Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNI PKN 521/00
Wygrał powód · 4 lip 2001
Sprawa dotyczyła pracownika spółki spedycyjnej, któremu w ramach programu oszczędnościowego wręczono wypowiedzenie zmieniające polegające wyłącznie na obniżeniu wynagrodzenia o 15%. Powód odmówił przy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZ 40/01
Wygrał pozwany · 2 lip 2001
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powodów na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające ich kasację. Spór dotyczył roszczeń o wynagrodzenie za pracę i odprawy pieniężne związane z rozwiązaniem stosunkó…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PZ 35/01
Wygrał pozwany · 29 cze 2001
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanego na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia kasacji. Spór dotyczył sprawy o wynagrodzenie za pracę oraz odszkodowanie za niezgodne z pra…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 486/00
Wygrał pozwany · 28 cze 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki, która domagała się wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe po powrocie z rocznego urlopu dla poratowania zdrowia. Uznano, że propozycja zatrudnienia jej jak…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 488/00
Wygrał pozwany · 20 cze 2001
Sprawa dotyczyła wójta gminy zatrudnionego na podstawie wyboru, któremu rada gminy obniżyła wynagrodzenie uchwałami podjętymi w sierpniu 1999 r. Powód domagał się wyrównania wynagrodzenia, twierdząc, …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 511/00
Orzeczenie procesowe · 20 cze 2001
Sprawa dotyczyła żądania Urzędu Gminy o zwrot nienależnie wypłaconych świadczeń byłej wójt: nagrody jubileuszowej za 30 lat pracy, dodatku stażowego oraz ryczałtu za używanie prywatnego samochodu do c…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 983/00
Wygrał pozwany · 19 cze 2001
Sąd Najwyższy odrzucił kasację wniesioną przez pozwaną spółkę w sprawie o zapłatę nagrody jubileuszowej. Spór dotyczył świadczenia pieniężnego zasądzonego na rzecz pracownicy. Kluczową kwestią była do…
WynagrodzenieInne
SNI PZ 24/01
Wygrał pozwany · 19 cze 2001
Sprawa dotyczyła powództwa nauczycielki przeciwko szkole o przywrócenie do pracy i zapłatę po przeniesieniu w stan nieczynny i wygaśnięciu stosunku pracy. Sąd drugiej instancji oddalił apelację, a nas…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNII UKN 405/00
Wygrał pozwany · 12 cze 2001
Sprawa dotyczyła byłej pracownicy spółdzielni mleczarskiej, która po chorobie zawodowej i utracie zdolności do pracy dochodziła podwyższenia renty wyrównawczej. Sąd ustalił, że gdyby nie choroba, powó…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 483/00
Wygrał pozwany · 8 cze 2001
Sprawa dotyczyła pracownika, który twierdził, że po wręczeniu mu w styczniu 1999 r. nowej „umowy o pracę” nadal pozostaje zatrudniony, a pracodawca powinien wypłacać mu wynagrodzenie. Pracodawca argum…
InneWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 468/00
Wygrał pozwany · 8 cze 2001
Sprawa dotyczyła zapłaty wynagrodzenia za stosowanie projektu racjonalizatorskiego w odlewni. Powodowie twierdzili, że ich rozwiązanie polegające na zmianie konstrukcji rdzeni i umożliwieniu umieszcze…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 446/00
Wygrał pozwany · 31 maj 2001
Sprawa dotyczyła pracownicy Wojewódzkiego Urzędu Pracy, której w 1999 r. wypowiedziano umowę o pracę. Sądy obu instancji uznały wypowiedzenie za nieuzasadnione i przywróciły ją do pracy oraz zasądziły…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 448/00
Wygrał pozwany · 31 maj 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się wynagrodzenia za dyżury pełnione w soboty, niedziele i święta na osiedlu pracowników pracodawcy. Ustalono, że powód dobrowolnie pełnił społe…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 424/00
Wygrał pozwany · 30 maj 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika dochodzącego diet i ryczałtów za noclegi z tytułu podróży służbowych poza granicami kraju. Ustalono, że powód był zatrudniony przez polską spółkę, ale jego sta…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 427/00
Wygrał powód · 30 maj 2001
Sprawa dotyczyła byłej pracownicy Kuratorium Oświaty, zatrudnionej na podstawie mianowania, której stosunek pracy wygasł z mocy prawa po reformie administracji publicznej, ponieważ do 31 maja 1999 r. …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 416/00
Częściowe uwzględnienie · 30 maj 2001
Sprawa dotyczyła burmistrza, który po zakończeniu kadencji i rozwiązaniu stosunku pracy przeszedł na rentę. Pracodawca wypłacił mu odprawę z tytułu przejścia na rentę, ale pomniejszył ją o wcześniej w…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 411/00
Orzeczenie procesowe · 24 maj 2001
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powoda jako niedopuszczalną. Spór dotyczył m.in. ustalenia istnienia stosunku pracy za okres od lipca 1992 r. do lutego 1993 r., wydania świadectwa pracy oraz zapłaty ró…
InneWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 405/00
Wygrał pozwany · 24 maj 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził prawo pracownicy do odprawy pieniężnej po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Spór dotyczył tego, czy powódka skutec…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 414/00
Wygrał pozwany · 24 maj 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, uznając za prawidłowe ustalenie, że po 31 grudnia 1993 r. doszło do wygaśnięcia stosunku pracy wskutek porzucenia pracy w rozumieniu ówcześnie obowiązującego art.…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 389/00
Wygrał pozwany · 16 maj 2001
Sprawa dotyczyła pracownika-programisty, który w ramach stosunku pracy stworzył program komputerowy „PC S.” dla pracodawcy. Po rozwiązaniu umowy odmówił ujawnienia hasła do plików źródłowych, co uniem…
InneWynagrodzenie
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.