Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — 471 orzeczeń z prawa pracy
471 orzeczeńPracownik wygrał: 28.7%2021–2026
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
325
Sąd Najwyższy
72
Sąd Okręgowy
56
Sąd Rejonowy
18
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(471)
SOVII Pa 34/13
Wygrał powódSąd Okręgowy we Wrocławiu w Wrocław · 21 lut 2013
Sąd Okręgowy we Wrocławiu rozpoznał apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Powódka była wieloletnią p…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieZwiązki zawodowe
SOV Pa 5/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Białymstoku w Białystok · 21 lut 2013
Powódka wniosła o ustalenie, iż śmierć jej męża, pracownika pozwanego, który popełnił samobójstwo podczas strajku, była wypadkiem przy pracy. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że strajk był nie…
Ubezpieczenia społeczneZwiązki zawodoweart.189 k.pc. w zw. z art.3 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 30.10.2002 . o ubezpieczeniu społcznym z tytułu wypadkow przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. Nr 167, poz.1322 j.t. ze zm.)
SAIII AUa 730/12
Wygrał powódSąd Apelacyjny w Szczecinie w Szczecin · 19 lut 2013
Sprawa dotyczyła podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne za grudzień 2010 r. zainteresowanego K.B., zatrudnionego na umowę o pracę w Miejskim Zakładzie. ZUS decyzją z 25 styczn…
Ubezpieczenia społeczneZwiązki zawodoweart. 4 pkt. 9 i art. 18 ust. 1 ustawy z 13.10.1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
SOV Pa 11/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 14 lut 2013
Sąd Okręgowy w Legnicy rozpoznawał apelację pracodawcy od wyroku Sądu Rejonowego, który przywrócił powoda do pracy. Powód, będąc członkiem zarządu zakładowej organizacji związkowej, korzystał ze szcze…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe8 kp
SOV Pa 23/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 14 lut 2013
Powód A.K. był zatrudniony u strony pozwanej od 1995 r. na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, ostatnio jako starszy mistrz ds. warsztatu samochodowego. Był członkiem zarządu zakładowej orga…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart. 52 kp
SAIII AUa 724/12
Wygrał powódSąd Apelacyjny w Szczecinie w Szczecin · 14 lut 2013
Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił apelację ZUS od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim, który zmienił decyzję ZUS i ustalił niższą podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i zd…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 2 ust. 1 i art. 8 ust. 1-3 ustawy z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych · art. 4 pkt. 9 i art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych · art. 81 ust. 1 i art. 66 ust. 1 pkt 1 a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych · § 2 ust. 1 pkt. 19 rozpirządzenia MPiPS z dnia 18 grudnia 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania podstawy wymiaru skłądek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe
SRX P 397/12
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 4 lut 2013
Powódka, zatrudniona od 1992 r. na czas nieokreślony, otrzymała 10 kwietnia 2012 r. wypowiedzenie zmieniające warunki pracy, polegające na przeniesieniu jej z W. do K., z powodu likwidacji stanowiska.…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart 43 kp , art 38 kp
SNI PK 202/12
Częściowe uwzględnienie · 4 lut 2013
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający do pracy powoda W.Z. Sprawa dotyczyła zwolnień grupowych w spółce oraz późniejszego wypowiedzenia umowy o pracę …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SRX P 652/11
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 31 sty 2013
Powód S.O. był zatrudniony w Bibliotece Uniwersyteckiej (strona pozwana) od 1986 r., ostatnio na stanowisku bibliotekarza/magazyniera zbiorów specjalnych, na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślo…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweBHPart.45 k.p
SRIV P 41/12
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy w Bolesławcu w Bolesławiec · 29 sty 2013
Sąd uznał, że wypowiedzenie powódce (H. J.) warunków pracy i płacy było nieuzasadnione i naruszało przepisy, w tym dotyczące ochrony związkowej, gdyż powódka była członkiem zarządu organizacji związko…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweWynagrodzeniePrzywrócenie do pracy
SRX P 517/12
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 25 sty 2013
Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia przywrócił powoda S.M. do pracy u strony pozwanej na dotychczasowych warunkach pracy i płacy. Powód, nauczyciel dyplomowany języka polskiego zatrudniony na podst…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart.20 kn, art .30; 45 i 47 ze znaczkiem 1 kp
SRIV P 96/12
Wygrał powódSąd Rejonowy w Zgorzelcu w Zgorzelec · 24 sty 2013
Powódka A.W., zatrudniona w przedszkolu jako nauczycielka, po uzyskaniu stopnia nauczyciela mianowanego (1.09.2012), otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę z dnia 5.09.2012 r. z przyczyn organizacyjnyc…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart.20 ust.1 pkt.2 i art.20 ust.5a ustawy z dn.26.01.1982r. Karta Nauczyciela
SOV Pa 212/12
Wygrał powódSąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 17 sty 2013
Powódka, zatrudniona od 1989 r. jako starszy wychowawca, została ukarana naganą za nienależyte sporządzenie opinii o wychowanku. Sąd Rejonowy uchylił karę z powodu braku konsultacji z organizacją zwią…
InneZwiązki zawodoweart. 108 kp
SRIV P 504/12
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 14 sty 2013
Powódka, zatrudniona przez pozwaną jednostkę na czas nieokreślony od 1984 r., domagała się odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Twierdziła, że wskazana przyczyna w postaci …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 45 § 1 k.p.
SNII PZP 3/12
Nieznany · 7 gru 2012
Sprawa dotyczyła pracownika pełniącego funkcję prezesa zarządu spółdzielni mieszkaniowej, zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Rada nadzorcza odwołała go z funkcji i tego sam…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SAIII APa 27/12
Wygrał pozwanySąd Apelacyjny w Łodzi w Łódź · 21 lis 2012
Powód Z. F., były pracownik pozwanej spółki, domagał się odszkodowania w wysokości 400 000 zł na podstawie umowy społecznej z 5 stycznia 2007 r., która stanowiła źródło prawa pracy i przewidywała szcz…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 385 kpc i art. 8 kc
SRIV P 122/12
Wygrał powódSąd Rejonowy w Lubaniu w Lubań · 21 lis 2012
Sąd Rejonowy w Lubaniu, sygn. IV P 122/12, wyrokiem z 21 listopada 2012 r. uznał za bezskuteczne wypowiedzenie umowy o pracę z 27 września 2012 r. dokonane wobec S.M. przez Zespół Szkolno-Przedszkolny…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 45 kp
SNII PK 91/12
Orzeczenie procesowe · 14 lis 2012
Sprawa dotyczyła pracownika Lasów Państwowych, który został odwołany ze stanowiska leśniczego, a odwołanie było równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę. Powód domagał się odszkodowania za niezgodn…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SAIII APa 28/12
Wygrał powódSąd Apelacyjny w Łodzi w Łódź · 13 lis 2012
Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację pozwanego pracodawcy (ZOZ) od wyroku Sądu Okręgowego nakazującego przekazanie na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych za 2011 r. kwoty 713 424 zł. Powodami by…
Związki zawodoweInneart. 8 kc w zw. z art. 8 ust. 3 ustawy z 4.03.1994 r. o zakładowym funduszu socjalnym
SRIV P 135/12
Wygrał powódSąd Rejonowy w Kłodzku w Kłodzko · 30 paź 2012
Powódka M. B., nauczycielka wychowania fizycznego zatrudniona od 2004 r., była członkiem zarządu organizacji związkowej i korzystała z ochrony na podstawie art. 32 ustawy o związkach zawodowych. Praco…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.