Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNI PKN 160/99
Wygrał pozwany
· 1 paź 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nim umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b KP. Ustalono, że powód był długotrwal…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 248/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika – działacza związkowego – który kwestionował wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy po likwidacji Awaryjnej Kolumny Kablowej. Ustalono, że reorganizac…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 270/99
Wygrał powód
· 22 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP z powodu…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 268/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sprawa dotyczyła powódki zatrudnionej w magazynie, która domagała się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy w ramach zwolnień grupowych. Pracodawca przeprowadził reorganizację polegającą na lik…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 271/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sprawa dotyczyła kierowcy autobusu, który był jednocześnie objęty szczególną ochroną związkową jako przewodniczący komisji zakładowej NSZZ „Solidarność” oraz członek rady nadzorczej spółki. Pracodawca…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 263/99
Wygrał pozwany
· 22 wrz 1999
Sprawa dotyczyła byłego pracownika PKP, który po wielu latach domagał się ustalenia, że rozwiązanie z nim stosunku pracy w 1984 r. nastąpiło w rzeczywistości na mocy porozumienia stron. Sądy obu insta…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 279/99
Orzeczenie procesowe
· 22 wrz 1999
Sprawa dotyczyła lekarza zatrudnionego w zespole opieki zdrowotnej, który po likwidacji pawilonu „B.O.” został skierowany do pracy w pawilonie „R.”, bez wyraźnego zastrzeżenia, że jest to przeniesieni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 354/99
Wygrał pozwany
· 10 wrz 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy urzędu rejonowego, której wypowiedziano umowę o pracę na czas nieokreślony z powodu nieprawidłowości w prowadzeniu dokumentacji księgowej i naruszeń przepisów finansowych. …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 256/99
Wygrał powód
· 7 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził, że pracownik zatrudniony na budowie eksportowej za granicą może nabyć prawo do odprawy pieniężnej na podstawie ustawy z 28 grudnia 1989 r., nawe…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 257/99
Wygrał pozwany
· 7 wrz 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony jako kierowca-konwojent, któremu pracodawca wypowiedział umowę o pracę z powodu utraty zaufania, wskazując na przetrzymywanie utargu prze…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 224/99
Wygrał pozwany
· 7 wrz 1999
Sprawa dotyczyła stewardesy zatrudnionej na podstawie umowy o pracę, z którą pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP, zarzucając jej niestawienie się do pracy po…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 246/99
Wygrał powód
· 7 wrz 1999
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę pracownicy przebywającej na urlopie wychowawczym, której pracodawca wypowiedział umowę o pracę, powołując się na ustawę o zwolnieniach z przyczyn dotyczących zakładu pra…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 265/99
Wygrał powód
· 7 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający powódkę do pracy na poprzednich warunkach. Spór dotyczył zmiany nazwy stanowiska z „kierownika laboratorium” na „chemika anality…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 225/99
Orzeczenie procesowe
· 2 wrz 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki przeniesionej w stan nieczynny na podstawie art. 20 Karty Nauczyciela po zmniejszeniu liczby oddziałów przedszkolnych w szkole. Powódka była w ciąży, a po upływie sześciu…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 230/99
Wygrał pozwany
· 2 wrz 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w szkole podstawowej, którą pracodawca przeniósł w stan nieczynny po likwidacji szkolnego punktu filialnego i zmniejszeniu liczby godzin. Powódka twierdziła,…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 249/99
Wygrał pozwany
· 2 wrz 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, uznając za prawidłowe wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy. Powódka była zastępcą dyrektora oddziału spółki akcyjnej i posiadała pełnomocnictwo ogólne…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 229/99
Wygrał pozwany
· 2 wrz 1999
Sprawa dotyczyła grupy pracowników drukarni, z którymi pracodawca rozwiązał umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Sądy ustaliły, że pracownicy byli reprezentowani przez zakładową organiza…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 235/99
Wygrał pozwany
· 2 wrz 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki przedszkola, która domagała się ustalenia, że łączy ją z pracodawcą umowa o pracę na czas nieokreślony. Zawierała ona kolejne umowy terminowe, w tym umowę na zastępstwo n…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 193/99
Wygrał powód
· 26 sie 1999
Sąd Najwyższy uznał kasację powoda za zasadną i uchylił wyrok oddalający jego roszczenie o odszkodowanie. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę z prezesem zarządu spółdzielni, który był jednocześnie…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 215/99
Wygrał powód
· 26 sie 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie, zgodnie z którym od 1 stycznia 1998 r. strony łączyła umowa o pracę na czas nieokreślony. Spór dotyczył tego, czy druga umow…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy