Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PK 72/09
Wygrał pozwany
· 16 wrz 2009
Sprawa dotyczyła byłego pracownika zatrudnionego na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, który dochodził od pracodawcy rekompensaty pieniężnej przewidzianej w zakładowym układzie zbiorowym pr…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UZP 7/09
Wygrał powód
· 2 wrz 2009
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku chorobowego osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która po wyczerpaniu 182-dniowego okresu zasiłkowego miała kolejne okresy niezdolności do pracy z powodu tej sa…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PK 48/09
Wygrał pozwany
· 2 wrz 2009
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył roszczeń pracownika o wynagrodzenie za pracę, ekwiwalent za niewykorzystany urlop oraz zasiłek ch…
WynagrodzenieInne
SNII PK 44/09
Wygrał pozwany
· 2 wrz 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia J.B. oraz związku zawodowego przeciwko Politechnice W. o wynagrodzenie za gotowość do pracy po wygaśnięciu stosunku pracy nauczyciela akademickiego. Sąd Najwyższy oddalił s…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInne
SNI PK 58/09
Wygrał pozwany
· 24 sie 2009
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na podstawie dwóch kolejnych umów o pracę na czas określony, oddelegowanego do pracy w Niemczech. Pracodawca wręczył mu wypowiedzenie 14 czerwca 2006 r., w cz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 41/09
Wygrał pozwany
· 20 sie 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy, który domagał się od pracownika zapłaty odszkodowania za rzekome naruszenie zakazu konkurencji. Ustalono, że strony nie zawarły odrębnej umowy o zaka…
InneWynagrodzenie
SNI UZP 9/09
Częściowe uwzględnienie
· 18 sie 2009
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie dotyczące ustalania podstawy wymiaru zasiłku chorobowego dla osoby niebędącej pracownikiem, która prowadziła działalność gospodarczą, a w pewnym okresie była zat…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI PK 28/09
Wygrał pozwany
· 18 sie 2009
Powódka, radca prawny zatrudniony na podstawie stosunku pracy, domagała się ustalenia wyższego wynagrodzenia oraz wyrównania różnicy płac, powołując art. 224 ust. 1 ustawy o radcach prawnych i przepis…
WynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNI PK 52/09
Wygrał pozwany
· 18 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłej pracownicy szpitala o odprawę pieniężną z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracownika. Sąd I instancji uznał, że rzeczywistą przyczyną zwol…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 51/09
Częściowe uwzględnienie
· 18 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczeń kierowcy międzynarodowego transportu drogowego o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych oraz o diety/świadczenia związane z wyjazdami zagranicznymi. Sąd Najwyższy c…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNII PK 31/09
Wygrał pozwany
· 12 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia o wypłatę nagrody jubileuszowej za 40 lat pracy. Powód twierdził, że do stażu pracy należało zaliczyć okres zasadniczej służby wojskowej, mimo że po jej zakończeniu nie pod…
WynagrodzenieInne
SNII PZP 9/09
Częściowe uwzględnienie
· 12 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o wypłatę odprawy z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych po niewypłacalnym pracodawcy. Powód miał prawomocny wyrok zasądzający odprawę, ale świ…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PZP 8/09
Orzeczenie procesowe
· 12 sie 2009
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie pytania prawnego przedstawionego przez sąd odwoławczy. Spór dotyczył byłego prezesa zarządu spółki z o.o., zatrudnionego na podstawie umowy o pracę, kt…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNII PK 8/09
Orzeczenie procesowe
· 12 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika PPL o wysoką odprawę przewidzianą w Zakładowym Układzie Zbiorowym Pracy. Powód został zwolniony z powodu likwidacji stanowiska pracy i otrzymał już odpraw…
WynagrodzenieInne
SNII PK 38/09
Wygrał pozwany
· 12 sie 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownicy domagającej się odszkodowania i odprawy po rozwiązaniu stosunku pracy wskutek odmowy przyjęcia wypowiedzenia zmieniającego. Pracodawca zaproponował cz…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNIII PK 21/09
Wygrał pozwany
· 11 sie 2009
Sprawa dotyczyła lekarza zatrudnionego w szpitalu, który domagał się wynagrodzenia za godziny nadliczbowe oraz udzielenia czasu wolnego za niewykorzystany odpoczynek dobowy i tygodniowy po dyżurach me…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNII PK 39/09
Wygrał pozwany
· 5 sie 2009
Sprawa dotyczyła prawa pracownika kopalni do odprawy przewidzianej w Pakiecie Gwarancji Pracowniczych i Socjalnych zawartym przy komercjalizacji przedsiębiorstwa. Powód, wieloletni pracownik, po zmian…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 145/09
Wygrał pozwany
· 5 sie 2009
Sprawa dotyczyła dyrektorki Domu Dziecka w K., z którą Starosta Powiatu P. rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Powódka żądała przywrócenia do pracy i wynagrodzenia za czas poz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PK 64/09
Wygrał powód
· 4 sie 2009
Sprawa dotyczyła roszczeń trzech pracowników polskiej spółki z o.o. wobec Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych po tym, jak sąd niemiecki wszczął wobec pracodawcy główne postępowanie upadłoś…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PK 219/08
Wygrał pozwany
· 24 lip 2009
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas określony do 31 grudnia 2011 r., któremu urząd miejski wypowiedział umowę z powodu reorganizacji i likwidacji stanowiska. Sąd pierwszej instancji uzna…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy