Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNI PKN 619/01
Orzeczenie procesowe
· 5 gru 2002
Sprawa dotyczyła byłego prezesa zarządu spółki z o.o., zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, który po odwołaniu z funkcji został następnie zwolniony z pracy i skierowany na ur…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 575/01
Wygrał pozwany
· 5 gru 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając, że nie doszło do naruszenia przepisów przy wypowiedzeniu umowy o pracę ani przy zmianie warunków zatrudnienia. Powód, zatrudniony początkowo jako dyr…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 456/01
Orzeczenie procesowe
· 26 lis 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa powoda, byłego dyrektora zakładu gospodarki komunalnej prowadzonego jako gminny zakł…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 597/01
Orzeczenie procesowe
· 26 lis 2002
Sprawa dotyczyła pracownika pełniącego funkcję prezesa zarządu spółki z o.o., z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia po zarzutach dotyczących pobrania zaliczek z kasy spółki na cele prywa…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 546/01
Orzeczenie procesowe
· 10 paź 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył ustalenia, czy kolejne umowy o pracę zawierane przez Johannę B. z Powiatowym Urzędem Pracy przeks…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 549/01
Wygrał powód
· 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła lekarki zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, której pracodawca wypowiedział umowę, powołując się m.in. na rzekomą działalność konkurencyjną, odmowę podpisania…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyInne
SNIII PZP 17/02
Częściowe uwzględnienie
· 2 paź 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że doręczenie pracownikowi wypowiedzenia umowy o pracę za pomocą faksu jest skuteczne prawnie, ponieważ oświadczenie woli dochodzi do adresata z chwilą, gdy może on zapozna…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 609/01
Orzeczenie procesowe
· 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego i dyrektora likwidowanej zasadniczej szkoły zawodowej, który domagał się odprawy pieniężnej z art. 20 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz świadectwa pracy. Sąd Najwy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 374/01
Wygrał pozwany
· 2 paź 2002
Powódka, aktorka zatrudniona w teatrze na czas nieokreślony, kwestionowała wypowiedzenie umowy o pracę i domagała się przywrócenia do pracy. Teatr wskazał jako przyczynę brak propozycji aktorskich dla…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 592/01
Wygrał pozwany
· 19 wrz 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółki i utrzymał zasądzenie na rzecz powoda odprawy oraz odszkodowania związanych z rozwiązaniem stosunku pracy. Powód był prezesem zarządu spółki akcyjnej, a r…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 590/01
Wygrał powód
· 19 wrz 2002
Sprawa dotyczyła nauczyciela akademickiego, którego uczelnia uznała za zwolnionego z mocy prawa na podstawie art. 95 ust. 1 pkt 1 ustawy o szkolnictwie wyższym, twierdząc, że złożył nieprawdziwe oświa…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 445/01
Częściowe uwzględnienie
· 19 wrz 2002
Sprawa dotyczyła pracownika, któremu wypowiedziano umowę o pracę z powodu likwidacji stanowiska pracy w związku ze zmianami organizacyjnymi. Sądy niższych instancji uznały wypowiedzenie za zasadne, ws…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 400/01
Wygrał pozwany
· 19 wrz 2002
Sprawa dotyczyła powództwa pracownicy o przywrócenie do pracy po wypowiedzeniu zmieniającym warunki zatrudnienia. Sądy meriti uznały, że wypowiedzenie było skuteczne, formalnie prawidłowe i uzasadnion…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 682/01
Orzeczenie procesowe
· 4 wrz 2002
Sprawa dotyczyła nauczycielki, która domagała się uznania za bezskuteczne przeniesienia w stan nieczynny oraz dopuszczenia do pracy. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, a powódka wniosła kasację, wskazują…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 649/01
Orzeczenie procesowe
· 13 sie 2002
Sprawa dotyczyła powództwa pracownika o przywrócenie do pracy / uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne po wypowiedzeniu umowy o pracę przez Zarząd Miasta i Miejski Ośrodek Sportu i Rekreacji. Sądy meri…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 483/01
Orzeczenie procesowe
· 7 sie 2002
Sprawa dotyczyła nauczycielki przedszkola zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, której wypowiedziano stosunek pracy z powodu zmian organizacyjnych w przedszkolu (przekształceni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNIII PZP 16/02
Wygrał powód
· 7 sie 2002
Sprawa dotyczyła naczelnika urzędu skarbowego mianowanego jeszcze na podstawie dawnych przepisów o pracownikach urzędów państwowych. Minister Finansów odwołał go w 2001 r. bez wypowiedzenia, powołując…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 594/01
Orzeczenie procesowe
· 7 sie 2002
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o ponowne zatrudnienie na podstawie art. 12 ustawy z 28 grudnia 1989 r. Powód został zwolniony z przyczyn dotyczących zakładu pracy (likwidacja stanowiska…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 480/01
Orzeczenie procesowe
· 7 sie 2002
Sprawa dotyczyła pracownicy banku, której wręczono wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy. Powódka wniosła odwołanie po terminie z art. 264 § 1 k.p., a sądy I i II instancji uznały, że uchybi…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNIII PZP 15/02
Orzeczenie procesowe
· 7 sie 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie dotyczące zasad ustalania kosztów zastępstwa procesowego w sprawach z odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę. Uznał, że niezależnie od tego, czy pracownik doch…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy