Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 79/99
Wygrał powód · 21 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy orzeczenie uznające wypowiedzenie umowy o pracę za bezskuteczne. Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej od wielu lat, przejętej wraz z zakł…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 60/99
Wygrał pozwany · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy, która po wypowiedzeniu zmieniającym warunki pracy i płacy domagała się ustalenia, że nadal pozostaje w stosunku pracy jako szwaczka, oraz wynagrodzenia za czas niewykonywa…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 57/99
Wygrał pozwany · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników Gminnego Domu Kultury i Biblioteki, którzy zostali zwolnieni z powodu znacznego ograniczenia dotacji budżetowej i konieczności redukcji etatów administracyjnych. Sąd…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 47/99
Wygrał powód · 14 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy orzeczenie uznające wypowiedzenie umowy o pracę za wadliwe. Spór dotyczył pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na stanowisku k…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 62/99
Wygrał powód · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako krawcowa, która po rozwiązaniu z nią umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika domagała się przywrócenia do pracy, urlopu wychowawczego oraz zapłaty zaleg…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 42/99
Wygrał pozwany · 14 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółdzielni w sprawie o przywrócenie poprzednich warunków pracy i płacy. Spór dotyczył wypowiedzenia zmieniającego wobec pracownicy zatrudnionej jako starszy mag…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 681/98
Wygrał pozwany · 11 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki – nauczycielki zatrudnionej w przedszkolu – która domagała się ustalenia, że bezpodstawnie skierowano ją na badania przez komisję lekarską oraz bezprawnie zawiesz…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 34/99
Wygrał pozwany · 11 maj 1999
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że przy ustalaniu długości okresu wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony decyduje cały okres zatrudnienia u danego pracodawcy, liczony od dnia zawarcia umowy o pr…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 662/98
Wygrał pozwany · 11 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia. Spór dotyczył m.in. tego, czy oświadczenie o rozwiązaniu umowy złożyła os…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 183/99
Wygrał pozwany · 6 maj 1999
Sprawa dotyczyła powództwa pracownika o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. W toku postępowania strony zawarły ugodę, na mocy której pracownik otrzymał odszkodowanie odpowiadające wyn…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 678/98
Wygrał powód · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła dwóch lekarzy zatrudnionych w Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego, będących członkami zarządu zakładowej organizacji związkowej. Pracodawca wypowiedział im umowy o pracę, wskazu…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 670/98
Wygrał pozwany · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika Komunalnego Zakładu Budżetowego, któremu wypowiedziano warunki pracy i płacy, a następnie powierzono inne stanowisko. Sądy obu instancji uznały, że wypowiedzenie zmieniając…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 665/98
Częściowe uwzględnienie · 5 maj 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części oddalającej roszczenia powoda i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył m.in. wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, ekwiwalentu za niewykorzystany…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 680/98
Częściowe uwzględnienie · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego w zakładzie produkcyjnym, który otrzymał odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawca twierdził, że pracownik c…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII UKN 591/98
Wygrał powód · 22 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawczyni do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy rozwiązanie umowy o pracę nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, skor…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 31/99
Wygrał pozwany · 21 kwi 1999
Sprawa dotyczyła lekarki pediatry, której pracodawca wypowiedział umowę o pracę po ukończeniu przez nią 60 lat i uzyskaniu prawa do emerytury. Powódka twierdziła, że było to działanie dyskryminujące z…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaPrzywrócenie do pracy
SNI PKN 36/99
Wygrał powód · 21 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie uznające wypowiedzenie umowy o pracę za dokonane z naruszeniem prawa. Spór dotyczył obowiązku konsultacji zamiaru wypowiedzen…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 13/99
Wygrał pozwany · 15 kwi 1999
Sprawa dotyczyła nauczyciela zatrudnionego na czas nieokreślony, któremu szkoła wypowiedziała umowę o pracę. Sąd drugiej instancji uznał, że wypowiedzenie było wadliwe, bo nie zachowano wymaganego prz…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 12/99
Wygrał pozwany · 15 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, uznając za prawidłowe rozwiązanie z nią umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Powódka jako kasjer walutowy pozostawiła gotówkę po…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 611/98
Wygrał pozwany · 15 kwi 1999
Powód, mianowany urzędnik państwowy zatrudniony w kontroli skarbowej, domagał się ustalenia, że pozwany rozwiązał z nim stosunek pracy bez wypowiedzenia bez podstawy prawnej, oraz zapłaty odszkodowani…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.