Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 380/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o emeryturę nauczycielską. Wnioskodawca wykonywał nauczanie praktycznej nauki zawodu na podstawie umów zlecenia, jednocześnie pełniąc obowiązki kierownika spółd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 378/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury dla osoby opiekującej się dzieckiem wymagającym stałej opieki. ZUS odmówił świadczenia, wskazując, że dziecko nie wymaga stałej opieki. Sąd pierwszej …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 377/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu przez spółdzielnię kwoty wypłaconej przez ZUS jako wcześniejsza emerytura dla pracownika, któremu formalnie rozwiązano umowę o pracę z przyczyn dotyczących zakładu pr…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 382/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę inwalidzką w związku z deportacją do ZSRR. Wnioskodawczyni twierdziła, że jej schorzenia psychiczne i inne dolegliwości pozostają w związku z pobytem na…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 385/99
Orzeczenie procesowe · 8 lut 2000
Sprawa dotyczyła dalszego prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS wstrzymał wypłatę świadczenia, uznając, że stan zdrowia wnioskodawczyni poprawił się i nie jest już ona niezdolna do pracy.…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 374/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sprawa dotyczyła obywatela Francji, który domagał się objęcia go ubezpieczeniem społecznym rolników w Polsce. KRUS odmówił, wskazując, że ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników obejmuje wyłącznie …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 384/99
Wygrał pozwany · 8 lut 2000
Sprawa dotyczyła sporu z ZUS o prawidłową wysokość składek na ubezpieczenie społeczne za dwóch braci wnioskodawcy, których organ rentowy uznał za osoby współpracujące, a sądy ustaliły, że byli oni zat…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 364/99
Wygrał pozwany · 4 lut 2000
Sprawa dotyczyła ubezpieczenia społecznego rolniczki, która jednocześnie prowadziła pozarolniczą działalność gospodarczą. Sąd Najwyższy oddalił kasację wnioskodawczyni i podtrzymał stanowisko, że do 1…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 362/99
Wygrał pozwany · 4 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o objęcie pracowniczym ubezpieczeniem społecznym. Ustalono, że wnioskodawczyni była już zatrudniona na pełen etat jako psycholog w innej miejscowości, a następn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 372/99
Wygrał pozwany · 4 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa ojca do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Matka dziecka pobierała już takie świadczenie, a ojciec twierdził, że zrzekła się go na …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 360/99
Wygrał pozwany · 2 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację Tadeusza F. w sprawie o podleganie pracowniczemu ubezpieczeniu społecznemu. Spór dotyczył ważności umowy o pracę zawartej przez członka zarządu spółki z o.o. z tą spółką,…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 353/99
Wygrał pozwany · 2 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o emeryturę i zwrot nienależnie wypłaconego świadczenia. Spór dotyczył tego, czy rozwiązanie stosunku pracy z Romualdem T. nastąpiło z przyczyn dotyczących zakł…
Wypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 351/99
Częściowe uwzględnienie · 2 lut 2000
Sąd Najwyższy rozpatrywał sprawę o rentę rodzinną po zmarłym pracowniku, u którego stwierdzono chorobę zawodową w postaci pylicy płuc. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że pylica nie miała wpływu na…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 359/99
Wygrał pozwany · 2 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Uznano, że umowa o pracę zawarta przez wnioskodawcę była pozorna i nieważna na podstawie art. 83 KC. Strony od początku wiedziały, że …
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 357/99
Wygrał powód · 2 lut 2000
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności rozwiedzionej żony za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne nieopłacone przez jej byłego męża za okres trwania małżeństwa. ZUS obciążył Jolantę K. kwotą 141.610…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 354/99
Wygrał pozwany · 2 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury pracownika, który wykonywał pracę górniczą. Wnioskodawca domagał się zaliczenia okresu pracy pod ziemią w wymiarze półtorakrotnym, aby osiągnąć wymaga…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 349/99
Wygrał pozwany · 2 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury Ireny G. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego 35-letniego okresu zatrudnienia. Sądy niższych instancji zalic…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 507/99
Orzeczenie procesowe · 1 lut 2000
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powoda w sprawie o odszkodowanie związane z wysokością emerytury. Powód twierdził, że pracodawca zaniżył podstawę składek na ubezpieczenie społeczne, przez co otrzymuje …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 342/99
Wygrał pozwany · 25 sty 2000
Sprawa dotyczyła świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla pełnoletniej osoby, która po ukończeniu szkoły zasadniczej rozpoczęła naukę w technikum zawodowym w systemie zaocznym. ZUS wstrzymał wypłatę ś…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 341/99
Wygrał pozwany · 25 sty 2000
Sprawa dotyczyła podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników przez Antoniego W., który wraz z żoną darował gospodarstwo rolne małoletniemu synowi, ale nadal je faktycznie prowadził. Sądy niższych in…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.