Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 74/97
Wygrał powód · 9 kwi 1997
Sprawa dotyczyła lekarki zatrudnionej w szpitalu, która po powrocie z urlopu wychowawczego została skierowana przez pracodawcę do pracy w Dziale Pomocy Doraźnej, mimo że przed urlopem pracowała jako a…
Przywrócenie do pracyWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 72/97
Wygrał pozwany · 9 kwi 1997
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, z którym szkoła rozwiązała stosunek pracy na podstawie art. 20 Karty Nauczyciela z powodu zmniejszenia liczby oddziałów i ograniczenia liczby godzin przedmiot…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 67/97
Orzeczenie procesowe · 3 kwi 1997
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę pracownika spółdzielni pracy, który domagał się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy przez radę nadzorczą. SN uznał, że rada nadzorcza była właściwa tylko wobec …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 63/97
Wygrał pozwany · 3 kwi 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nią umowy o pracę bez wypowiedzenia. Uznano, że pracodawca naruszył przepisy o rozwiązaniu umowy w trybi…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 77/97
Wygrał pozwany · 3 kwi 1997
Sąd Najwyższy uznał, że wypowiedzenie umowy o pracę było uzasadnione. Powód, zatrudniony na czas nieokreślony jako starszy asystent-konsultant w zakładzie opieki zdrowotnej, odmówił przyjęcia i podpis…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 40/97
Wygrał pozwany · 3 kwi 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy. Uznał, że bezpodstawna odmowa wykonania polecenia służbowego dotyczącego pracy stanowi ciężkie naruszenie podstawowych o…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 54/97
Wygrał pozwany · 21 mar 1997
Powódka, naczelna pielęgniarka szpitala, została odwołana ze stanowiska z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Sądy ustaliły, że rozwiązanie stosunku pracy było wadliwe, m.in. z powodu braku konsultacji …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 66/97
Orzeczenie procesowe · 21 mar 1997
Sprawa dotyczyła mianowanego pracownika kolejowego, którego przeniesiono z funkcji kierownika magazynu na stanowisko ekspedytora z jednoczesnym obniżeniem wynagrodzenia. Powód domagał się przywrócenia…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 58/97
Wygrał pozwany · 21 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy przez spółkę. Uznał, że w kasacji nie wskazano konkretnych przepisów postępowania, które miałyby …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 65/97
Orzeczenie procesowe · 21 mar 1997
Sprawa dotyczyła odwołania powódki ze stanowiska dyrektora domu kultury oraz wypowiedzenia stosunku pracy. Sądy niższych instancji uznały, że nie ma znaczenia brak opinii związków zawodowych i stowarz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 46/97
Wygrał pozwany · 19 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawca twierdził, że spełnia warunki do świadczenia, ponieważ jego stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakła…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 41/97
Orzeczenie procesowe · 13 mar 1997
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników, którym pracodawca wypowiedział warunki płacy. Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Kluczowe zagadnienia d…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PKN 38/97
Wygrał pozwany · 13 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika-kierowcy, uznając za prawidłowe rozwiązanie z nim umowy o pracę bez wypowiedzenia z art. 52 § 1 pkt 1 KP. Powód, mając obowiązek pieczy nad powierzonym samocho…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 42/97
Wygrał pozwany · 13 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się przywrócenia do pracy po ponownym rozwiązaniu stosunku pracy przez urząd gminy. Spór dotyczył pracownicy samorządowej mianowanej, wobec której…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 69/96
Wygrał powód · 11 mar 1997
Sprawa dotyczyła głównej księgowej, z którą pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia, zarzucając jej ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych polegające na wyniesieniu dokumentacji księ…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 34/97
Wygrał pozwany · 11 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego Urzędu Miejskiego i utrzymał w mocy wyrok przywracający powoda do pracy. Spór dotyczył tego, czy po reorganizacji urzędu i powierzeniu powodowi za jego zgodą st…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 37/97
Wygrał powód · 11 mar 1997
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej od 1974 r. na stanowisku technika dentystycznego, której pracodawca wypowiedział umowę o pracę z powodu reorganizacji pracowni i likwidacji części etatów. Prac…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 33/97
Wygrał pozwany · 7 mar 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się uznania bezskuteczności wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy po 1 maja 1993 r. Powódka była zatrudniona na podstawie powołania ja…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 28/97
Częściowe uwzględnienie · 7 mar 1997
Sąd Najwyższy rozpoznawał sprawę o przywrócenie do pracy i zapłatę po rozwiązaniu z powódką umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Powódka skierowała do prezesa spółki pismo zawier…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 52/96
Orzeczenie procesowe · 7 mar 1997
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, który został wcześniej bezprawnie przeniesiony na inne stanowisko bez zgody, a następnie wyrokiem sądu przywrócony do pracy na poprzednich warunkach. Szkoła p…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.