Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 157/97
Wygrał powód · 16 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę prz…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 80/97
Wygrał pozwany · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po przekształceniu umowy o pracę na czas nieokreślony w umowę terminową, która następnie wygasła z upływem terminu. Uzna…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 149/97
Orzeczenie procesowe · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powoda w sprawie o zapłatę odprawy pieniężnej związanej z rozwiązaniem umowy o pracę. Spór merytoryczny dotyczył tego, czy rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 150/97
Wygrał powód · 15 maj 1997
Sprawa dotyczyła nauczycielki mianowanej, z którą szkoła rozwiązała stosunek pracy na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela z powodu zmian organizacyjnych i zmniejszenia liczby godzin języka rosy…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 147/97
Wygrał pozwany · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółki w sprawie o przywrócenie do pracy. Spór dotyczył tego, czy po wcześniejszym rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia i po korzystnym dla pracownika wyr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 93/97
Wygrał pozwany · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, która domagała się przywrócenia do pracy i odszkodowania po rozwiązaniu z nią umowy o pracę bez wypowiedzenia z jej winy. Ustalono, że z telefonu służbowego w…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 158/97
Wygrał pozwany · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający pracownicę do pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę dokonanego w czasie urlopu wychowawczego z powodu likwidacji stan…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 148/97
Wygrał powód · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego Urzędu Gminy i utrzymał w mocy wyrok przywracający powoda do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył tego, czy pracod…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 164/97
Wygrał powód · 15 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził, że dopuszczalne było porozumienie stron, na mocy którego pracownica zatrudniona na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony została czasowo …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 155/97
Częściowe uwzględnienie · 15 maj 1997
Sprawa dotyczyła pracownika MSZ, który po wezwaniu do stawienia się w pracy odmówił przyjścia, uzależniając to od wcześniejszej pisemnej odpowiedzi ministra na swoje pismo wyjaśniające podstawę prawną…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 138/97
Wygrał pozwany · 9 maj 1997
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego pełniącego funkcję dyrektora szkoły, którego kurator odwołał z tej funkcji przed upływem kadencji. Powód żądał uznania odwołania za bezskuteczne, przywrócenia …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 143/97
Wygrał pozwany · 9 maj 1997
Powódka, zatrudniona jako solistka śpiewaczka w Teatrze Wielkim, została zwolniona w trybie art. 52 KP. W pierwszej sprawie strony zawarły przed sądem ugodę: pracodawca cofnął oświadczenie o zwolnieni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 152/97
Wygrał pozwany · 9 maj 1997
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w szkole podstawowej, z którą rozwiązano stosunek pracy na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela z powodu zmniejszenia liczby oddziałów i braku godzin o…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 144/97
Wygrał powód · 9 maj 1997
Sprawa dotyczyła wypowiedzenia umowy o pracę pracownicy zatrudnionej na czas nieokreślony w urzędzie gminy, która jednocześnie pełniła funkcję radnej w innej gminie. Pracodawca wypowiedział jej umowę …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 129/97
Wygrał pozwany · 8 maj 1997
Powód, radca prawny zatrudniony w Urzędzie Miejskim, domagał się m.in. nagrody regulaminowej, wyrównania nagrody z funduszu nagród oraz przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia na …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 127/97
Wygrał pozwany · 8 maj 1997
Sprawa dotyczyła nauczycielki mianowanej, która została zwolniona przez szkołę w trybie art. 20 Karty Nauczyciela. Sądy niższych instancji uznały, że nie zaszły rzeczywiste zmiany organizacyjne ani zm…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 123/97
Częściowe uwzględnienie · 8 maj 1997
Sprawa dotyczyła pracownicy, która domagała się odprawy pieniężnej po rozwiązaniu stosunku pracy oraz wynagrodzenia za dwa ostatnie dni października 1994 r., a także odszkodowania za skrócenie okresu …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 131/97
Orzeczenie procesowe · 8 maj 1997
Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca naruszył art. 42 § 4 KP, powierzając pracownicy zatrudnionej jako technik chemik tymczasową pracę sprzątaczki, która nie wymagała żadnych kwalifikacji zawodowych. Ta…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 125/97
Wygrał pozwany · 8 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasacje dwóch pracowników samorządowych domagających się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nimi stosunku pracy przez wójta na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 2 ustawy o pracown…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 81/97
Wygrał pozwany · 30 kwi 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził, że prezes kolegialnego zarządu spółdzielni, który utracił zatrudnienie wskutek redukcji liczby stanowisk kierowniczych i zastąpienia zarządu trzyosobow…
InneWypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społeczne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.