Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 208/98
Wygrał pozwany · 26 cze 1998
Sprawa dotyczyła lekarki zatrudnionej na podstawie umowy o pracę, której pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy, proponując przeniesienie na inne stanowisko. Powódka kwestionowała zasadność wyp…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 212/98
Wygrał pozwany · 26 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczyciela akademickiego, który domagał się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu stosunku pracy przez politechnikę. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda i podtrzymał stanowisko, że…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 186/98
Wygrał pozwany · 24 cze 1998
Sprawa dotyczyła powództwa wniesionego przez związek zawodowy na rzecz dwóch pracowników, którzy zostali pozbawieni stanowisk ordynatorów. W toku postępowania część roszczeń została już zaspokojona: z…
InneWypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNI PKN 194/98
Wygrał pozwany · 24 cze 1998
Powód był zatrudniony w Lasach Państwowych, początkowo jako strażnik leśny, a następnie został powołany na stanowisko leśniczego. Po odwołaniu ze stanowiska domagał się uznania, że doszło do nieprawid…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 205/98
Wygrał powód · 24 cze 1998
Sprawa dotyczyła dwóch pracownic Pogotowia Opiekuńczego zatrudnionych odpowiednio jako pedagog i psycholog, które kwestionowały wypowiedzenie warunków pracy i płacy w części dotyczącej dodatku za prac…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 197/98
Orzeczenie procesowe · 23 cze 1998
Sprawa dotyczyła wniosku pozwanej spółki o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu od wyroku zaocznego zasądzającego na rzecz pracownika odszkodowanie za bezpodstawne rozwiązanie umowy o pracę be…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 188/98
Wygrał pozwany · 18 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy samorządowej zatrudnionej jako inspektor ds. gospodarki gruntami, której pracodawca wypowiedział umowę o pracę z powodu prowadzenia przez nią działalności gospodarczej powi…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 112/98
Wygrał pozwany · 18 cze 1998
Sprawa dotyczyła byłego sędziego Sądu Rejonowego, który domagał się ustalenia, że nadal jest zdolny do pełnienia obowiązków sędziego, oraz odszkodowania za uszczerbek na zdrowiu. Powód twierdził, że j…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 167/98
Wygrał powód · 18 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, któremu pracodawca po latach próbował uchylić akt mianowania i dekret przeniesienia, twierdząc, że w chwili zatrudnienia nie miał wymaganych kwalifikacji. Sąd…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 34/98
Wygrał pozwany · 3 cze 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę dokonanego po prawomocnym skazaniu powódki za nieumyślne przestępstwo na szkod…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 165/98
Orzeczenie procesowe · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczycielki szkoły podstawowej, która została przeniesiona w stan nieczynny na podstawie art. 20 Karty Nauczyciela po odmowie przyjęcia innego stanowiska. Sąd Rejonowy uznał decyzję …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 168/98
Wygrał powód · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w szkole podstawowej, która po otrzymaniu propozycji przeniesienia w stan nieczynny złożyła pisemną zgodę, a następnie domagała się przywrócenia do pracy, tw…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 174/98
Wygrał pozwany · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczyciela-konsultanta zatrudnionego w Centrum Edukacji Nauczycieli, z którym rozwiązano stosunek pracy na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela z powodu zmian organizacyjnych i…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 161/98
Wygrał powód · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczycielki, której wcześniej prawomocnie przywrócono stosunek pracy po wadliwym wypowiedzeniu. Pracodawca odmówił dopuszczenia jej do pracy mimo zgłoszenia gotowości podjęcia zatrud…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 159/98
Orzeczenie procesowe · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej w filii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego, której miejsce pracy zostało przekazane innemu podmiotowi. Spór koncentrował się na tym, czy doszło do pr…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 164/98
Wygrał pozwany · 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy Poczty zwolnionej dyscyplinarnie na podstawie art. 52 KP za ciężkie naruszenie obowiązków przy doręczaniu przekazów pieniężnych. Po rozwiązaniu umowy okazało się, że była w…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 152/98
Wygrał powód · 28 maj 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zwolnionej dyscyplinarnie na podstawie art. 52 KP, która domagała się przywrócenia do pracy i wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. Sądy obu instancji uznały, że pr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 151/98
Orzeczenie procesowe · 28 maj 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy Terenowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej, która domagała się przywrócenia do pracy oraz nagrody jubileuszowej. Sąd Rejonowy oddalił roszczenie o przywrócenie do pracy, …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 149/98
Wygrał pozwany · 28 maj 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę. Uznano, że wypowiedzenie było uzasadnione rzeczywistymi zmianami organizacyjno-ekonomicz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 135/98
Wygrał pozwany · 20 maj 1998
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników elektrociepłowni zatrudnionych jako zaopatrzeniowcy-braniści, z którymi pracodawca rozwiązał umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Sąd u…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.