Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 466/99
Wygrał powód · 31 mar 2000
Sąd Najwyższy uwzględnił kasację w sprawie o rentę z tytułu niezdolności do pracy. Spór dotyczył tego, czy wnioskodawczyni spełnia warunek posiadania co najmniej 5 lat okresów składkowych i nieskładko…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 460/99
Orzeczenie procesowe · 31 mar 2000
Sąd Najwyższy uznał, że sprawa o sprostowanie protokołu powypadkowego funkcjonariusza Służby Więziennej nie należy do drogi sądowej przed sądem pracy. Podkreślono, że mianowanie na funkcjonariusza nie…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII UKN 458/99
Częściowe uwzględnienie · 31 mar 2000
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury. Sąd Najwyższy uznał, że ubezpieczony spełnił warunek stażu pracy wymagany do nabycia świadczenia, jednak nie mógł otrzymać emerytury od 1 stycznia 19…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 457/99
Wygrał pozwany · 31 mar 2000
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Bożena D. podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz czy przysługiwał jej zasiłek chorobowy. ZUS twierdził, ż…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 446/99
Wygrał pozwany · 30 mar 2000
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Marianowi S. wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Wnioskodawca twierdził, że w Instytucie Nawozów Sztucznych wykonywał taką pracę przez w…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 444/99
Wygrał pozwany · 30 mar 2000
Sprawa dotyczyła prawa Doroty W. do renty inwalidzkiej z ogólnego stanu zdrowia. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego okresu zatrudnienia w dziesięcioleciu po…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 443/99
Wygrał powód · 30 mar 2000
Sąd Najwyższy uznał, że kobieta, która spełniła wymagany staż ubezpieczeniowy do wcześniejszej emerytury pracowniczej z art. 27 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, nie t…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 450/99
Wygrał pozwany · 30 mar 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawca twierdził, że jego zatrudnienie ustało z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ponieważ został odwołany ze stanowiska preze…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 434/99
Wygrał pozwany · 28 mar 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o emeryturę policyjną wniesioną przez byłego funkcjonariusza pożarnictwa zatrudnionego w zakładowej straży pożarnej. Wnioskodawca twierdził, że po złożeniu pise…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 426/99
Wygrał pozwany · 28 mar 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawczyni twierdziła, że powinna mieć zaliczony do stażu pracy okres pomocy w gospodarstwie rolnym rodziców. Sądy obu instancji …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 438/99
Orzeczenie procesowe · 28 mar 2000
Sprawa dotyczyła prawa ojca do wcześniejszej emerytury z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Sąd Apelacyjny odmówił świadczenia, uznając, że matka dziecka – mimo własnych dolegliwoś…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 386/99
Wygrał pozwany · 28 mar 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację Nadleśnictwa Z. w sprawie dotyczącej składek na ubezpieczenie społeczne. Spór dotyczył kwalifikacji umów zawieranych z rolnikami na zrywkę, przemieszczanie i układanie dr…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 4/00
Wygrał pozwany · 15 mar 2000
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że w sprawie z powództwa ubezpieczonego o ustalenie, iż zdarzenie było wypadkiem przy pracy, gdy żądanie skierowano przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, droga sądow…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 439/99
Wygrał pozwany · 28 lut 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu przez emerytkę nienależnie pobranej emerytury za 1996 r. ZUS uznał, że wnioskodawczyni osiągała dochody z działalności gospodarczej w zakresie usług geodezyjnych, któ…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 425/99
Wygrał pozwany · 16 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, uznając, że nie wykazano naruszenia prawa ani skutecznie nie podważono ustaleń faktycznych. Spór dotyczył prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu choroby z…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 412/99
Wygrał pozwany · 11 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa byłego funkcjonariusza do emerytury policyjnej po zwolnieniu ze służby przed wejściem w życie ustawy z 18 lutego 1994 r. Wnioskodawca twierdził, że powinien mieć zaliczony dodat…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 402/99
Wygrał pozwany · 11 lut 2000
Sprawa dotyczyła prawa do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych na podstawie ustawy z 6 marca 1997 r. Wnioskodawczyni pobierała rentę z tytułu choroby zawodowej, a jednocześnie – ze względ…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 411/99
Wygrał pozwany · 11 lut 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Wnioskodawca pracował także w Niemczech, a jego umowa o pracę z niemieckim pracodawcą została rozwiązana za porozumieniem stron. ZUS i…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII UKN 389/99
Wygrał pozwany · 10 lut 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne od wynagrodzenia wypłacanego pracownikom naukowym Polskiej Akademii Nauk za czas usprawiedliwionej nieobecności w pracy z powodu…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 399/99
Orzeczenie procesowe · 10 lut 2000
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania Jerzemu B. renty z tytułu wypadku przy pracy z 4 kwietnia 1989 r. Sądy niższych instancji uznały, że wnioskodawca nie jest inwalidą i nie spełnia przesłanek do renty…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.