Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 166/99
Wygrał pozwany · 28 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. b KP. Ustalono, że pracownik by…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyUbezpieczenia społeczne
SNI PKN 168/99
Wygrał powód · 28 lip 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, któremu pracodawca wypowiedział umowę, wskazując jako przyczynę utratę zaufania związaną z powstaniem niedoboru paliw oraz odmowę pokryc…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 164/99
Częściowe uwzględnienie · 21 lip 1999
Powódka była zastępcą dyrektora szpitala klinicznego zatrudnioną pierwotnie na podstawie powołania. Sąd Najwyższy uznał, że po wejściu w życie nowelizacji Kodeksu pracy z 2 lutego 1996 r. jej stosunek…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 162/99
Wygrał pozwany · 21 lip 1999
Sprawa dotyczyła nauczyciela, któremu w toku postępowania dyscyplinarnego zawieszono wypłatę części wynagrodzenia, a następnie prawomocnie orzeczono wydalenie z zawodu, co spowodowało wygaśnięcie stos…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 169/99
Wygrał pozwany · 21 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP za rzeko…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 58/99
Wygrał pozwany · 21 lip 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki, która domagała się wynagrodzenia za okres urlopu dla poratowania zdrowia. Wcześniej została zawieszona, a następnie w postępowaniu dyscyplinarnym orzeczono wobec niej ka…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 161/99
Wygrał pozwany · 21 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając za zgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 pkt 1 lit. a Kodeksu pracy. Spór dotyczył tego, czy do wymagan…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 192/99
Wygrał powód · 21 lip 1999
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego jako palacz, któremu pracodawca wypowiedział umowę o pracę z powodu zmian organizacyjnych i zmniejszenia zatrudnienia po modernizacji kotłowni. Sądy obu insta…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 148/99
Wygrał pozwany · 14 lip 1999
Sprawa dotyczyła głównej księgowej szkoły, która otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę z powodu niewywiązywania się z obowiązków, polegającego na naruszeniu przepisów dotyczących zamówień publicznych …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 145/99
Wygrał pozwany · 14 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki, która domagała się uznania za bezskuteczne przeniesienia jej w stan nieczynny. Spór dotyczył wykładni art. 20 Karty Nauczyciela oraz tego, czy przeniesienie…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 149/99
Wygrał pozwany · 14 lip 1999
Powód, nauczyciel religii prawosławnej, odmówił podjęcia pracy w nowo ustalonym miejscu nauczania, mimo że przeniesienie punktu katechetycznego zostało dokonane zgodnie z prawem. Sąd Najwyższy uznał, …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 156/99
Wygrał pozwany · 14 lip 1999
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w szkole podstawowej, która została przeniesiona w stan nieczynny z powodu redukcji etatów. Powódka twierdziła, że wybór jej osoby był nieprawidłowy, a ponad…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 27/99
Wygrał pozwany · 8 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawca twierdził, że został zwolniony z przyczyn dotyczących zakładu pracy, co dawałoby mu prawo do wcześniejszej emerytury. Sąd…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 132/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne i przywrócenia do pracy. Ustalono, że powódka wielokrotnie naruszała podstawowe obowiązki p…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 137/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, który domagał się od byłego pracodawcy (Urzędu Miejskiego) wynagrodzenia, odprawy emerytalnej i odszkodowania po rozwiązaniu z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 133/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracowników spółdzielni mieszkaniowej, uznając, że doszło do przejścia części zakładu pracy na nowego pracodawcę w rozumieniu art. 231 § 1 KP, a więc pracownicy z mocy pr…
InneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 136/99
Orzeczenie procesowe · 1 lip 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania w sprawie o przywrócenie do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika. Pracodawca zw…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyUbezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 135/99
Wygrał powód · 1 lip 1999
Sprawa dotyczyła prezesa zarządu spółki z o.o., będącego jednocześnie wspólnikiem i pracownikiem zatrudnionym na podstawie umowy o pracę. Powód dwukrotnie samodzielnie podwyższył sobie wynagrodzenie, …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 129/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sprawa dotyczyła adiunkta uniwersytetu, z którym rozwiązano stosunek pracy z powodu nieuzyskania w ustawowym terminie stopnia doktora habilitowanego. Powód domagał się przywrócenia do pracy, twierdząc…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 92/99
Wygrał pozwany · 1 lip 1999
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej jako sprzedawca, która po inwentaryzacji i stwierdzeniu niedoboru w sklepie podpisała pismo o rozwiązaniu umowy o pracę za porozumieniem stron z dniem 18 luteg…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.