Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNI PKN 422/99
Wygrał pozwany
· 1 gru 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nią umowy bez wypowiedzenia z jej winy. Uznano, że pracodawca naruszył przepisy formalne, ponieważ w piś…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 429/99
Wygrał pozwany
· 1 gru 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę. Ustalono, że wypowiedzenie zostało doręczone 30 września 1998 r., a odwołanie do sądu wni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 425/99
Wygrał pozwany
· 1 gru 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika po tym, jak odmówił on podjęcia pracy na in…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyBHPInne
SNI PKN 375/99
Wygrał powód
· 18 lis 1999
Sprawa dotyczyła ustalenia, kiedy skutecznie złożono pracownikowi oświadczenie woli o odwołaniu ze stanowiska dyrektora i wypowiedzeniu umowy o pracę. Sąd Najwyższy uznał, że samo awizo przesyłki pocz…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 370/99
Wygrał powód
· 18 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy przywróconej wcześniej prawomocnym wyrokiem do pracy na stanowisku pielęgniarki w przychodni zakładowej. Pracodawca nie wykonał tego wyroku wprost, lecz polecił jej czasowe…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 362/99
Wygrał powód
· 18 lis 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację spółdzielni i utrzymał w mocy wyrok przywracający powódkę do pracy oraz uchylający uchwałę o jej wykluczeniu ze spółdzielni. Spór dotyczył głównej księgowej zatrudnionej …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 366/99
Wygrał pozwany
· 17 lis 1999
Sprawa dotyczyła powoda – przewodniczącego zakładowej organizacji związkowej – który został zwolniony z pracy z naruszeniem szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy przysługującej działaczom związ…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 364/99
Wygrał powód
· 17 lis 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie zasądzające na rzecz pracownika odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Spór dotyczył pracownika zat…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 392/99
Wygrał powód
· 17 lis 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający powoda do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika na podstawie art. 52 § 1 pkt…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 341/99
Orzeczenie procesowe
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownika Telewizji Polskiej S.A., działacza związkowego objętego ochroną z art. 32 ustawy o związkach zawodowych, który został zwolniony z pracy bez wymaganej zgody związku. Sąd Rej…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweWynagrodzenieInne
SNI PKN 347/99
Częściowe uwzględnienie
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, który został odwołany z funkcji członka zarządu i tego samego dnia otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę bez podania przyczyny, bez…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 350/99
Wygrał pozwany
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej od wielu lat, z którą pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b KP z powodu długotrwałej niezdolności do pracy…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyCzas pracyInne
SNI PKN 342/99
Wygrał pozwany
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła muzyka zatrudnionego na czas nieokreślony w państwowej filharmonii, który pełnił funkcję I głosu (lidera) grupy kontrabasów. Pracodawca wypowiedział mu warunki pracy i płacy, proponuj…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 355/99
Wygrał pozwany
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na stanowisku zastępcy dyrektora ds. technicznych, który został zwolniony za „niewystarczające zdolności organizacyjne na zajmowanym stanowisku”. Powód domaga…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 361/99
Wygrał pozwany
· 10 lis 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, która domagała się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. W zakładzie mięsnym znaleziono w jej boksie…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 353/99
Wygrał pozwany
· 10 lis 1999
Sprawa dotyczyła pracownika Urzędu Celnego zatrudnionego na podstawie bezterminowej umowy o pracę, z którym rozwiązano umowę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Pracodawca zarzucił mu poświadczenie n…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 338/99
Wygrał pozwany
· 5 lis 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników zwolnionych od świadczenia pracy w związku z pełnieniem z wyboru funkcji w zarządzie związku zawodowego. Dochodzili oni wyrównania wynagrodzenia, twierdząc, że praco…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 344/99
Wygrał pozwany
· 5 lis 1999
Powódka, pielęgniarka, została zwolniona dyscyplinarnie na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP za wykonywanie obowiązków służbowych po spożyciu alkoholu podczas pracy. Domagała się przywrócenia do pracy, t…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 337/99
Wygrał pozwany
· 5 lis 1999
Sąd Najwyższy uznał, że powódka nie była pracownikiem Rejonowego Urzędu Pracy, mimo że wykonywała tam faktycznie obowiązki inspektora i podlegała poleceniom przełożonych w tym urzędzie. Kluczowe znacz…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNII UKN 167/99
Wygrał pozwany
· 28 paź 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Ubezpieczona, długoletnia członkini rolniczej spółdzielni produkcyjnej, po likwidacji części działalności spółdzielni wystąpiła z czło…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy