Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 326/98
Wygrał pozwany · 25 lis 1998
Sprawa dotyczyła wstrzymania wypłaty renty inwalidzkiej III grupy i żądania przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawcy, uznając, że sądy niższych insta…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 332/98
Wygrał pozwany · 25 lis 1998
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Jadwidze B. rolniczej renty inwalidzkiej na podstawie ustawy z 14 grudnia 1982 r. Sądy obu instancji uznały, że wnioskodawczyni nie spełniła warunku zaliczenia do I …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 322/98
Wygrał powód · 25 lis 1998
Sprawa dotyczyła wyrównania renty inwalidzkiej. ZUS w 1996 r. wydał decyzję „z urzędu”, przyznając Marii S. rentę według II grupy inwalidów od 1 października 1993 r., czyli tylko za trzy lata wstecz. …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 328/98
Wygrał pozwany · 25 lis 1998
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o rentę inwalidzką z ogólnego stanu zdrowia. Sąd Apelacyjny wcześniej przyznał wnioskodawcy prawo do renty, uznając, że inwalidztwo powstało 30 czerwca 1994 r. i że speł…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 329/98
Wygrał pozwany · 25 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie dotyczącej obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą w czasie urlopu bezpłatnego z art. 174 KP. Wnio…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 310/98
Wygrał pozwany · 20 lis 1998
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Joanna C. podlegała pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu zatrudnienia u Jerzego W. ZUS uznał, że zawarta 1 października 1995 r. umowa o pracę była pozorna i…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 321/98
Wygrał pozwany · 20 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o jednorazowe odszkodowanie z tytułu śmierci rolnika. Ustalono, że Edward Z. zmarł wskutek utonięcia po zjechaniu ciągnikiem do przydrożnego rowu, jednak ciągni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 175/98
Wygrał pozwany · 20 lis 1998
Sprawa dotyczyła obowiązku zapłaty zaległych składek na ubezpieczenie społeczne pracowników zlikwidowanego Państwowego Ośrodka Hodowli Zarodowej, przejętego przez Agencję Własności Rolnej Skarbu Państ…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 410/98
Orzeczenie procesowe · 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego funkcjonariusza pożarnictwa o odszkodowanie związane z chorobą zawodową. Sąd Rejonowy przekazał sprawę do rozpoznania właściwemu organowi administracyjnemu (Komendan…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 122/98
Wygrał pozwany · 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Mirosławowi M. renty inwalidzkiej wypadkowej przez ZUS. Po oddaleniu odwołania i kolejnych środków zaskarżenia wnioskodawca próbował wnieść kasację wraz z wnioskiem …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 402/98
Wygrał pozwany · 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła wniosku przedsiębiorstwa o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem w sporze z ZUS o termin płatności składek i odsetki za opóźnienie. Wnioskodawca twierdził, że pods…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 377/98
Wygrał pozwany · 17 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie dotyczącej wysokości emerytury wojskowej, uznając ją za bezzasadną. Spór nie dotyczył meritum świadczenia, lecz kwestii procesowej: czy pismo wnioskodawcy z pro…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 302/98
Wygrał pozwany · 13 lis 1998
Sprawa dotyczyła skargi na bezczynność ZUS oraz żądań związanych ze składkami na ubezpieczenie społeczne, wydaniem zaświadczenia o niezaleganiu i wystąpieniem o wykreślenie hipoteki ustawowej. Sąd Naj…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 299/98
Wygrał pozwany · 13 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego, który domagał się zaliczenia do stażu składkowego okresów pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w czasie nauki w technikum oddalonym o ok. 160 km od miejs…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 298/98
Wygrał pozwany · 13 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się uznania zdarzenia z 5 sierpnia 1996 r. za wypadek przy pracy. Ustalono, że powód został odsunięty od wykonywania pracy z powodu podejrzenia …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 295/98
Orzeczenie procesowe · 6 lis 1998
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Anna C. od 15 marca 1997 r. pozostawała w stosunku pracy z Robertem K. i w konsekwencji podlegała pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu oraz miała prawo do zasiłku po…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 121/98
Orzeczenie procesowe · 6 lis 1998
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury pracownika spółdzielni postawionej w stan likwidacji. Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów niższych instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznani…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 278/98
Wygrał pozwany · 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła wypadku przy pracy pracownika leśnego podczas ścinki drzewa. Powód domagał się ustalenia, że zdarzenie było wypadkiem przy pracy oraz że nie nastąpiło wyłącznie z jego winy. Sądy obu …
BHPUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 279/98
Wygrał pozwany · 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła wstrzymania wypłaty rolniczej renty inwalidzkiej przez KRUS z powodu uznania, że wnioskodawca nie jest już długotrwale niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym. Sąd I instancji i Sąd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 282/98
Wygrał pozwany · 29 paź 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o odszkodowanie za uszczerbek na zdrowiu spowodowany chorobą zawodową. Powód był zatrudniony w latach 1957–1962 na stanowisku narażającym na czynniki chor…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.