Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 133/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracowników spółdzielni mieszkaniowej, uznając, że doszło do przejścia części zakładu pracy na nowego pracodawcę w rozumieniu art. 231 § 1 KP, a więc pracownicy z mocy pr…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 103/99
Wygrał pozwany · 17 cze 1999
Sprawa dotyczyła powoda, który po zawarciu ugody sądowej z pracodawcą rozwiązał stosunek pracy w przekonaniu, że umożliwi mu to uzyskanie wcześniejszej emerytury. Gdy ZUS ostatecznie odmówił mu prawa …
InneUbezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 117/99
Orzeczenie procesowe · 16 cze 1999
Sprawa dotyczyła prezesa zarządu spółki z o.o., zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas trwania kadencji. Po odwołaniu go z funkcji wspólnicy/spółka podjęli czynności zmierzające do zakończen…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 116/99
Wygrał pozwany · 16 cze 1999
Sprawa dotyczyła pracownika, któremu w ramach wypowiedzenia zmieniającego zaproponowano nowe stanowisko. Powód przed upływem połowy okresu wypowiedzenia złożył pisemne oświadczenie, że nie może przyją…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 119/99
Wygrał pozwany · 16 cze 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas określony, której pracodawca dokonał wypowiedzenia mimo braku przewidzianej w umowie klauzuli dopuszczającej wcześniejsze r…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 124/99
Wygrał powód · 16 cze 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający pracownika do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 KP) wobec działacza zw…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 106/99
Wygrał pozwany · 16 cze 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, uznając, że wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy było uzasadnione. Powód był dyrektorem Gminnego Ośrodka Kultury i otrzymał propozycję obniżenia wymiar…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 120/99
Wygrał powód · 16 cze 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników zwolnionych dyscyplinarnie na podstawie art. 52 KP. Pracodawca zarzucił im m.in. niewykonanie polecenia zgłoszenia się do działu kadr, opuszczenie pracy poza portier…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 127/99
Orzeczenie procesowe · 16 cze 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający powództwo i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę lekarce stomatolog, która była członkiem komitetu założycielskie…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 98/99
Orzeczenie procesowe · 8 cze 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sądy niższych instancji błędnie przyjęły, iż stosunek pracy powoda ustał z dniem 4 stycznia 1998 r. na mocy porozum…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 104/99
Wygrał powód · 8 cze 1999
Sąd Najwyższy uznał, że według art. 94 ust. 5 ustawy o prokuraturze w brzmieniu sprzed nowelizacji z 1997 r. nie było dopuszczalne rozwiązanie stosunku pracy z aplikantem prokuratorskim tylko dlatego,…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 80/99
Częściowe uwzględnienie · 8 cze 1999
Powódka, zatrudniona jako radca prawny na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, dochodziła m.in. odprawy emerytalnej, ekwiwalentu za niewykorzystany urlop oraz innych należności związanych ze …
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 105/99
Wygrał pozwany · 8 cze 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się odszkodowania za wypowiedzenie umowy o pracę. Spór dotyczył zwolnienia z powodu zmniejszenia zatrudnienia w zakładzie rybackim oraz uzyskania …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 82/99
Wygrał pozwany · 27 maj 1999
Sprawa dotyczyła mianowanej nauczycielki przedszkola, którą pracodawca przeniósł z oddziału przedszkolnego w jednej miejscowości do pracy w innym oddziale tego samego przedszkola, bez zmiany stanowisk…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 77/99
Wygrał powód · 27 maj 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w przedszkolu, która po likwidacji jednej placówki została odwołana ze stanowiska dyrektora, następnie przeniesiona w stan nieczynny, a potem domagała się pr…
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 90/99
Wygrał pozwany · 27 maj 1999
Sprawa dotyczyła kierowcy autobusu zatrudnionego w Miejskich Zakładach Autobusowych, który po zgłoszeniu rzekomej niesprawności technicznej pojazdu doprowadził do jego wyłączenia z ruchu, angażując Po…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 81/99
Orzeczenie procesowe · 27 maj 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył nauczycielki, którą szkoła przeniosła w stan nieczynny, twierdząc, że doszło do porzucenia…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 88/99
Wygrał pozwany · 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na stanowisku kierowniczym, wobec którego pracodawca jednostronnie wypowiedział warunki pracy i zaproponował inne stanowisko, bez uzyskania wymaganej zgody or…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 70/99
Wygrał powód · 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła uchylenia kary nagany nałożonej na pracownika urzędu miejskiego za odmowę wykonania polecenia służbowego dotyczącego organizacji i nadzoru nad pracami publicznymi. Sąd Najwyższy oddal…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 69/99
Wygrał pozwany · 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła powoda zatrudnionego w wojewódzkim szpitalu, który domagał się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nim umowy bez wypowiedzenia. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda. Uznał, że zarz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.