Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — 418 orzeczeń z prawa pracy
418 orzeczeńPracownik wygrał: 28%2012–2026
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
325
Sąd Najwyższy
53
Sąd Okręgowy
32
Sąd Rejonowy
8
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(418)
SOV Pa 22/14
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 27 mar 2014
Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo o przywrócenie do pracy. Powódka była zatrudniona jako starszy specjalista ds. osobowych, a pracodawca wypowiedzi…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 32 art 25^1^ art. 2 ustawy o związkach zawodowych
SRIV P 110/13
Wygrał powódSąd Rejonowy w Zgorzelcu w Zgorzelec · 25 mar 2014
Powódka, nauczycielka biologii zatrudniona na podstawie mianowania, otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę z powodu zmian organizacyjnych (zmniejszenie liczby oddziałów i godzin biologii). Była działac…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart.20ust.1 pkt.2 Karty Nauczyciela
SOVI Pa 120/13
Częściowe uwzględnienieSąd Okręgowy w Szczecinie w Szczecin · 21 mar 2014
Sprawa dotyczy kierowcy M.D., który otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę z powodu rzekomego konfliktu z dyspozytorami. Sąd Rejonowy uznał wypowiedzenie za nieuzasadnione, ponieważ przyczyny podane prz…
Wypowiedzenie / zwolnienieMobbingCzas pracyZwiązki zawodoweart. 102 kpc
SOIX Pa 2/14
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Gliwicach w Gliwice · 6 mar 2014
Sprawa z powództwa pracownika o wynagrodzenie za okres gotowości do pracy po przywróceniu go do pracy wyrokiem sądu. Pracodawca skierował go do innej jednostki organizacyjnej (Zakład Opiekuńczo-Leczni…
WynagrodzeniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweart.22 kp w zw. z art.45 par.1 kp
SRVI P 428/12
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie w Warszawa · 5 mar 2014
Powódka S. S. była zatrudniona w przedszkolu jako nauczyciel w pełnym wymiarze czasu pracy oraz jako logopeda w wymiarze 0,5 etatu na podstawie odrębnych umów o pracę na czas nieokreślony. Wypowiedzia…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieCzas pracyZwiązki zawodoweart. 45^1^ kp · art. 47 kp
SRX P 885/13
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 3 mar 2014
Powódki J. Z. i B. Z., działaczki związkowe, zostały zwolnione z pracy z powodu likwidacji pracodawcy B. R. sp. z o.o. Twierdziły, że likwidacja była pozorna, a rzeczywistym celem było obejście ochron…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart. 41 (1) kp
SOVIII Pa 148/13
Orzeczenie procesoweSąd Okręgowy w Gliwicach w Gliwice · 27 lut 2014
Sprawa dotyczyła powództwa o przywrócenie do pracy po rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 k.p.). Powódka, będąca działaczką związkową, twierdziła, że pracodawca naru…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart. 386 § 3 k.p.c. w zw. z art. 355 k.p.c. i 469k.p.c.
SOVIII Pa 184/13
Częściowe uwzględnienieSąd Okręgowy w Gliwicach w Gliwice · 27 lut 2014
Powód A. P., przewodniczący związku zawodowego, został zwolniony dyscyplinarnie w dniu 15 maja 2008 r. Sąd Rejonowy przywrócił go do pracy prawomocnym wyrokiem częściowym. W sprawie zasądził wynagrodz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart. 385 k.p.c.
SAIII APz 3/14
Orzeczenie procesoweSąd Apelacyjny w Poznaniu w Poznań · 26 lut 2014
Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie związku zawodowego na postanowienie Sądu Okręgowego, który stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do Sądu Rejonowego. Sprawa dotyczyła powództwa związku zaw…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 462 kpc w zw. z art. 61 - 63 kpc
SAIII AUa 822/13
Wygrał powódSąd Apelacyjny w Łodzi w Łódź · 20 lut 2014
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania prawa do emerytury przez ZUS. Sąd Okręgowy uwzględnił odwołanie, zaliczając do stażu pracy okres zatrudnienia od 1966 do 1982 r. oraz okres pozostawania bez pracy od…
Ubezpieczenia społeczneZwiązki zawodoweart. 27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS
SRIV P 241/13
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Lubinie w Lubin · 13 lut 2014
Sprawa dotyczyła 10 pracowników przejętych przez spółkę w trybie art. 23(1) k.p., którym pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy, proponując nowe zasady wynagradzania oparte na regulaminie wynag…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweInneart. 42 K.p. w zw. z art. 38 K.p.
SRIV P 325/13
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Lubinie w Lubin · 13 lut 2014
Powódki, byłe pracownice SP ZOZ przejęte przez pozwaną spółkę w trybie art. 231 kp, wniosły o uznanie wypowiedzeń warunków pracy i płacy za bezskuteczne. Zarzucały, że nowy Regulamin Wynagradzania zos…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 42 Kp, art. 38 Kp
SRIV P 301/13
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Lubinie w Lubin · 13 lut 2014
Powódki, byłe pracownice zakładu opieki zdrowotnej przejęte przez pozwaną spółkę, domagały się uznania wypowiedzeń zmieniających warunki pracy i płacy za bezskuteczne. Zarzucały naruszenie procedury k…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 42 Kp, art. 38 Kp
SOV Pa 10/14
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 13 lut 2014
Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego i oddalił powództwo pracownicy o przywrócenie dotychczasowych warunków pracy i płacy. Sąd uznał, że wypowiedzenie zmieniające było uzasadnione przyczynami or…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 45 kp, art 42 kp
SRVI P 95/13
Wygrał powódSąd Rejonowy w Białymstoku w Białystok · 11 lut 2014
Sąd przywrócił powoda do pracy i zasądził wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Powód, będący członkiem związku zawodowego, został zwolniony dyscyplinarnie bez zgody organizacji związkowej, co…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart.52 kp
SOV Pa 174/13
Orzeczenie procesoweSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w Piotrków Trybunalski · 11 lut 2014
Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powód, społeczny inspektor pracy, otrzymał wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy (obniżenie wynagrodze…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyart. 386 § 4 k.p.c.
SOV Pa 118/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Kielcach w Kielce · 24 sty 2014
Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego od wyroku Sądu Rejonowego, który uznał za bezskuteczne wypowiedzenie umowy o pracę powódce zatrudnionej na czas nieokreślony jako specjalista ds. personalnych. …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart.32 ust.1 ustawy z dnia 23 maja 1991 roku o związkach zawodowych ( t.j Dz.U z 2001 roku nr 79 poz. 854 ze zm.)
SOV Pa 166/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w Piotrków Trybunalski · 17 sty 2014
Powodowie, byli pracownicy Fabryki (...) S.A., po przejęciu przez pozwaną spółkę, otrzymali wypowiedzenie warunków pracy i płacy dotyczące postanowień układu zbiorowego. Pozwana spółka wypowiedziała w…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart 251 ust. 2 ustawy z dnia 23.05.1991 r. o związkach zawodowych ( Dz. U. Nr 79 z 2001 roku poz. 854
SOV Pa 173/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 16 sty 2014
Powódka A. K., nauczycielka zatrudniona w Zespole Szkół, otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę z powodu zmian w planach nauczania. Sąd Rejonowy oddalił jej powództwo o odszkodowanie. Sąd Okręgowy zmie…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 45 kp
SRVI P 554/12
Wygrał powódSąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie w Warszawa · 9 sty 2014
Powód był zatrudniony na czas nieokreślony u pozwanego na stanowisku zastępcy naczelnika wydziału. Pracodawca wypowiedział mu umowę o pracę, wskazując likwidację stanowiska pracy jako przyczynę. Sąd u…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 36 § 1 pkt 3 k.p. · art. 38 k.p. · art. 47^1^ k.p.
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.