Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PKN 620/01
Wygrał powód
· 5 gru 2002
Sprawa dotyczyła mianowanego nauczyciela akademickiego, wobec którego komisja dyscyplinarna orzekła karę wydalenia z zawodu nauczycielskiego, co uczelnia potraktowała jako wygaśnięcie stosunku pracy. …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 619/01
Orzeczenie procesowe
· 5 gru 2002
Sprawa dotyczyła byłego prezesa zarządu spółki z o.o., zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, który po odwołaniu z funkcji został następnie zwolniony z pracy i skierowany na ur…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 632/01
Częściowe uwzględnienie
· 26 lis 2002
Sprawa dotyczyła nauczyciela akademickiego zatrudnionego na podstawie mianowania, który domagał się wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe oraz odszkodowania za zlecenie mu pracy ponad ustawowy limit…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 456/01
Orzeczenie procesowe
· 26 lis 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa powoda, byłego dyrektora zakładu gospodarki komunalnej prowadzonego jako gminny zakł…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 546/01
Orzeczenie procesowe
· 10 paź 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył ustalenia, czy kolejne umowy o pracę zawierane przez Johannę B. z Powiatowym Urzędem Pracy przeks…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 463/01
Wygrał pozwany
· 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła roszczenia dwóch pracowników Parku Narodowego o dopłatę do ekwiwalentu za niewykorzystane bezpłatne mieszkanie. Powodowie twierdzili, że ekwiwalent powinien być liczony według stawek …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 685/01
Częściowe uwzględnienie
· 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownicy o wypłatę premii regulaminowej za kilka miesięcy 1998 r. oraz za cały 1999 i 2000 r. Pracodawca nie wypłacał premii, powołując się na złą sytuację finansową spół…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 609/01
Orzeczenie procesowe
· 2 paź 2002
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego i dyrektora likwidowanej zasadniczej szkoły zawodowej, który domagał się odprawy pieniężnej z art. 20 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz świadectwa pracy. Sąd Najwy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 592/01
Wygrał pozwany
· 19 wrz 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółki i utrzymał zasądzenie na rzecz powoda odprawy oraz odszkodowania związanych z rozwiązaniem stosunku pracy. Powód był prezesem zarządu spółki akcyjnej, a r…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNIII PZP 18/02
Wygrał powód
· 19 wrz 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące odsetek za opóźnienie w wypłacie wynagrodzenia za pracę. Uznał, że pracownikowi przysługują ustawowe odsetki za czas opóźnienia także od tej czę…
Wynagrodzenie
SNI PKN 243/01
Częściowe uwzględnienie
· 7 sie 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór między syndykiem masy upadłości a Funduszem Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych o wypłatę świadczeń dla pracowników spółki. Kluczowe było ustalenie, kiedy powstała n…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 429/01
Wygrał powód
· 11 lip 2002
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne od nauczycielskiego dodatku mieszkaniowego przewidzianego w art. 54 ust. 3 Karty Nauczyciela. ZUS i sądy niższych instancji uzna…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 172/01
Wygrał powód
· 5 lip 2002
Sprawa dotyczyła pracownicy w ciąży, która została zwolniona dyscyplinarnie i dochodziła przywrócenia do pracy oraz wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. W toku postępowania strony zawarły ugo…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PZ 47/02
Wygrał pozwany
· 2 lip 2002
Orzeczenie dotyczyło skargi o wznowienie postępowania w sprawie pracowniczej o wynagrodzenie za czas gotowości do pracy, odszkodowanie za niewydanie świadectwa pracy i sprostowanie świadectwa pracy. S…
WynagrodzenieInne
SNI PZ 55/02
Orzeczenie procesowe
· 24 cze 2002
Sprawa dotyczyła powództwa o wyrównanie wynagrodzenia, ale rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego nie odnosiło się do meritum sporu, lecz do kwestii procesowej: czy powódka zachowała termin do złożenia wnio…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 419/01
Wygrał pozwany
· 18 cze 2002
Sprawa dotyczyła byłej pracownicy Telekomunikacji Polskiej S.A., która domagała się wypłaty dodatkowych odpraw emerytalnych na podstawie ponadzakładowego układu zbiorowego pracy oraz uchwał zarządu sp…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 376/01
Wygrał pozwany
· 18 cze 2002
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników zatrudnionych na stanowiskach kierowniczych w spółce z o.o., którzy mieli w umowach o pracę uzgodniony sześciomiesięczny okres wypowiedzenia. Po ich rezygnacji z czł…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 371/01
Wygrał pozwany
· 4 cze 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracowników, którzy domagali się wypłaty dodatkowej odprawy przewidzianej w uchwale rady nadzorczej spółki na wypadek rozwiązania umowy o pracę przed 30 września 2000 r. …
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNIII PZP 8/02
Wygrał powód
· 8 maj 2002
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że brak uzyskania przez dyrektora wojewódzkiego urzędu pracy informacji od podmiotów reprezentujących niewypłacalnego pracodawcę, wymaganych w trybie rozporządzenia dotyczą…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 267/01
Wygrał pozwany
· 8 maj 2002
Sprawa dotyczyła pracownika uczelni, który twierdził, że pracodawca naruszył jego dobra osobiste i konstytucyjną autonomię informacyjną, żądając zaświadczenia o zarobkach uzyskiwanych u drugiego praco…
InneWynagrodzenie

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy