Prawo pracy · Polska

Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — pracodawca wygrał (178 orzeczeń)

178 orzeczeńPracownik wygrał: 0%2012–2026

Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.

Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.

Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.

  • Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
  • Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
  • Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę

Struktura orzeczeń

146
Sąd Najwyższy
15
Sąd Okręgowy
14
Sąd Rejonowy
3
Sąd Apelacyjny

Orzeczenia(178)

SNI PKN 608/99
Wygrał pozwany
· 18 kwi 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację Wojskowej Agencji Mieszkaniowej i potwierdził przywrócenie powoda do pracy oraz zasądzenie wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył tego, czy likwidacj…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 597/99
Wygrał pozwany
· 13 kwi 2000
Sprawa dotyczyła trojga pracowników spółki, którzy po wypowiedzeniu umów o pracę powoływali się na szczególną ochronę związkową. Sąd Najwyższy uznał, że powódka Teresa M. nie była członkiem Tymczasowe…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 491/99
Wygrał pozwany
· 26 sty 2000
Powód domagał się przywrócenia do pracy oraz wyrównania dodatku służbowego po wypowiedzeniu umowy o pracę przez Kancelarię Prezydenta RP. Spór dotyczył m.in. tego, czy pracodawca miał obowiązek skonsu…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 462/99
Wygrał pozwany
· 16 gru 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, będącego jednocześnie działaczem związkowym, z którym pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Pr…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweBHPPrzywrócenie do pracy
SNI PKN 469/99
Wygrał pozwany
· 16 gru 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika – działacza związkowego zatrudnionego jako kierownik zmiany w Izbie Wytrzeźwień. Pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę z powodu przeciwwskazań lekarskich do…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweBHPInne
SNI PKN 446/99
Wygrał pozwany
· 14 gru 1999
Sprawa dotyczyła członka spółdzielni pracy, który był jednocześnie członkiem zarządu zakładowej organizacji związkowej. Rada Nadzorcza wykluczyła go ze spółdzielni, co spowodowało wygaśnięcie spółdzie…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweWynagrodzenieInne
SNI PKN 654/99
Wygrał pozwany
· 7 gru 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji, który zasądził na rzecz powoda wynagrodzenie za okres niewykonywania pracy po cofnięciu mu zwolnienia od świadczenia pracy związanego z działalności…
Związki zawodoweWynagrodzenieInne
SNI PKN 366/99
Wygrał pozwany
· 17 lis 1999
Sprawa dotyczyła powoda – przewodniczącego zakładowej organizacji związkowej – który został zwolniony z pracy z naruszeniem szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy przysługującej działaczom związ…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 338/99
Wygrał pozwany
· 5 lis 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników zwolnionych od świadczenia pracy w związku z pełnieniem z wyboru funkcji w zarządzie związku zawodowego. Dochodzili oni wyrównania wynagrodzenia, twierdząc, że praco…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 271/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sprawa dotyczyła kierowcy autobusu, który był jednocześnie objęty szczególną ochroną związkową jako przewodniczący komisji zakładowej NSZZ „Solidarność” oraz członek rady nadzorczej spółki. Pracodawca…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 248/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika – działacza związkowego – który kwestionował wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy po likwidacji Awaryjnej Kolumny Kablowej. Ustalono, że reorganizac…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 229/99
Wygrał pozwany
· 2 wrz 1999
Sprawa dotyczyła grupy pracowników drukarni, z którymi pracodawca rozwiązał umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Sądy ustaliły, że pracownicy byli reprezentowani przez zakładową organiza…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 199/99
Wygrał pozwany
· 19 sie 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok uznający za bezskuteczne wypowiedzenie umowy o pracę. Spór dotyczył pracownika, który po przejęciu warsztatu przez nowego pracodawcę na…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 88/99
Wygrał pozwany
· 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na stanowisku kierowniczym, wobec którego pracodawca jednostronnie wypowiedział warunki pracy i zaproponował inne stanowisko, bez uzyskania wymaganej zgody or…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 69/99
Wygrał pozwany
· 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła powoda zatrudnionego w wojewódzkim szpitalu, który domagał się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nim umowy bez wypowiedzenia. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda. Uznał, że zarz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 42/99
Wygrał pozwany
· 14 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółdzielni w sprawie o przywrócenie poprzednich warunków pracy i płacy. Spór dotyczył wypowiedzenia zmieniającego wobec pracownicy zatrudnionej jako starszy mag…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 442/98
Wygrał pozwany
· 26 sty 1999
Powódka domagała się uznania odwołania ze stanowiska Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i dyrektora stacji sanitarno-epidemiologicznej za nieważne, a następnie przywrócenia do pracy lub …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 498/98
Wygrał pozwany
· 9 gru 1998
Sprawa dotyczyła pracownika szpitala, który domagał się przywrócenia do pracy, wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop po wypowiedzeniu umowy o pracę. Są…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 497/98
Wygrał pozwany
· 9 gru 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, uznając, że jego stosunek pracy jako mianowanego nauczyciela akademickiego zatrudnionego na stanowisku docenta wygasł z mocy prawa z końcem roku akademickiego, w …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 473/98
Wygrał pozwany
· 1 gru 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako sprzedawca, której najpierw wypowiedziano warunki pracy i płacy, przenosząc ją ze sklepu do kiosku, a następnie – w związku z likwidacją kiosku – rozwiąza…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe

Najczęstsze pytania

Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.

Inne kategorie prawa pracy