowolnie do ubezpieczenia …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNIII PK 17/08
Wygrał pozwany · 4 wrz 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia o dodatkowe wynagrodzenie roczne za lata 2001–2004 po zmarłym pracowniku Stowarzyszenia Twórców Ludowych. Powódka, jako wdowa i następca uprawniony do należności ze stosunk…
WynagrodzenieInne
SNI PK 24/08
Wygrał pozwany · 3 wrz 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego burmistrza o zapłatę różnicy wynagrodzenia po obniżeniu mu pensji uchwałą rady miejskiej w trakcie kadencji. Powód twierdził, że zmiana warunków płacy wymagała jego …
WynagrodzenieInne
SNI PK 39/08
Orzeczenie procesowe · 20 sie 2008
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, z którym pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 k.p., zarzucając ciężkie naruszenie obowiązków prac…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 35/08
Orzeczenie procesowe · 20 sie 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownicy o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych za 2003 r. Sąd Rejonowy zasądził część żądanej kwoty, uznając, że roszczenie za okres od stycznia do kwietnia …
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PZ 16/08
Wygrał pozwany · 20 sie 2008
Sprawa dotyczyła powoda dochodzącego ustalenia istnienia stosunku pracy, wynagrodzenia oraz odszkodowania za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia przez pracownika. Sąd Rejonowy oddalił powództw…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNII PK 41/08
Częściowe uwzględnienie · 6 sie 2008
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pracownika, który domagał się wynagrodzenia za czas pozostawania w gotowości do pracy po rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia. Spór dotyczył także skutk…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracy
SNII BP 68/07
Orzeczenie procesowe · 6 sie 2008
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia. Uznał, że skarżący nie spełnił jednej z konstrukcyjnych przesłanek skargi z art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c., p…
Przywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PK 29/08
Częściowe uwzględnienie · 5 sie 2008
Sprawa dotyczyła zastępcy prezydenta miasta powołanego w 2003 r. Powód twierdził, że łączyła go z pozwanym umowa o pracę na czas nieokreślony, a rozwiązanie stosunku pracy w 2006 r. powinno być trakto…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNIII UK 28/08
Orzeczenie procesowe · 15 lip 2008
Sprawa dotyczyła prawa płatnika składek do odsetek za opóźniony zwrot nadwyżki powstałej przy rozliczaniu składek na ubezpieczenia społeczne, zasiłków wypłacanych przez płatnika oraz tzw. kwot uznań (…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNIII PK 11/08
Wygrał pozwany · 15 lip 2008
Sprawa dotyczyła roszczenia kierowcy wykonującego przewozy międzynarodowe o zapłatę 49.034,76 zł tytułem zwrotu kosztów podróży służbowych za okres od 16 lutego 2004 r. do 31 stycznia 2005 r. Powód by…
WynagrodzenieInne
SNIII PK 9/08
Wygrał powód · 15 lip 2008
Sąd Najwyższy uznał, że pismo pracownika z 20 kwietnia 2005 r., w którym „prosił o rozwiązanie umowy o pracę w trybie ustawowym”, nie stanowiło ani skutecznego wypowiedzenia umowy przez pracownika, an…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenie
SNI PK 315/07
Orzeczenie procesowe · 9 lip 2008
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego przez wspólników spółki cywilnej w ochronie/dozorze, który domagał się m.in. ustalenia istnienia stosunku pracy, wynagrodzenia, ekwiwalentu za urlop oraz odsz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieCzas pracyPrzywrócenie do pracyInne
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.