Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — Sąd Najwyższy (325 orzeczeń)
325 orzeczeńPracownik wygrał: 23.4%2010–2014
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Wyniki orzeczeń
146
Wygrał pozwany
79
Orzeczenie procesowe
76
Wygrał powód
23
Częściowe uwzględnienie
1
Nieznany
Orzeczenia(325)
SNIII BP 4/13
Orzeczenie procesowe · 12 sie 2014
Sprawa dotyczyła zwolnienia nauczyciela A. S. z obowiązku świadczenia pracy w związku z oddelegowaniem do pracy związkowej w komisji międzyzakładowej NSZZ „Solidarność”. Sądy meriti uznały, że wymiar …
Związki zawodoweCzas pracyInne
SNI PK 312/13
Wygrał powód · 8 lip 2014
Sprawa dotyczyła pięciu lekarzy zatrudnionych na czas nieokreślony w samodzielnym gminnym zakładzie opieki zdrowotnej, którym pracodawca wypowiedział warunki płacy, usuwając z umów klauzulę waloryzacy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNII PK 247/13
Orzeczenie procesowe · 17 cze 2014
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, któremu pracodawca wypowiedział umowę, wskazując jako przyczyny likwidację stanowiska pracy oraz rażące zaniedbywanie obowiązków (m.in. …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PK 309/13
Wygrał pozwany · 10 cze 2014
Sprawa dotyczyła powoda zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w kopalni, który pełnił funkcję przewodniczącego organizacji związkowej i korzystał ze szczególnej ochrony trwałoś…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweBHPInne
SNI PK 206/13
Wygrał pozwany · 20 maj 2014
Powód, dyrektor publicznego zakładu opieki zdrowotnej, został zwolniony bez wypowiedzenia z powodu naruszenia zakazów z ustawy antykorupcyjnej: posiadał ponad 10% udziałów w spółce z o.o. i był jej pr…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNII PK 202/13
Orzeczenie procesowe · 14 maj 2014
Powódka była zatrudniona na czas nieokreślony w publicznym ośrodku odwykowym, pełniąc funkcję zastępcy dyrektora – głównego księgowego oraz wykonując dodatkowo obowiązki związane ze sprawami pracownic…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracy
SNII PK 201/13
Orzeczenie procesowe · 25 kwi 2014
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył odszkodowania po wypowiedzeniu umowy o pracę prezesowi zarządu spółdzielni mieszkaniowej. Sądy ni…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNII PK 195/13
Wygrał pozwany · 25 kwi 2014
Sprawa dotyczyła dwóch nauczycielek zatrudnionych w Nauczycielskim Kolegium Języków Obcych, które zostały odwołane z funkcji kierowniczych i w konsekwencji utraciły dodatek funkcyjny. Jedna z nich był…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweInne
SNII PK 184/13
Orzeczenie procesowe · 10 kwi 2014
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który po wcześniejszym prawomocnym przywróceniu do pracy zgłosił gotowość do jej podjęcia. Pracodawca uznał stosunek pracy za reaktywowa…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNII PK 56/13
Wygrał powód · 20 lis 2013
Sprawa dotyczyła odszkodowania za wypowiedzenie stosunku pracy z naruszeniem szczególnej ochrony związkowej. Powód był mianowanym pracownikiem urzędu miasta i przewodniczącym związku zawodowego. Praco…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNII PK 24/13
Częściowe uwzględnienie · 24 paź 2013
Sprawa dotyczyła pracownika Akademii zatrudnionego od 1986 r., który pełnił funkcję kierownika sekcji kadr i spraw socjalnych oraz jednocześnie zaangażował się w tworzenie i działalność nowego związku…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyDyskryminacja
SNII PK 314/12
Wygrał powód · 24 cze 2013
Powódka, nauczyciel bibliotekarz zatrudniona w szkole podstawowej, została objęta szczególną ochroną związkową po przystąpieniu do nowo utworzonego związku zawodowego i objęciu funkcji przewodniczącej…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PK 20/13
Orzeczenie procesowe · 13 cze 2013
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który po przejściu części zakładu pracy do nowego pracodawcy został objęty wypowiedzeniem zmieniającym, a następnie dochodził przywrócen…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNII PK 289/12
Wygrał powód · 4 cze 2013
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający powoda do pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na czas nieokreślony pracownikowi zatrudnion…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNII PK 297/12
Orzeczenie procesowe · 4 cze 2013
Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną pracownika dochodzącego odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę na czas nieokreślony. Spór dotyczył tego, czy pracodawca był zwolniony …
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNI PK 285/12
Wygrał powód · 7 maj 2013
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał wyrok przywracający powoda do pracy. Spór dotyczył tego, czy powód korzystał ze szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy jako działacz …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PK 275/12
Orzeczenie procesowe · 25 kwi 2013
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, który próbował wynieść z terenu zakładu pracy śruby znalezione na instalacji. Pracodawca uznał to za ciężkie naruszenie podstawowych obo…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNI PK 202/12
Częściowe uwzględnienie · 4 lut 2013
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający do pracy powoda W.Z. Sprawa dotyczyła zwolnień grupowych w spółce oraz późniejszego wypowiedzenia umowy o pracę …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodoweInne
SNII PZP 3/12
Nieznany · 7 gru 2012
Sprawa dotyczyła pracownika pełniącego funkcję prezesa zarządu spółdzielni mieszkaniowej, zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Rada nadzorcza odwołała go z funkcji i tego sam…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNII PK 91/12
Orzeczenie procesowe · 14 lis 2012
Sprawa dotyczyła pracownika Lasów Państwowych, który został odwołany ze stanowiska leśniczego, a odwołanie było równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę. Powód domagał się odszkodowania za niezgodn…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
1 / 17Następna ›
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.