Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 559/97
Wygrał powód · 2 kwi 1998
Sąd Najwyższy uznał, że pracodawca nie mógł jednostronnie, bez wypowiedzenia zmieniającego ani porozumienia stron, istotnie zmienić rozkładu czasu pracy radcy prawnego. Specyfika pracy radcy prawnego,…
Wypowiedzenie / zwolnienieCzas pracyInne
SNI PKN 8/98
Wygrał powód · 2 kwi 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał rozstrzygnięcie korzystne dla pracownika. Spór dotyczył wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę zawartej na czas określony przy pracy za granicą, n…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 5/98
Wygrał pozwany · 26 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika zatrudnionego jako inspektor inwestycyjny, zwolnionego dyscyplinarnie na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Uznano, że pracownik ciężko naruszył podstawowe obowią…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 573/97
Wygrał pozwany · 26 mar 1998
Powód dochodził od byłego pracodawcy odszkodowania i zadośćuczynienia na podstawie Kodeksu cywilnego, twierdząc, że pracodawca bezprawnie zawiadomił organy ścigania o rzekomym przestępstwie popełniony…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 3/98
Wygrał pozwany · 26 mar 1998
Sprawa dotyczyła radcy prawnego zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, któremu pracodawca wypowiedział umowę z powodu częstego spóźniania się do pracy i naruszania czasu pracy. Powódka twierdziła, …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 2/98
Orzeczenie procesowe · 26 mar 1998
Sprawa dotyczyła dyrektora Miejskiego Zakładu Edukacji w gminnej jednostce budżetowej, którego burmistrz odwołał ze stanowiska, powołując się na art. 70 KP. Sądy niższych instancji uznały, że powód by…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 565/97
Wygrał pozwany · 26 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika w sprawie o przywrócenie do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę. Spór dotyczył tego, czy przyczyna wypowiedzenia została dostatecznie skonkretyzowana oraz czy…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 569/97
Wygrał pozwany · 26 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy. Powód został zwolniony po stwierdzeniu, że był w pracy w stanie wskazującym na użycie alkoholu. …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 571/97
Wygrał powód · 26 mar 1998
Sprawa dotyczyła pracownika będącego działaczem związkowym, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z jego winy, bez uzyskania wymaganej zgody organizacji związkowej. Powód domag…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 566/97
Orzeczenie procesowe · 26 mar 1998
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę pracownika zwolnionego dyscyplinarnie z art. 52 § 1 pkt 1 KP, który domagał się przywrócenia do pracy. Sąd pierwszej instancji uznał zwolnienie za bezpodstawne i przywró…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 6/98
Wygrał powód · 26 mar 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako krawcowa, która po zakończeniu urlopu wychowawczego zgłosiła się do pracy, lecz pracodawca uznał, że stosunek pracy wygasł z powodu porzucenia pracy i wys…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 97/98
Wygrał powód · 24 mar 1998
Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sprawie o przywrócenie do pracy. Sąd Wojewódzki odrzucił skargę na posiedzeniu niejawnym, uznając, że wskazane przez powoda podstawy z art. 403 § 2 …
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 570/97
Orzeczenie procesowe · 19 mar 1998
Sprawa dotyczyła dziennikarza zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, z którym pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 KP, zarzucając mu działania związane z organizacj…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 560/97
Wygrał pozwany · 19 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy, który dochodził od byłego pracownika zapłaty z weksla gwarancyjnego in blanco po rozwiązaniu przez niego stosunku pracy. Spór dotyczył tego, czy można skutecz…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 26/98
Wygrał pozwany · 18 mar 1998
Sprawa dotyczyła powództwa pracownicy o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne, skierowanego przeciwko Konsulatowi Generalnemu RFN w Krakowie. Sądy obu instancji odrzuciły pozew, uznając,…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 568/97
Wygrał pozwany · 17 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Uznał, że wnioskodawca nie spełnił warunków do nabycia tego świadczenia, ponieważ nie został zwolniony w ramach zwolnień grupowych ani…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 550/97
Wygrał pozwany · 10 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawczyni uzupełniła wymagany staż pracy krótkim zatrudnieniem w dwuosobowej spółce cywilnej, gdzie była jedynym pracownikiem i …
Wypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 529/97
Wygrał pozwany · 6 mar 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki mianowanej, która domagała się przywrócenia do pracy oraz zapłaty za godziny ponadwymiarowe i nagrody. Spór dotyczył zastosowania art. 20 Karty Nauczyciela p…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 455/97
Wygrał pozwany · 6 mar 1998
Sąd Najwyższy uznał, że wypowiedzenie umowy o pracę było zgodne z prawem i uzasadnione, ponieważ wynikało ze zmian organizacyjnych u pracodawcy, w tym likwidacji stanowiska powoda po zmianie sposobu o…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 552/97
Wygrał pozwany · 6 mar 1998
Sprawa dotyczyła członka spółdzielni pracy zatrudnionego na podstawie spółdzielczej umowy o pracę, który został wykluczony ze spółdzielni po ustaleniu, że stawił się do pracy w stanie nietrzeźwości i …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.