Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 660/00
Wygrał pozwany · 11 gru 2001
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą zawodową. Wnioskodawca powoływał się na decyzję Państwowego Inspektora Sanitarnego stwierdzającą chorobę za…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 657/00
Orzeczenie procesowe · 11 gru 2001
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu nieważności postępowania. Powód zmarł przed wydaniem wyroku apelacyjnego, a sąd nie został o tym poin…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 656/00
Wygrał powód · 11 gru 2001
Sprawa dotyczyła wysokości i podstawy prawnej górniczej renty z tytułu niezdolności do pracy. Wnioskodawca złożył wniosek przed 1 stycznia 1999 r., a ZUS przyznał mu rentę, lecz następnie ustalił jej …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 650/00
Wygrał pozwany · 7 gru 2001
Sprawa dotyczyła wypłaty renty rodzinnej dla osoby uprawnionej z tytułu kontynuowania nauki. ZUS wstrzymał wypłatę świadczenia po nieprzedłożeniu aktualnego zaświadczenia szkolnego, a ponownie przyzna…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 646/00
Wygrał pozwany · 7 gru 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawczyni spełniała warunek wieku (55 lat) i stażu ubezpieczeniowego, ale w chwili ubiegania się o świadczenie nie była pracowni…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 85/01
Wygrał pozwany · 28 lis 2001
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy, jednak zasadniczym przedmiotem rozstrzygnięcia była kwestia procesowa: czy kasacja wniesiona przez pełnomocnika z urzędu został…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 80/01
Wygrał pozwany · 28 lis 2001
Sąd Najwyższy uznał, że sprawa dotycząca wyrównania emerytury za okres sprzed daty przyznania świadczenia nie jest sprawą o przyznanie emerytury, lecz sprawą o prawa majątkowe. W konsekwencji nie korz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 82/01
Wygrał powód · 28 lis 2001
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na odrzucenie kasacji w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczącej emerytury. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację, uznając ją za niedopuszczalną z powodu zbyt n…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZ 81/01
Wygrał pozwany · 28 lis 2001
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na odrzucenie kasacji w sprawie dotyczącej zwolnienia z zapłaty składek na ubezpieczenie społeczne. Potwierdził, że jest to sprawa o prawo majątkowe, a nie tylko o św…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 83/01
Wygrał pozwany · 28 lis 2001
Sprawa dotyczyła emerytury wojskowej i dopuszczalności kasacji od wyroku potwierdzającego prawidłowość potrącenia z emerytury kwoty 4.127,64 zł jako świadczenia nienależnie pobranego. Sąd Apelacyjny o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 598/00
Wygrał pozwany · 21 lis 2001
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania emerytury w obniżonym wieku na podstawie rozporządzenia z 7 lutego 1983 r. o pracownikach zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Wnios…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 632/00
Wygrał pozwany · 21 lis 2001
Sprawa dotyczyła dalszego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS wstrzymał wypłatę renty po kontrolnym badaniu, uznając wnioskodawcę za zdolnego do pracy. Sąd Okręgowy przyznał mu rentę na…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 634/00
Wygrał powód · 21 lis 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził, że urzędnik państwowy urodzony przed 1 stycznia 1949 r., którego stosunek pracy wygasł 30 czerwca 1999 r. wskutek reformy administracji publicznej i ni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 619/00
Wygrał pozwany · 21 lis 2001
Sprawa dotyczyła wspólnika spółki z o.o., którego ZUS obciążył odpowiedzialnością za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne spółki. Wcześniej prawomocnie przesądzono, że odpowiada on za te zobowią…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 607/00
Wygrał pozwany · 20 lis 2001
Sprawa dotyczyła emerytury przyznanej Marii U. przez ZUS od 1 lutego 1999 r., mimo że według niej prawo do świadczenia powstało już 1 lipca 1998 r., po rozwiązaniu umowy o pracę i osiągnięciu wieku em…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 626/00
Wygrał pozwany · 20 lis 2001
Sprawa dotyczyła prawa nauczycielki do emerytury na podstawie art. 88 ust. 1 Karty Nauczyciela. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ w dacie rozwiązania stosunku pracy wnioskodawczyni nie miała wymaganeg…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 360/00
Wygrał pozwany · 20 lis 2001
Sprawa dotyczyła emeryta górniczego, który po przyznaniu emerytury kontynuował zatrudnienie, a następnie uzyskał także rentę z tytułu choroby zawodowej. Wnioskodawca domagał się przeliczenia świadczeń…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 617/00
Wygrał powód · 20 lis 2001
Sprawa dotyczyła żądania ZUS zwrotu kwoty 13.753,63 zł jako rzekomo nienależnie pobranej nadpłaty renty. Wnioskodawczyni pobierała równocześnie rentę inwalidy obozowego z ZUS oraz 1/2 świadczenia kole…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 609/00
Wygrał pozwany · 15 lis 2001
Sprawa dotyczyła ustalenia daty nabycia prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy po zakończeniu pobierania świadczenia rehabilitacyjnego. Ubezpieczony złożył wniosek o rentę w trakcie …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 599/00
Wygrał pozwany · 15 lis 2001
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z pobytem w więzieniu z przyczyn politycznych. Wnioskodawca twierdził, że jego obecna niezdolność do pracy jest następ…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.