Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 42/01
Wygrał pozwany · 7 lut 2002
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury rolniczej. Wnioskodawczyni twierdziła, że spełnia warunki do świadczenia, w tym podlegała rolniczemu ubezpieczeniu społecznemu i opłacała składki w latach 1977–1980…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 13/01
Wygrał pozwany · 7 lut 2002
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Sąd pierwszej instancji, a następnie Sąd Apelacyjny, przyznały ubezpieczonej rentę, uznając że spełniła wymagany staż ubezpie…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 30/01
Wygrał powód · 7 lut 2002
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Organ rentowy odmówił świadczenia, uznając, że ubezpieczona nie wykazała 20-letniego stażu, p…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 90/01
Orzeczenie procesowe · 29 sty 2002
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawcy na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające apelację. Sprawa dotyczyła odmowy umieszczenia Jana W. w spisie osób uprawnionych do rekompensaty za utratę …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 771/00
Orzeczenie procesowe · 25 sty 2002
Sprawa dotyczyła objęcia Ireny L. pracowniczym ubezpieczeniem społecznym za okres od 1 października 1996 r. do 31 sierpnia 1997 r. Sądy niższych instancji uznały, że zawarła ona z córką umowę o pracę …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 781/00
Wygrał pozwany · 25 sty 2002
Sprawa dotyczyła wniosku o jednorazowe odszkodowanie po wypadku, któremu uległ Janusz K. podczas wykonywania działalności gospodarczej na zlecenie szkoły. ZUS odmówił wypłaty tego świadczenia, a sądy …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 788/00
Orzeczenie procesowe · 25 sty 2002
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Apelacyjny przyznał wnioskodawczyni rentę, uznając, że w 10-leciu poprzedzającym powstanie niezdolności do pracy spełnia ona wymagan…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 789/00
Wygrał pozwany · 25 sty 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Ustalono, że wnioskodawczyni ostatni okres składkowy miała do 30 grudnia 1992 r. (pobieranie zasiłku dla bezrobotnych), …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 747/00
Wygrał powód · 22 sty 2002
Sąd Najwyższy uznał, że organ rentowy nie mógł skutecznie zakwestionować niezdolności do pracy wnioskodawcy i wstrzymać wypłaty renty inwalidy wojskowego, ponieważ przed 1 września 1997 r. był on niep…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 58/01
Wygrał pozwany · 22 sty 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o jednorazowe odszkodowanie po śmierci męża w wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej. Uznał, że obowiązujące przepisy nie przewidują takiego świadcz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 746/00
Orzeczenie procesowe · 22 sty 2002
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sprawa nie została dostatecznie wyjaśniona. Spór dotyczył prawa do jednorazowego odszkodowania z …
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 732/00
Wygrał pozwany · 17 sty 2002
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty inwalidzkiej (z tytułu niezdolności do pracy) z powodu niespełnienia warunku posiadania co najmniej 5-letniego okresu zatrudnienia w 10-leciu poprzedzającym po…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 710/00
Wygrał powód · 17 sty 2002
Sąd Najwyższy uznał, że samo podpisywanie przez ubezpieczoną faktur i innych dokumentów finansowych w czasie zwolnienia lekarskiego nie stanowi prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 709/00
Wygrał powód · 17 sty 2002
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy wyrok przyznający ubezpieczonemu stałą rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy. Ustalono, że w okresie składkowym nastąpiło istotne pogorsze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 662/00
Orzeczenie procesowe · 9 sty 2002
Sprawa dotyczyła wniosku o wcześniejszą emeryturę z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Sądy niższych instancji uznały, że wnioskodawca spełniał część warunków, ale nie wykazał, aby…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 687/00
Wygrał powód · 19 gru 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo pracownika urzędu wojewódzkiego do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy wygaśnięcie stosunku pracy po reformie administracji publiczne…
InneUbezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienie
SNII UKN 698/00
Wygrał pozwany · 19 gru 2001
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury odmówionego przez ZUS z powodu niewykazania wymaganego 30-letniego okresu ubezpieczenia. Ubezpieczona próbowała zaliczyć do stażu równoczesne okresy podlegania prac…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 675/00
Wygrał powód · 14 gru 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty rodzinnej po zmarłym duchownym, który jako obywatel polski przebywał i pełnił funkcje kościelne w Kanadzie. Sąd Najwyższy uznał, że Teofil S. spełniał warunki podlegani…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 678/00
Wygrał pozwany · 14 gru 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego, który domagał się renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy z uwzględnieniem okresu zatrudnienia i ubezpieczenia w Niemczech. Spór dotyczył wykładni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 681/00
Wygrał pozwany · 14 gru 2001
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Adam R. podlegał ubezpieczeniu społecznemu rolników w okresie poprzedzającym śmierć. Sąd ustalił, że od 12 kwietnia 1996 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych, a więc ko…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.