Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNI PKN 65/99
Wygrał powód · 21 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanych i utrzymał w mocy ustalenie, że strony łączył stosunek pracy, mimo że formalnie zawierano kolejne umowy zlecenia. Powód wykonywał pracę osobiście, stale, w okre…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 74/99
Orzeczenie procesowe · 21 maj 1999
Sprawa dotyczyła radcy prawnego zatrudnionego u pracodawcy, który domagał się wyrównania wynagrodzenia do poziomu przewidzianego dla stanowiska głównego specjalisty. Sąd Najwyższy uznał, że art. 22 us…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 60/99
Wygrał pozwany · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy, która po wypowiedzeniu zmieniającym warunki pracy i płacy domagała się ustalenia, że nadal pozostaje w stosunku pracy jako szwaczka, oraz wynagrodzenia za czas niewykonywa…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 57/99
Wygrał pozwany · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników Gminnego Domu Kultury i Biblioteki, którzy zostali zwolnieni z powodu znacznego ograniczenia dotacji budżetowej i konieczności redukcji etatów administracyjnych. Sąd…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 62/99
Wygrał powód · 14 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako krawcowa, która po rozwiązaniu z nią umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika domagała się przywrócenia do pracy, urlopu wychowawczego oraz zapłaty zaleg…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 26/99
Wygrał powód · 11 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika PKS, który domagał się wyrównania dodatku stażowego oraz nagrody jubileuszowej za 40 lat pracy. Spór wynikał z tego, czy okres pracy powoda w transporcie niezorganizowanym …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 658/98
Wygrał pozwany · 11 maj 1999
Powód, były pracownik związany ze służbą pożarniczą, domagał się wydania świadectwa pracy potwierdzającego okres pozostawania w dyspozycji oraz zapłaty odszkodowania za niewypłacone wynagrodzenie za o…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 177/99
Orzeczenie procesowe · 10 maj 1999
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie sądu drugiej instancji, który odrzucił apelację powoda z powodu nieuzupełnienia braku formalnego polegającego na niewskazaniu wartości przedmiotu zaskarżenia. Spór …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 665/98
Częściowe uwzględnienie · 5 maj 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok w części oddalającej roszczenia powoda i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył m.in. wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, ekwiwalentu za niewykorzystany…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 671/98
Wygrał powód · 5 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego i utrzymał zasądzenie na rzecz powoda wynagrodzenia za godziny nadliczbowe oraz ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Spór dotyczył tego, czy praca na stacji pa…
Czas pracyWynagrodzenie
SNI PKN 680/98
Częściowe uwzględnienie · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego w zakładzie produkcyjnym, który otrzymał odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawca twierdził, że pracownik c…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 675/98
Wygrał pozwany · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika banku o wypłatę dodatku za wysługę lat oraz dodatku rewidenckiego za lata 1992–1997. Powód twierdził, że pracodawca nie mógł zaprzestać wypłaty tych składników bez…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 678/98
Wygrał powód · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła dwóch lekarzy zatrudnionych w Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego, będących członkami zarządu zakładowej organizacji związkowej. Pracodawca wypowiedział im umowy o pracę, wskazu…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 670/98
Wygrał pozwany · 5 maj 1999
Sprawa dotyczyła pracownika Komunalnego Zakładu Budżetowego, któremu wypowiedziano warunki pracy i płacy, a następnie powierzono inne stanowisko. Sądy obu instancji uznały, że wypowiedzenie zmieniając…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 611/98
Wygrał pozwany · 15 kwi 1999
Powód, mianowany urzędnik państwowy zatrudniony w kontroli skarbowej, domagał się ustalenia, że pozwany rozwiązał z nim stosunek pracy bez wypowiedzenia bez podstawy prawnej, oraz zapłaty odszkodowani…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 15/99
Wygrał pozwany · 15 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, który domagał się ustalenia istnienia stosunku pracy oraz wynagrodzenia za okres pełnienia funkcji wiceprezesa zarządu spółki z o.o. Powód był zatrudniony na pods…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 1/99
Wygrał pozwany · 13 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się dodatkowego wynagrodzenia za okres wypowiedzenia, twierdząc, że jako odwołany prezes zarządu nie miał obowiązku świadczenia pracy, a jednocz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 3/99
Wygrał pozwany · 13 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, uznając za prawidłowe stanowisko, że rada nadzorcza spółki z o.o. mogła jednocześnie odwołać prezesa zarządu i rozwiązać z nim umowę o pracę bez wypowiedzenia z j…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 648/98
Orzeczenie procesowe · 7 kwi 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający roszczenia nauczyciela akademickiego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powód został czasowo zawieszony przez rektora w pełnieniu obowiązków zawodowych…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 632/98
Orzeczenie procesowe · 24 mar 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego od 1980 r., z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 KP, zarzucając spożywanie alkoholu w pracy. Sądy niższych i…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.