Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PKN 933/00
Wygrał pozwany
· 26 mar 2002
Sprawa dotyczyła roszczeń byłej pracownicy o wypłatę nagrody jubileuszowej za 35 lat pracy oraz odprawy emerytalnej, wynikających z zakładowego układu zbiorowego pracy obowiązującego u poprzedniego pr…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 44/01
Częściowe uwzględnienie
· 26 mar 2002
Sprawa dotyczyła byłej głównej księgowej, która domagała się przywrócenia do pracy oraz zapłaty zaległego wynagrodzenia, dodatku funkcyjnego, ekwiwalentu urlopowego i odsetek. Sąd Najwyższy uznał, że …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracy
SNIII PZP 2/02
Wygrał pozwany
· 19 mar 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że pracodawca, u którego nie działa zakładowa organizacja związkowa, może skutecznie wprowadzić regulamin grupowej organizacji pracy z art. 2951 § 1 k.p. Spór powstał na tl…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 305/01
Orzeczenie procesowe
· 27 lut 2002
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powodów jako niedopuszczalną z uwagi na zbyt niską wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o świadczenie. Spór dotyczył roszczeń pracowników o odszkodowanie za okres wy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 932/00
Wygrał pozwany
· 21 lut 2002
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika o zapłatę diet i ryczałtów za noclegi z tytułu podróży służbowych do Niemiec. Powód był zatrudniony na podstawie umów o pracę, a spór obejmował liczbę wyjazdów, …
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 917/00
Wygrał powód
· 21 lut 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający roszczenie pracownicy o odszkodowanie za wadliwe wypowiedzenie umowy o pracę i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył pracownicy banku zatrudni…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII UKN 54/01
Wygrał pozwany
· 8 lut 2002
Sprawa dotyczyła dwóch byłych pracowników, którzy domagali się wypłaty kwot z funduszu nagród z zysku za 1992 r. przeznaczonych uchwałą z 11 maja 1993 r. na wykup akcji w związku z planowaną prywatyza…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 866/00
Wygrał pozwany
· 5 lut 2002
Sprawa dotyczyła pracownicy PKP, której 29 listopada 1999 r. wypowiedziano umowę o pracę z 3-miesięcznym okresem wypowiedzenia. W trakcie biegu wypowiedzenia, 1 stycznia 2000 r., wszedł w życie przepi…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 845/00
Częściowe uwzględnienie
· 5 lut 2002
Sprawa dotyczyła pracowników zatrudnionych na budowie eksportowej w Niemczech, którzy dochodzili m.in. wyrównania wynagrodzenia, ekwiwalentu za urlop oraz odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązan…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 873/00
Wygrał powód
· 5 lut 2002
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o zapłatę odszkodowania z tytułu umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. Powód był zatrudniony u pozwanej spółki, a w umowie o pracę zawart…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 16/01
Częściowe uwzględnienie
· 24 sty 2002
Sprawa dotyczyła byłego członka zarządu spółki, któremu po odwołaniu wypowiedziano umowę o pracę z zastosowaniem 14-dniowego okresu wypowiedzenia, mimo że umowa przewidywała 6-miesięczny okres wypowie…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 816/00
Orzeczenie procesowe
· 23 sty 2002
Powód domagał się wypłaty nagrody jubileuszowej za 30 lat pracy w pozwanej spółce. Spór dotyczył tego, czy po zmianie zakładowych zasad wynagradzania w 1994 r. nadal przysługuje mu nagroda według wcze…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 779/00
Wygrał pozwany
· 8 sty 2002
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika o ekwiwalent za niewykorzystany urlop i odprawę po przejęciu zakładu pracy przez spółkę. Sąd Najwyższy uznał, że brak wykonania przez dotychczasowego pracodawcę ob…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 758/00
Wygrał pozwany
· 8 sty 2002
Sprawa dotyczyła prawa do nagrody jubileuszowej pracownika samorządowego. Powód domagał się wypłaty nagrody po osiągnięciu 40-letniego stażu pracy. Spór koncentrował się na tym, czy do stażu można zal…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 782/00
Orzeczenie procesowe
· 8 sty 2002
Sprawa dotyczyła odwołania dyrektora przedsiębiorstwa państwowego Uzdrowisko „Ś.-C.” ze stanowiska i uznania tego odwołania za równoznaczne z rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia. Powód domaga…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 742/00
Częściowe uwzględnienie
· 17 gru 2001
Powódka była zatrudniona na czas nieokreślony jako specjalista w dziale administracji. Pracodawca wypowiedział jej umowę o pracę, wskazując ogólnie na brak osiągnięć i postępów. Sądy uznały, że wypowi…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 747/00
Wygrał powód
· 17 gru 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółki i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie, zgodnie z którym doszło do przejścia zakładu pracy na nowego pracodawcę w rozumieniu art. 231 § 1 KP. Spór dotyczył pra…
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 724/00
Częściowe uwzględnienie
· 12 gru 2001
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, którego dział transportu został przejęty przez innego pracodawcę. Powód odmówił przyjęcia nowych warunków i powołał się na art. 231 § 4 …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 708/00
Wygrał powód
· 12 gru 2001
Powód był zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Po długotrwałej chorobie i wyczerpaniu zasiłku chorobowego pracodawca rozwiązał z nim umowę bez wypowiedzenia, wskazując jako prz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 711/00
Wygrał pozwany
· 12 gru 2001
Powód, zatrudniony jako robotnik budowlany na podstawie umowy o pracę, domagał się wynagrodzenia, twierdząc, że przez dłuższy czas wypłacano mu je w wyższej wysokości niż przewidziana w umowie, co mia…
WynagrodzenieInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy