Prawo pracy · Polska

Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)

4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014

Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.

Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.

Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.

  • Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
  • Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
  • Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności

Wyniki orzeczeń

2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany

Orzeczenia(4098)

SNII UKN 342/99
Wygrał pozwany
· 25 sty 2000
Sprawa dotyczyła świadczeń z funduszu alimentacyjnego dla pełnoletniej osoby, która po ukończeniu szkoły zasadniczej rozpoczęła naukę w technikum zawodowym w systemie zaocznym. ZUS wstrzymał wypłatę ś…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 164/99
Wygrał pozwany
· 21 sty 2000
Sprawa dotyczyła rolniczego świadczenia emerytalnego, a konkretnie zawieszenia wypłaty części uzupełniającej emerytury rolniczej. Wnioskodawczyni zaskarżyła wyrok, a następnie jej kasacja została odrz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 322/99
Wygrał pozwany
· 21 sty 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą w zakresie transportu samochodowego. ZUS stwierdził zaległość składkową za okres …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 321/99
Wygrał pozwany
· 20 sty 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę rodzinną. Ustalono, że wnioskodawca pobierający rentę po ojcu studiował w Wojskowej Akademii Technicznej jako kandydat na żołnierza zawodowego, a równoc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 334/99
Wygrał pozwany
· 20 sty 2000
Sprawa dotyczyła rolnika, który przez lata opłacał składki na ubezpieczenie społeczne rolników mimo pobierania renty inwalidzkiej z tytułu wypadku w gospodarstwie rolnym. Organ rentowy uznał, że w okr…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 326/99
Wygrał powód
· 20 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa ojca dziecka wymagającego stałej opieki do wcześniejszej emerytury. ZUS odmówił świadczenia, a sąd apelacyjny uznał, że ojciec nie spełnia warunków, bo matka dziecka mogłaby spr…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 324/99
Wygrał pozwany
· 20 sty 2000
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę rodzinną po zmarłym mężu, którego status inwalidy wojennego był kwestionowany przez ZUS. Po wcześniejszych postępowaniach i wznowieniu sprawy sądy ustaliły, że nie wyk…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 157/99
Orzeczenie procesowe
· 18 sty 2000
Sprawa dotyczyła wniosku o wysokość emerytury przeciwko ZUS, ale istotą rozstrzygnięcia była kwestia procesowa związana z kasacją. Sąd Apelacyjny odrzucił kasację wniesioną przez wnioskodawcę osobiści…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 750/99
Orzeczenie procesowe
· 18 sty 2000
Sprawa dotyczyła wniosku o emeryturę rolniczą. Sąd Okręgowy odmówił przyznania świadczenia z powodu braku wymaganego okresu podlegania ubezpieczeniu społecznemu rolników, a Sąd Apelacyjny oddalił zaża…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 313/99
Wygrał pozwany
· 14 sty 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego i potwierdził, że rolnik pobierający zasiłek przedemerytalny nie ma obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rolni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 294/99
Wygrał powód
· 12 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury i zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresu uczęszczania do Szkoły Przysposobienia Zawodowego w latach 1957/1958. ZUS i Sąd Apelacyjny uznały, że b…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 302/99
Wygrał powód
· 12 sty 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy rozstrzygnięcie, zgodnie z którym Marek M. nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w okresie od 1 lipc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 297/99
Wygrał pozwany
· 12 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej i sporu o to, czy wnioskodawczyni spełniła warunki stażowe oraz czy po ukończeniu studiów podjęła zatrudnienie w wymaganym terminie. Sąd Najwyższy oddalił …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 292/99
Wygrał powód
· 12 sty 2000
Sąd Najwyższy uznał, że w okresie od 1 stycznia do 31 grudnia 1998 r. sędzia w stanie spoczynku miał prawo pobierać pełne uposażenie oraz pełną rentę z tytułu wypadku przy pracy niezależnie od siebie.…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 305/99
Wygrał powód
· 12 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty wypadkowej po pobiciu pracownika podczas nocnego dyżuru. Sąd I instancji uznał, że wypadek przy pracy spowodował ubezpieczonemu niezdolność do pracy, ponieważ uraz przy…
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
SNII UKN 299/99
Orzeczenie procesowe
· 12 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa Barbary K. do renty rodzinnej po ojcu. Organy rentowe i sądy niższych instancji odmówiły świadczenia, uznając, że całkowita niezdolność do pracy nie powstała przed ukończeniem 1…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 290/99
Orzeczenie procesowe
· 12 sty 2000
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa do renty z tytułu wypadku przy pracy po zdarzeniu z 22 stycznia 1996 r., gdy ubezpieczony…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 466/99
Wygrał pozwany
· 7 sty 2000
Sprawa dotyczyła zwrotu przez pracownika kwoty wypłaconej mu jako wynagrodzenie za czas choroby podczas pracy za granicą. Pozwany był zatrudniony na czas określony jako kierownik budowy w Niemczech, a…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 279/99
Orzeczenie procesowe
· 6 sty 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej. Sąd Apelacyjny uznał, że wnioskodawca spełnia wymagany pięcioletni staż ubezpieczeniowy, zaliczając mu okres stacjonarnych studiów ekonomicznych odbytych …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 291/99
Orzeczenie procesowe
· 6 sty 2000
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS w przedmiocie wysokości wcześniejszej emerytury. Wnioskodawca domagał się podwyższenia świadczenia przez przyjęcie do podstawy wymiaru zarobków z wcześniejszy…
Ubezpieczenia społeczne

Najczęstsze pytania

W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.

Inne kategorie prawa pracy