Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — pracownik wygrał (105 orzeczeń)
105 orzeczeńPracownik wygrał: 100%2010–2014
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
76
Sąd Najwyższy
20
Sąd Okręgowy
8
Sąd Rejonowy
1
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(105)
SNI PK 157/02
Wygrał powód · 6 maj 2003
Sprawa dotyczyła lekarza anestezjologa zatrudnionego w szpitalu klinicznym, który dochodził wyrównania wynagrodzenia na podstawie porozumienia zawartego po sporze zbiorowym między związkami zawodowymi…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNI PK 85/02
Wygrał powód · 21 sty 2003
Sprawa dotyczyła kierownika R. Ośrodka Kultury, któremu wypowiedziano umowę o pracę po podjęciu przez gminę działań określanych jako likwidacja ośrodka i włączenie jego zadań oraz części pracowników d…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PK 47/02
Wygrał powód · 18 gru 2002
Sprawa dotyczyła pracownicy ZUS będącej członkiem zarządu zakładowej organizacji związkowej, której wypowiedziano warunki pracy i płacy po likwidacji jej referatu i utworzeniu nowej komórki organizacy…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 549/01
Wygrał powód · 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła lekarki zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, której pracodawca wypowiedział umowę, powołując się m.in. na rzekomą działalność konkurencyjną, odmowę podpisania…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 233/01
Wygrał powód · 4 kwi 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy orzeczenie przywracające pracownika do pracy. Spór dotyczył tego, czy stosunek pracy powoda wygasł po zakończeniu pełnienia funkcji przewodni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 709/00
Wygrał powód · 12 gru 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy na poprzednich warunkach. Spór dotyczył wypowiedzenia zmieniającego członkowi zarządu zakładowej orga…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNI PKN 31/00
Wygrał powód · 22 wrz 2001
Sąd Najwyższy uznał, że ochrona działacza związkowego z art. 32 ustawy o związkach zawodowych obejmuje nie tylko wypowiedzenie lub rozwiązanie stosunku pracy, ale także inne jednostronne, niekorzystne…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 525/00
Wygrał powód · 4 lip 2001
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, która po wcześniejszym sporze z pracodawcą i wygranym procesie o przywrócenie do pracy została ponownie pozbaw…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 573/00
Wygrał powód · 16 maj 2001
Sąd Najwyższy uznał, że likwidacja Zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w P. nie była rzeczywistą likwidacją w sensie prawa pracy, lecz przejściem zakładu pracy na nowego pracodawcę w rozumie…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 320/00
Wygrał powód · 21 mar 2001
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył pracowników hutników, którym pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy po wprowadzeniu…
Wypowiedzenie / zwolnienieCzas pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 304/00
Wygrał powód · 15 mar 2001
Sąd Najwyższy uznał, że pracownik nie został skutecznie przejęty przez nowego pracodawcę w trybie art. 231 KP, ponieważ nie był zatrudniony w wydzielonej i przejętej części zakładu pracy, a „przekazan…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 276/00
Wygrał powód · 7 mar 2001
Sprawa dotyczyła pracownika PKP, będącego członkiem zarządu koła związku zawodowego, któremu pracodawca wypowiedział umowę o pracę po zdarzeniu polegającym na stawieniu się do pracy po spożyciu alkoho…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 176/00
Wygrał powód · 9 sty 2001
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający powództwo nauczycielki i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył przeniesienia Alicji M. w stan nieczynny na podstawie art. 20 Karty Nauczyciela…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 550/00
Wygrał powód · 10 paź 2000
Sprawa dotyczyła pracownicy PZU, pełniącej funkcję związkową, która została najpierw odwołana ze stanowiska, a następnie po kolejnych działaniach pracodawcy rozwiązano z nią umowę o pracę z wypowiedze…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 60/00
Wygrał powód · 4 paź 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający powódkę do pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę wychowawczyni w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym. Pracodawca …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 52/00
Wygrał powód · 26 wrz 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację szkoły i utrzymał w mocy wyrok uznający za bezskuteczne przeniesienie nauczycielki w stan nieczynny. Spór dotyczył nauczycielki mianowanej, będącej jednocześnie działaczk…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 30/00
Wygrał powód · 22 wrz 2000
Sprawa dotyczyła wypowiedzenia umowy o pracę nauczycielce zatrudnionej w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym. Sąd drugiej instancji uznał wypowiedzenie za wadliwe z dwóch powodów: po pierwsze, pra…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 601/99
Wygrał powód · 18 kwi 2000
Sprawa dotyczyła odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę pracownicy pełniącej funkcję w komitecie założycielskim związku zawodowego. Pracodawca wypowiedział jej umowę, wskazują…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 578/99
Wygrał powód · 4 kwi 2000
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który został zwolniony dyscyplinarnie na podstawie art. 52 KP za rzekome ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych przy g…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieZwiązki zawodowe
SNI PKN 447/99
Wygrał powód · 14 gru 1999
Sprawa dotyczyła kierowcy autobusu zatrudnionego na czas nieokreślony, który został zwolniony dyscyplinarnie po wywieszeniu na tablicy ogłoszeń pisma krytykującego prokurenta spółki i zarzucającego mu…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.