Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 549/99
Wygrał pozwany · 12 maj 2000
Sprawa dotyczyła emeryta prowadzącego jednocześnie pozarolniczą działalność gospodarczą, wobec którego ZUS ustalił, że w latach 1995–1996 osiągnął dochód przekraczający dopuszczalne limity, co uzasadn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 532/99
Wygrał pozwany · 12 maj 2000
Sprawa dotyczyła wysokości świadczenia emerytalnego funkcjonariusza. Wnioskodawca zaskarżył decyzję organu rentowego z 1 lipca 1996 r. dotyczącą waloryzacji emerytury policyjnej za marzec 1992 r., ale…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 531/99
Wygrał pozwany · 10 maj 2000
Sprawa dotyczyła prawa do górniczej renty inwalidzkiej oraz renty szkoleniowej. ZUS wstrzymał wypłatę renty, uznając, że wnioskodawca odzyskał zdolność do pracy. Sądy ustaliły jednak, że ubezpieczony …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 535/99
Wygrał pozwany · 10 maj 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę. Spór dotyczył tego, czy okres pracy w gospodarstwie rolnym rodziców w latach 1962–1964 można zaliczyć do stażu ubezpieczeniowego. Wnio…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 534/99
Wygrał powód · 10 maj 2000
Sąd Najwyższy uznał, że prezes spółki z o.o., będący członkiem jednoosobowego zarządu, może zostać zwolniony z pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z 28 grudnia…
Wypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społeczne
SNI PKN 622/99
Wygrał pozwany · 9 maj 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki dochodzącej m.in. przywrócenia do pracy, odszkodowania, odsetek oraz ustalenia, że z mocy prawa uzyskała status nauczyciela mianowanego. Uznał, że warunek 3 …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 191/00
Wygrał pozwany · 5 maj 2000
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS wstrzymującej wypłatę renty górniczej. W toku postępowania sądowego organ rentowy uchylił swoją decyzję i przywrócił wypłatę świadczenia. Sądy obu instancji u…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 91/00
Wygrał pozwany · 20 kwi 2000
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS wstrzymującej wypłatę renty górniczej. W toku postępowania sądowego organ rentowy uchylił swoją decyzję i przywrócił wypłatę świadczenia. Sądy obu instancji u…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 525/99
Wygrał pozwany · 19 kwi 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty inwalidzkiej. Wnioskodawczyni twierdziła, że spełnia wymagany 5-letni okres zatrudnienia w ostatnim 10-leciu przed powstaniem inwalidztwa, ponieważ cały okres pobierani…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 521/99
Wygrał pozwany · 19 kwi 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę inwalidy wojskowego. Ustalono, że wnioskodawca odbywał służbę wojskową, ale schorzenie psychiczne powodujące obecnie niezdolność do pracy miało podłoże …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 515/99
Wygrał pozwany · 19 kwi 2000
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że członkowie rodziny pracownika, który zmarł wskutek wypadku przy prowadzeniu działalności gospodarczej, nie mają prawa do renty rodzinnej wypadkowej z ustawy o ubezpiecze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 507/99
Orzeczenie procesowe · 14 kwi 2000
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu apelacyjnego oraz wcześniejszy wyrok sądu pierwszej instancji w części dotyczącej przyznania zasiłku chorobowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Uznał, że…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 511/99
Wygrał pozwany · 14 kwi 2000
Sprawa dotyczyła zwrotu nienależnie pobranej renty rodzinnej przez Helenę B., która prowadziła działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej i osiągała z tego tytułu dochody przekraczające limity p…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 509/99
Wygrał pozwany · 14 kwi 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację członków rodziny zmarłego pracownika, którzy domagali się jednorazowego odszkodowania po jego śmierci. Sprawa dotyczyła samobójstwa pracownika podczas podróży służbowej n…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 500/99
Wygrał pozwany · 14 kwi 2000
Sprawa dotyczyła wcześniejszej emerytury i obowiązku zwrotu świadczeń pobranych przez wnioskodawczynię. ZUS uznał, że przy przyznaniu emerytury zaliczono jej do stażu okres pracy w gospodarstwie rolny…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 513/99
Wygrał pozwany · 14 kwi 2000
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu zasiłku chorobowego pobranego po ustaniu zatrudnienia. Ubezpieczony po rozwiązaniu umowy o pracę przedstawił zwolnienia lekarskie, ale w okresie niezdolności do pracy…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 498/99
Wygrał pozwany · 12 kwi 2000
Sprawa dotyczyła prawa do renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy w gospodarstwie rolnym. KRUS uznał, że wnioskodawca odzyskał zdolność do pracy i wstrzymał dalszą wypłatę świadczenia. Sąd pier…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 481/99
Wygrał pozwany · 7 kwi 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o rentę rodzinną. Ustalono, że wnioskodawca ukończył 25 lat będąc na V roku studiów, a urlop zdrowotny został mu formalnie udzielony dopiero od 1 października 1…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 477/99
Wygrał pozwany · 7 kwi 2000
Sprawa dotyczyła odwołania Urzędu Miejskiego od decyzji ZUS odmawiającej umorzenia składek na ubezpieczenie społeczne pracowników i na Fundusz Pracy za czerwiec–sierpień 1997 r., wydanej na podstawie …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 467/99
Wygrał pozwany · 5 kwi 2000
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał rozstrzygnięcie uznające zdarzenie z 14 listopada 1997 r. za wypadek przy pracy. Spór dotyczył sprostowania protokołu powypadkowego po urazie palca …
Ubezpieczenia społeczneBHPInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.