Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 286/98
Częściowe uwzględnienie · 10 wrz 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako główna księgowa w spółce z o.o., z którą pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 KP, wskazując m.in. odmowę wykonani…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 503/98
Wygrał pozwany · 9 wrz 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy Urzędu Kontroli Skarbowej zatrudnionej na czas nieokreślony, której wypowiedziano umowę o pracę z powodu naruszeń obowiązków służbowych (m.in. wychodzenie w czasie pracy be…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 271/98
Wygrał pozwany · 2 wrz 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika od wyroku oddalającego jego powództwo o odszkodowanie za nieuzasadnione wypowiedzenie umowy o pracę. Spór dotyczył wypowiedzenia z powodu braku odpowiednich kw…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 294/98
Wygrał pozwany · 2 wrz 1998
Powódka, wieloletnia pracownica spółdzielni, domagała się uznania wypowiedzenia za bezskuteczne i przywrócenia do pracy. Pracodawca wypowiedział umowę z przyczyn ekonomicznych, wskazując na redukcję z…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 284/98
Wygrał pozwany · 2 wrz 1998
Sprawa dotyczyła wypowiedzenia umowy o pracę w ramach zwolnień grupowych w spółdzielni. Pracodawca zawarł ze związkami zawodowymi porozumienie zakładowe określające zasady doboru pracowników do zwolni…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 273/98
Częściowe uwzględnienie · 2 wrz 1998
Sprawa dotyczyła byłego dyrektora spółki z o.o., który był jednocześnie członkiem zarządu i dochodził od pracodawcy nagrody jubileuszowej za 40 lat pracy oraz odprawy emerytalnej. Sąd Najwyższy uznał,…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 265/98
Wygrał powód · 25 sie 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy korzystne dla pracownika rozstrzygnięcie zasądzające odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę. Spór dotyczył pracownika …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 241/98
Wygrał pozwany · 25 sie 1998
Sprawa dotyczyła powództwa pracownicy o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne, ustalenie istnienia stosunku pracy za wcześniejszy okres oraz zapłatę wynagrodzenia i ekwiwalentu za urlop. W toku postęp…
InneWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenie
SNI PKN 262/98
Wygrał pozwany · 25 sie 1998
Sprawa dotyczyła dyrektora przedsiębiorstwa państwowego, odwołanego ze stanowiska przez wojewodę jako organ założycielski. Powód domagał się unieważnienia decyzji o odwołaniu, twierdząc m.in., że przy…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 270/98
Wygrał powód · 25 sie 1998
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę pracownicy zatrudnionej na czas nieokreślony, której pracodawca wręczył wypowiedzenie w okresie niezdolności do pracy. Sąd drugiej instancji uznał, że odwołanie od wypow…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 268/98
Częściowe uwzględnienie · 25 sie 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako aparatowa procesów chemicznych, której pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy, proponując stanowisko sprzątaczki po likwidacji oddziału. Powódka od…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 179/98
Wygrał powód · 12 sie 1998
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury pracownika zwolnionego z powodu upadłości zakładu pracy. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że wnioskodawca nie pozostawał w stosunku pracy 31 grudni…
InneUbezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 259/98
Wygrał pozwany · 6 sie 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia z jego winy. Uznano, że ustalenia sądu drugiej instancji były wiążące: pracownik …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 267/98
Orzeczenie procesowe · 6 sie 1998
Sąd Najwyższy rozpoznawał sprawę byłej pracownicy, która domagała się nawiązania stosunku pracy po wcześniejszym rozwiązaniu umowy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Sądy niższych instancji uznały,…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 269/98
Orzeczenie procesowe · 6 sie 1998
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego jako sprzedawca biletów, który po wyjściu z powierzoną gotówką/biletami udał się do znajomego, spożywał alkohol i utracił bilety w wyniku kradzieży. Pracodawc…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 258/98
Wygrał pozwany · 6 sie 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy, która domagała się uznania wypowiedzenia za bezskuteczne i przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy o pracę. Sądy obu instancji ustaliły, że wypowiedzenie zostało jej sk…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 227/98
Wygrał pozwany · 6 sie 1998
Sprawa dotyczyła byłej radcy prawnej, która dochodziła od pracodawcy trzech roszczeń: nagrody jubileuszowej za 20 lat pracy, odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę oraz dodatkow…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZ 31/98
Orzeczenie procesowe · 30 lip 1998
Sprawa dotyczyła odszkodowania za wadliwe rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia w trybie art. 52 KP. Powódka zaskarżyła postanowienie odrzucające jej kasację, twierdząc, że wartość przedmiotu za…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 196/98
Wygrał pozwany · 26 lip 1998
Sprawa dotyczyła pracownika Muzeum Narodowego zatrudnionego jako fotograf na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, który zaskarżył wypowiedzenie zmieniające warunki pracy. Pracodawca wprowadzi…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 255/98
Wygrał pozwany · 22 lip 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy. Powódka była zatrudniona jako bufetowa w kawiarni i objęta umową o wspólnej odpowiedzialności mat…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.