Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNIII PK 27/05
Wygrał powód · 11 maj 2005
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył odszkodowania z umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy zawartej między pracownic…
InneWynagrodzenie
SNIII PK 20/05
Wygrał powód · 5 maj 2005
Sprawa dotyczyła lekarki zatrudnionej w samodzielnym publicznym zakładzie opieki zdrowotnej, która dochodziła zaległego wynagrodzenia wynikającego z art. 4a ustawy negocjacyjnej oraz nagrody rocznej z…
WynagrodzenieInne
SNIII PK 107/04
Wygrał pozwany · 29 kwi 2005
Sprawa dotyczyła byłej nauczycielki akademickiej, która po rozwiązaniu wcześniejszego stosunku pracy z mianowania domagała się dopuszczenia do pracy i wynagrodzenia, twierdząc, że później zawarta z ni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNIII PK 108/04
Częściowe uwzględnienie · 29 kwi 2005
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego prezesa zarządu spółki o odprawę pieniężną po rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem pracodawcy. Powód był zatrudniony na podstawie umowy o pracę na czas nieokr…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNIII PK 11/05
Częściowe uwzględnienie · 29 kwi 2005
Sprawa dotyczyła roszczeń trzech członków zarządu spółki z o.o. o wypłatę premii przewidzianej w umowach o pracę. Umowy określały premię jako 1,5% zysku netto za dany rok obrotowy, a jako podstawę wyp…
WynagrodzenieInne
SNI PK 214/04
Wygrał powód · 28 kwi 2005
Sprawa dotyczyła roszczeń pięciu pracowników o odprawę pieniężną wynikającą z „pakietu gwarancji pracowniczych i socjalnych” zawartego 28 czerwca 2000 r. między związkami zawodowymi działającymi u dot…
InneWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenie
SNII UZP 2/05
Wygrał pozwany · 27 kwi 2005
Sprawa dotyczyła możliwości zakwestionowania przez ZUS wysokości wynagrodzenia z umowy o pracę jako podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe. Sąd Najwyższy uznał, że ZUS może badać nie tylk…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PK 258/04
Wygrał powód · 13 kwi 2005
Sprawa dotyczyła odszkodowania z umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. Powód był zatrudniony jako dyrektor sprzedaży i marketingu, a strony zawarły umowę o zakazie konkurencji na 6 mi…
InneWynagrodzenie
SNII PK 255/04
Orzeczenie procesowe · 13 kwi 2005
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego członka zarządu spółki z o.o. o zapłatę odszkodowania wynikającego z uchwały rady nadzorczej, która gwarantowała zarządowi dalszą pracę przez trzy lata, a w razie ni…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI UK 372/04
Orzeczenie procesowe · 5 kwi 2005
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu odwoławczego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył podstawy wymiaru zasiłku chorobowego oraz tego, czy należało ją ustalić na nowo po ponownej nie…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNIII PK 100/04
Wygrał pozwany · 17 mar 2005
Sprawa dotyczyła byłej pracownicy Narodowego Banku Polskiego zatrudnionej na podstawie mianowania, która po zwolnieniu w związku z restrukturyzacją oddziałów terenowych domagała się dodatkowej odprawy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 199/04
Wygrał pozwany · 16 mar 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się dodatkowego wynagrodzenia rocznego za lata 2000–2003 jako główny księgowy gospodarstwa pomocniczego przy zakładzie karnym. Spór dotyczył tego,…
WynagrodzenieInne
SNI PK 187/04
Wygrał powód · 16 mar 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego Prokuratora Apelacyjnego i uznał, że art. 11 ust. 2 ustawy o pracownikach urzędów państwowych, przewidujący obniżenie wynagrodzenia do połowy w razie tymczasowe…
WynagrodzenieInne
SNII PK 241/04
Wygrał powód · 10 mar 2005
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego w ochronie, który dochodził m.in. wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, wyrównania wynagrodzenia chorobowego, ekwiwalentu za urlop, odszkodowania za wadliwe w…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PK 191/04
Wygrał pozwany · 3 mar 2005
Sprawa dotyczyła pracownika spółdzielni mleczarskiej, który po rozwiązaniu umowy o pracę w związku z przejściem na emeryturę domagał się nagrody jubileuszowej oraz odprawy emerytalnej przewidzianych w…
WynagrodzenieInne
SNIII PK 77/04
Częściowe uwzględnienie · 23 lut 2005
Sąd Najwyższy rozpoznawał sprawę pracownika przywróconego do pracy po rozwiązaniu z nim umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 k.p. Uznał, że pracodawca nie wykazał skutecznie dalszej niezdolnoś…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweWynagrodzenie
SNI PK 177/04
Wygrał pozwany · 16 lut 2005
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego dyrektora SPZOZ o ekwiwalent za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Powód twierdził, że pracodawca bezskutecznie udzielił mu urlopu w okresie wypowiedzenia, ponieważ…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII PK 204/04
Wygrał powód · 10 lut 2005
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o odszkodowanie z umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, uznając m.in., że pracownik po zmiani…
InneWynagrodzenie
SNII PZP 13/04
Wygrał pozwany · 10 lut 2005
Sprawa dotyczyła pielęgniarki zatrudnionej w samodzielnym publicznym zakładzie opieki zdrowotnej, który w 2001 r. zatrudniał ponad 50 pracowników, a od września 2001 r. już poniżej tej liczby. Powódka…
WynagrodzenieInne
SNII PK 188/04
Wygrał pozwany · 26 sty 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się odprawy i odszkodowania po rozwiązaniu umowy o pracę za porozumieniem stron. Spór dotyczył interpretacji porozumienia zbiorowego zawartego w…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.