Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNII PK 253/05
Wygrał powód · 9 mar 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego wiceprezesa zarządu spółki o wypłatę nagrody rocznej za 2000 r. wynikającej z umowy o pracę zawartej w 1998 r. Sądy niższych instancji oddaliły powództwo, przyjmując…
WynagrodzenieInne
SNI PK 146/05
Częściowe uwzględnienie · 7 mar 2006
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył roszczeń o zapłatę wynagrodzenia za pracę, w tym wynagrodzenia prowizyjnego i za godziny nadlic…
WynagrodzenieCzas pracyWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII PK 210/05
Wygrał powód · 6 mar 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika Urzędu Miejskiego o wyrównanie odprawy emerytalnej. Powód był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, a stosunek pracy rozwiązano za porozumieniem stron w…
WynagrodzenieInne
SNII PK 215/05
Wygrał pozwany · 6 mar 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia byłej pracownicy Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o uzupełnienie odprawy emerytalnej. Powódka wcześniej, w 1995 r., otrzymała jednomiesięczną odprawę rentową …
WynagrodzenieInne
SNII PZ 2/06
Orzeczenie procesowe · 6 mar 2006
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające apelację pozwanej w sprawie o zapłatę z zakresu prawa pracy. Spór dotyczył zasądzonych na rzecz powoda kwot tytułem wynagrodzenia za p…
WynagrodzenieInne
SNI PK 150/05
Orzeczenie procesowe · 2 mar 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia lekarza zatrudnionego w publicznym zakładzie opieki zdrowotnej o wynagrodzenie za pozostawanie poza zakładem w gotowości do udzielania świadczeń zdrowotnych („dyżury pod te…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNII PK 186/05
Wygrał powód · 28 lut 2006
Sprawa dotyczyła pięciu lekarzy anestezjologów zatrudnionych w szpitalu, którzy domagali się zapłaty podwyżki wynagrodzenia uzgodnionej – ich zdaniem – z dyrektorem placówki. Sąd ustalił, że podczas r…
WynagrodzenieInne
SNII PK 189/05
Wygrał powód · 28 lut 2006
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pozwanego i utrzymał w mocy zasądzenie na rzecz powoda odszkodowania za bezprawne rozwiązanie stosunku pracy. Powód był dyrektorem samodzielnego publicznego zakł…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 182/05
Wygrał pozwany · 23 lut 2006
Sprawa dotyczyła roszczeń trzech pracowników kopalni o wyrównanie wynagrodzenia za lata 1998–2000. Powodowie twierdzili, że ich płace powinny być wyższe, bo zakładowy układ zbiorowy pracy nieprawidłow…
Wynagrodzenie
SNII PZP 11/05
Wygrał pozwany · 15 lut 2006
Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór o to, czy pracownikowi za pracę w niedzielę lub święto, za którą pracodawca nie udzielił dnia wolnego w okresie rozliczeniowym, przysługują dwa dodatki do wynagrodzenia…
Czas pracyWynagrodzenie
SNII PZ 68/05
Wygrał pozwany · 13 lut 2006
Sąd Najwyższy rozpoznawał zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną pozwanego (NFZ) w sprawie o wynagrodzenie, odprawę i odszkodowanie. Sąd Okręgowy uznał, że skarga nie zawierała wymaga…
WynagrodzenieInne
SNII PK 159/05
Wygrał pozwany · 9 lut 2006
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powódki, która domagała się m.in. wynagrodzenia za czas gotowości do pracy po odwołaniu z funkcji sekretarza miejskiego oraz odprawy emerytalnej. Kluczową kwesti…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNII PK 160/05
Orzeczenie procesowe · 9 lut 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia pracodawców o odszkodowanie od byłego pracownika, który w trakcie zatrudnienia prowadził własną działalność gospodarczą o zbliżonym profilu do działalności pracodawców. Sąd…
InneWynagrodzenie
SNI UK 191/05
Wygrał powód · 7 lut 2006
Sprawa dotyczyła prawa do odsetek od zasiłku chorobowego wypłaconego z opóźnieniem przez ZUS. Ubezpieczony przedkładał kolejne zaświadczenia lekarskie potwierdzające czasową niezdolność do pracy, ale …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI PZP 4/05
Wygrał pozwany · 7 lut 2006
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, którego stosunek pracy rozwiązano z powodu orzeczenia lekarza o niezdolności do wykonywania dotychczasowej pracy. Powód domagał się dwóch świadczeń: odprawy z…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNIII PK 114/05
Wygrał pozwany · 6 lut 2006
Powód rozwiązał umowę o pracę za porozumieniem stron z własnej inicjatywy, korzystając z programu dobrowolnych odejść (Program 200) przewidzianego w zakładowym układzie zbiorowym. Otrzymał odprawę ust…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNIII PZ 2/06
Wygrał pozwany · 6 lut 2006
Sprawa dotyczyła pracownika szkoły, który po prawomocnym oddaleniu wcześniejszej skargi o wznowienie postępowania ponownie wniósł skargę o wznowienie wyroku oddalającego jego roszczenia o przywrócenie…
Przywrócenie do pracyWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII PK 158/05
Wygrał pozwany · 3 lut 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia byłej pracownicy o zapłatę reszty odprawy pieniężnej, którą pracodawca zobowiązał się wypłacić w ugodzie pozasądowej po rozwiązaniu stosunku pracy z przyczyn dotyczących pr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNII PK 161/05
Częściowe uwzględnienie · 3 lut 2006
Sprawa dotyczyła roszczenia o odprawę emerytalną po rozwiązaniu stosunku pracy z leśniczym zatrudnionym w Lasach Państwowych. Powód wcześniej zawarł z pracodawcą ugodę sądową, w której otrzymał 45 000…
WynagrodzenieInne
SNI PK 124/05
Wygrał pozwany · 24 sty 2006
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika dochodzącego ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy po rozwiązaniu umowy o pracę. Spór dotyczył tego, czy pracodawca mógł jednostronnie udzielić url…
WynagrodzenieInne
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.