Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PRN 29/94
Wygrał pozwany
· 7 cze 1994
Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną wniesioną w sprawie pracownicy domagającej się odprawy, odszkodowania oraz sprostowania świadectwa pracy po przejęciu zakładu pracy przez inny podmiot. Uznał…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNI PRN 30/94
Orzeczenie procesowe
· 7 cze 1994
Sprawa dotyczyła roszczenia pracowniczego o wynagrodzenie wniesionego przez Elizę A. przeciwko Sądowi Wojewódzkiemu w Szczecinie. Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwoś…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 27/94
Częściowe uwzględnienie
· 27 maj 1994
Sprawa dotyczyła roszczenia sędziego o wyrównanie wynagrodzenia za lata 1989–1992, wraz z odsetkami, nagrodami i waloryzacją. Sądy niższych instancji częściowo uwzględniły powództwo, przyjmując, że wy…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 23/94
Wygrał pozwany
· 20 maj 1994
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o odprawę pieniężną dochodzoną przez byłą mianowaną pracownicę Urzędu Miejskiego w Ł., której stosunek pracy rozwiązano za porozumieniem stron w związku z reorganizacją …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PRN 22/94
Wygrał powód
· 20 maj 1994
Sprawa dotyczyła prawa do odprawy pieniężnej po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Powód, były mianowany pracownik samorządowy, domagał się odprawy po rozwiązaniu umowy z…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZP 23/94
Wygrał powód
· 13 maj 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy należny pracownikowi w roku, w którym stosunek pracy wygasł wskutek jego śmierci, nie wchodzi do spadku jako p…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 24/94
Orzeczenie procesowe
· 13 maj 1994
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownicy o prawidłowe wynagrodzenie za czas choroby. Sąd Rejonowy uznał, że w istocie chodzi o zasiłek chorobowy i przekazał tę część sprawy Zakładowi Ubezpieczeń Społecz…
WynagrodzenieInne
SNII PZP 2/94
Częściowe uwzględnienie
· 11 maj 1994
Sprawa dotyczyła podwyższenia renty wyrównawczej zasądzonej w Polsce na rzecz powoda, który po wyjeździe na stałe do Niemiec pobierał już niemiecką rentę z ubezpieczenia wypadkowego. Sąd Najwyższy uzn…
InneUbezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI PZP 22/94
Wygrał pozwany
· 10 maj 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że radny rady gminy nie zachowuje prawa do wynagrodzenia od macierzystego pracodawcy za czas nieobecności w pracy spowodowanej udziałem w posiedzeniach rady gminy. Podstawą…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 19/94
Wygrał pozwany
· 10 maj 1994
Sprawa dotyczyła nauczycielek oddziałów zerowych szkoły podstawowej, które domagały się ustalenia pracodawcy oraz zapłaty wynagrodzenia za czas gotowości do pracy. Sąd Najwyższy potwierdził, że na sku…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 17/94
Orzeczenie procesowe
· 10 maj 1994
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wynagrodzenie z powództwa Grzegorza N. przeciwko Skarbowi Państwa – Sądowi Wojewódzkiemu w S. w wyniku rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości. SN uchylił wyrok…
Wynagrodzenie
SNI PZP 6/94
Wygrał powód
· 28 kwi 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że pracownicy lekarzowi przysługuje dodatek wyrównawczy z art. 179 § 2 k.p., jeżeli przed ciążą pełniła dyżury zakładowe, za które otrzymywała dodatkowe wynagrodzenie, a z …
WynagrodzenieInne
SNII UZP 9/94
Wygrał pozwany
· 26 kwi 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące tego, czy przy zwrocie nienależnie pobranego świadczenia emerytalnego należy uwzględniać kwotę netto wypłaconą świadczeniobiorcy, czy też kwotę …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PRN 37/94
Orzeczenie procesowe
· 21 kwi 1994
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o wynagrodzenie wniesioną przez Mariana S. przeciwko Skarbowi Państwa – Sądowi Wojewódzkiemu w S. W wyniku rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości uchylono wyrok …
WynagrodzenieInne
SNI PZP 17/94
Wygrał pozwany
· 20 kwi 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że dyrektor przedsiębiorstwa państwowego odwołany na podstawie art. 37a ust. 1 pkt 3 ustawy o przedsiębiorstwach państwowych nie nabywa prawa do odprawy pieniężnej z art. 8…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZP 19/94
Częściowe uwzględnienie
· 20 kwi 1994
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że wojewoda odwołany przez Prezesa Rady Ministrów jest pracownikiem w rozumieniu prawa pracy, a jego zatrudnienie ma charakter stosunku pracy na podstawie powołania. Odwoła…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZP 10/94
Wygrał pozwany
· 20 kwi 1994
Sprawa dotyczyła nauczycielek zatrudnionych w medycznym studium zawodowym, które domagały się wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe. Szkoła twierdziła, że wcześniejsze zwiększenie liczby godzin dyda…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PZP 15/94
Częściowe uwzględnienie
· 15 kwi 1994
Sprawa dotyczyła wynagrodzenia twórców pracowniczego projektu wynalazczego, które nie zostało wypłacone w terminie i było dochodzone po latach. Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że art. 3581 § 3 k.c. może m…
InneWynagrodzenie
SNI PRN 14/94
Częściowe uwzględnienie
· 15 kwi 1994
Sprawa dotyczyła roszczeń pracowników o wynagrodzenie za dyżury na obiektach pływających oraz inne należności. W toku postępowania część powodów cofnęła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, jed…
WynagrodzenieInne
SNI PRN 13/94
Wygrał powód
· 12 kwi 1994
Sprawa dotyczyła pracownika skierowanego przez polski zakład pracy do pracy na budowie eksportowej w Niemczech, który w czasie pobytu za granicą przebywał w szpitalu z powodu choroby. Spór dotyczył te…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy