Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNI PKN 578/98
Wygrał powód
· 17 lut 1999
Sprawa dotyczyła byłego pracownika zatrudnionego przy budowach eksportowych w Niemczech, który po zakończeniu wcześniejszego kontraktu nie został przez pracodawcę w terminie wymeldowany z miejsca poby…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 569/98
Orzeczenie procesowe
· 17 lut 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy, z którą poprzedni pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Powódka żądała przywrócenia do pracy, a w toku procesu nastąpiło …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 570/98
Wygrał pozwany
· 17 lut 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracownic, które po przejęciu zakładu pracy przez nowego pracodawcę podpisały oświadczenia o zgodzie na przekształcenie umów o pracę na czas nieokreślony w umowy na czas określo…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 576/98
Wygrał powód
· 17 lut 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, z którym pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia z winy pracownika, zarzucając ciężkie naruszenie obowią…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 580/98
Wygrał pozwany
· 17 lut 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy uchylenie kary upomnienia nałożonej na dyrektorkę ośrodka kultury. Spór dotyczył kary porządkowej za rzekome niesporządzenie rozliczenia wpły…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 563/98
Wygrał pozwany
· 9 lut 1999
Powód domagał się dodatku stażowego i wyrównania wynagrodzenia, twierdząc, że po ponownym zatrudnieniu w 1986 r. strony faktycznie „zlikwidowały” skutki wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę bez wy…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 565/98
Wygrał pozwany
· 9 lut 1999
Powódka, pracownica zakładu opieki zdrowotnej, kwestionowała wypowiedzenie umowy o pracę dokonane po osiągnięciu wieku emerytalnego i uzyskaniu prawa do emerytury, twierdząc, że było ono dyskryminując…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaPrzywrócenie do pracy
SNI PKN 679/98
Wygrał pozwany
· 27 sty 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki, która została przeniesiona w stan nieczynny, a następnie zawarła z pracodawcą ugodę sądową, na mocy której zaakceptowano pozostawanie jej w stanie nieczynnym do 28 luteg…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 534/97
Wygrał pozwany
· 26 sty 1999
Sprawa dotyczyła pracownika spółdzielni, który po uzyskaniu renty złożył wniosek o rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron. Następnie twierdził, że w chwili składania oświadczenia nie był w s…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 442/98
Wygrał pozwany
· 26 sty 1999
Powódka domagała się uznania odwołania ze stanowiska Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego i dyrektora stacji sanitarno-epidemiologicznej za nieważne, a następnie przywrócenia do pracy lub …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 557/98
Wygrał powód
· 26 sty 1999
Sprawa dotyczyła kierownika zakładu komunalnego, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP, zarzucając mu ciężkie naruszenie obowiązków pracownicz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 540/98
Wygrał pozwany
· 26 sty 1999
Sprawa dotyczyła roszczenia pracodawcy o odszkodowanie od byłego pracownika za podjęcie działalności konkurencyjnej po ustaniu stosunku pracy. Strony zawarły przed 2 czerwca 1996 r. umowę o zakazie ko…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 553/98
Wygrał powód
· 21 sty 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, który w czasie zwolnien…
Wypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społecznePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 543/98
Wygrał pozwany
· 21 sty 1999
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego prezesa zarządu spółki z o.o. o odprawę pieniężną przewidzianą w umowie o pracę, rozwiązanej przed upływem kadencji po ogłoszeniu upadłości spółki. Sąd I instancji i…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 523/98
Wygrał pozwany
· 12 sty 1999
Sprawa dotyczyła pracownika, który po rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia domagał się najpierw przywrócenia do pracy, a następnie odszkodowania. Sąd pierwszej instancji nie tylko zasądził odsz…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 528/98
Wygrał powód
· 12 sty 1999
Sąd Najwyższy uznał, że wypowiedzenie umowy o pracę powódce było nieuzasadnione. Pracodawca wskazał jako przyczynę wątpliwość co do dochowania przez nią tajemnicy służbowej, a w istocie powoływał się …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 514/98
Wygrał pozwany
· 22 gru 1998
Sprawa dotyczyła mianowanego urzędnika państwowego, który po prawomocnym orzeczeniu komisji dyscyplinarnej o wydaleniu z pracy domagał się przywrócenia do pracy albo odszkodowania. Sądy obu instancji …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 511/98
Wygrał pozwany
· 22 gru 1998
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników, którzy twierdzili, że w wyniku przejęcia części majątku i zadań przez Zakład Gospodarki Mieszkaniowej doszło z mocy prawa do przejścia ich stosunków pracy na nowego…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 507/98
Orzeczenie procesowe
· 22 gru 1998
Sprawa dotyczyła pracownika PKP, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z jego winy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Pracodawca wskazał jako przyczynę samowolne opuszczenie miejsca prac…
Wypowiedzenie / zwolnienieBHPInne
SNI PKN 509/98
Orzeczenie procesowe
· 22 gru 1998
Sąd Najwyższy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył przywrócenia do pracy kierowców zwolnionych przez pracodawcę z przyczyn ekonomicznych. W toku biegnącego wypowied…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy