Prawo pracy · Polska
Dyskryminacja w zatrudnieniu — Sąd Najwyższy (167 orzeczeń)
167 orzeczeńPracownik wygrał: 7.2%2010–2014
Zakaz dyskryminacji w zatrudnieniu wynika bezpośrednio z Kodeksu pracy (art. 11³, art. 18³a–18³e) i obejmuje całość stosunku pracy: nawiązanie, warunki zatrudnienia, awans, dostęp do szkoleń oraz rozwiązanie umowy.
Zakazane przesłanki dyskryminacji to: płeć, wiek, niepełnosprawność, rasa, religia, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkowa, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientacja seksualna oraz forma zatrudnienia (umowa o pracę vs. kontrakt B2B) i wymiar czasu pracy (pełny etat vs. część etatu).
Szczególną cechą sporów o dyskryminację jest odwrócony ciężar dowodu: pracownik musi jedynie uprawdopodobnić, że był traktowany mniej korzystnie ze względu na określoną cechę. Pracodawca musi następnie udowodnić, że kierował się obiektywnymi przesłankami niezwiązanymi z tą cechą. Odszkodowanie za dyskryminację wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę i nie ma górnego pułapu.
- Dyskryminacja bezpośrednia: gorsze traktowanie z powodu danej cechy
- Dyskryminacja pośrednia: neutralny przepis, ale gorzej dotykający daną grupę
- Molestowanie seksualne: odrębna podstawa roszczeń
Wyniki orzeczeń
103
Wygrał pozwany
32
Orzeczenie procesowe
20
Częściowe uwzględnienie
12
Wygrał powód
Orzeczenia(167)
SNIII PO 3/14
Wygrał pozwany · 22 lip 2014
Sąd Najwyższy oddalił odwołanie prokuratora J.T. od decyzji Prokuratora Generalnego odmawiającej zgody na dalsze zajmowanie stanowiska po osiągnięciu wieku spoczynkowego. Spór dotyczył oceny, czy istn…
InneDyskryminacja
SNII PK 256/13
Wygrał powód · 10 lip 2014
Powód, były radca prawny w Ministerstwie, domagał się odszkodowania za zaniżone wynagrodzenie w porównaniu z innymi radcami prawnymi wykonującymi jednakową pracę w tym samym departamencie. Sąd Rejonow…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNIII PK 126/13
Orzeczenie procesowe · 3 cze 2014
Sąd Najwyższy uwzględnił skargę kasacyjną pozwanej Stoczni i uchylił wyrok Sądu Okręgowego, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacjaWynagrodzenie
SNII PK 225/13
Wygrał pozwany · 27 maj 2014
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał w mocy zasądzenie na rzecz pracownika odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę. Spór dotyczył 5-letniej umowy na czas …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNI PZP 1/14
Orzeczenie procesowe · 20 maj 2014
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie pytania prawnego dotyczącego przedawnienia roszczenia o odszkodowanie za nierówne traktowanie w zatrudnieniu, polegające na dyskryminacji płacowej. Spó…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNII PK 208/13
Wygrał pozwany · 14 maj 2014
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika PKP o odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu oraz o ustalenie wyższego wynagrodzenia zasadniczego. Powód twierdził, że jako maszyn…
DyskryminacjaWynagrodzenie
SNI PK 276/13
Wygrał pozwany · 9 maj 2014
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika PKP Polskie Linie Kolejowe SA o odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania w zatrudnieniu oraz o ustalenie wyższego wynagrodzenia zasadniczego. Powód…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNII PK 1/14
Orzeczenie procesowe · 6 maj 2014
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej powódki do rozpoznania w sprawie o odszkodowanie przeciwko pracodawcy. Spór w istocie dotyczył zarzutu dyskryminacji w zatrudnieniu, jednak w uzasadni…
DyskryminacjaInne
SNIII PK 87/13
Wygrał pozwany · 27 mar 2014
Sprawa dotyczyła sędzi, która domagała się odszkodowania za dyskryminację płacową, twierdząc, że otrzymywała niższą stawkę wynagrodzenia zasadniczego niż inni sędziowie tego samego sądu, powołani późn…
DyskryminacjaWynagrodzenie
SNII PK 119/13
Częściowe uwzględnienie · 21 mar 2014
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej w Fundacji „N.”, która domagała się m.in. wypłaty dodatku stażowego (w ramach wynagrodzenia za pracę) oraz odszkodowania za dyskryminację. Sądy niższych inst…
WynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNIII PZP 1/14
Wygrał pozwany · 20 mar 2014
Sprawa dotyczyła roszczeń pracowników o wypłatę kolejnych rat tzw. świadczenia prywatyzacyjnego przewidzianego w Pakiecie Gwarancji Pracowniczych zawartym przy prywatyzacji spółki. Powodowie otrzymali…
InneWynagrodzenieDyskryminacja
SNII PK 135/13
Wygrał pozwany · 5 mar 2014
Powódka, zatrudniona na stanowisku kierownika personalnego, dochodziła wynagrodzenia za godziny nadliczbowe oraz odszkodowania z tytułu dyskryminacji. Sądy obu instancji oddaliły jej roszczenia, a Sąd…
Czas pracyWynagrodzenieDyskryminacja
SNII PK 129/13
Częściowe uwzględnienie · 13 lut 2014
Sprawa dotyczyła ochrony dóbr osobistych pracownika uczelni akademickiej, którego – zdaniem powoda działającego na jego rzecz związku zawodowego – nierzetelna ocena okresowa naruszyła jego dobra osobi…
InneDyskryminacja
SNII PZP 2/13
Orzeczenie procesowe · 6 lut 2014
Sprawa dotyczyła funkcjonariuszki Państwowej Straży Pożarnej, która domagała się odszkodowania za dyskryminację oraz zadośćuczynienia za mobbing i naruszenie dóbr osobistych, twierdząc, że była degrad…
DyskryminacjaMobbingInne
SNII PK 24/13
Częściowe uwzględnienie · 24 paź 2013
Sprawa dotyczyła pracownika Akademii zatrudnionego od 1986 r., który pełnił funkcję kierownika sekcji kadr i spraw socjalnych oraz jednocześnie zaangażował się w tworzenie i działalność nowego związku…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyDyskryminacja
SNI PK 28/13
Wygrał pozwany · 27 cze 2013
Sprawa dotyczyła roszczeń trzech pracowników PKN „O.” SA o wypłatę nagród jubileuszowych. Spór koncentrował się na tym, czy do stażu pracy uprawniającego do nagrody należy zaliczać okresy zatrudnienia…
WynagrodzenieDyskryminacja
SNII PK 273/12
Orzeczenie procesowe · 29 maj 2013
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego, który domagał się odprawy, wynagrodzenia rocznego (13. pensji), zadośćuczynienia za dyskryminację oraz wydania świadectwa pracy. Sąd Okręgowy oddalił większoś…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieDyskryminacjaInne
SNI PK 262/12
Wygrał pozwany · 28 maj 2013
Powód, funkcjonariusz Służby Celnej, domagał się odszkodowania za nierówne traktowanie w zatrudnieniu, twierdząc, że był dyskryminowany ze względu na stan zdrowia oraz niechęć przełożonych. Zarzuty do…
DyskryminacjaWynagrodzenieInne
SNIII PK 31/12
Orzeczenie procesowe · 14 lut 2013
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o odszkodowanie z tytułu nierównego traktowania w zatrudnieniu po wypowiedzeniu umowy o pracę powódce przez PKP C. SA. Sąd Okręgowy wcześniej oddalił powództwo, uznając,…
DyskryminacjaWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 163/12
Wygrał powód · 12 lut 2013
Sprawa dotyczyła roszczenia etatowego członka kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej o odszkodowanie za dyskryminację płacową. Powód twierdził, że otrzymywał niższe wynagrodzenie zasadnicze niż inni …
DyskryminacjaWynagrodzenie
1 / 9Następna ›
Najczęstsze pytania
Jak działa odwrócony ciężar dowodu w sprawach o dyskryminację?
Pracownik musi uprawdopodobnić, że był traktowany mniej korzystnie ze względu na określoną chronioną cechę (np. płeć, wiek). Nie musi tego udowodnić w pełni — wystarczy, że wskaże na fakty stwarzające domniemanie dyskryminacji. Pracodawca musi wtedy wykazać, że jego decyzja była uzasadniona obiektywnymi, niedyskryminacyjnymi przesłankami.
Czy różne wynagrodzenie kobiet i mężczyzn na tych samych stanowiskach to dyskryminacja?
Tak. Zasada równego wynagrodzenia za jednakową pracę lub pracę o jednakowej wartości jest wprost wyrażona w art. 18³c k.p. Pracodawca może różnicować wynagrodzenie tylko na podstawie obiektywnych kryteriów związanych z pracą: doświadczenie, zakres obowiązków, efekty, staż.
Jakie odszkodowanie można uzyskać za dyskryminację?
Odszkodowanie za naruszenie zasady równego traktowania wynosi co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę i nie ma górnego limitu. Jego wysokość zależy od rozmiaru poniesionej szkody (rzeczywistej straty i utraconych korzyści) oraz krzywdy niematerialnej.
Czy zwolnienie z pracy kobiety w ciąży jest zawsze dyskryminacją?
Zwolnienie kobiety w ciąży jest zarazem naruszeniem zakazu dyskryminacji ze względu na płeć/macierzyństwo oraz naruszeniem szczególnej ochrony przed rozwiązaniem stosunku pracy. Pracownica może domagać się jednocześnie przywrócenia do pracy i odszkodowania na obu podstawach.
Czy zwolnienie pracownika z powodu wieku jest legalne?
Nie, jeżeli wiek jest jedyną lub główną przyczyną wypowiedzenia. Osiągnięcie wieku emerytalnego lub nabycie prawa do emerytury nie może samo w sobie stanowić uzasadnionej przyczyny wypowiedzenia. Pracodawca musi wskazać konkretne, obiektywne powody niezwiązane z wiekiem.
Czym różni się molestowanie od mobbingu?
Molestowanie (art. 18³a § 5 k.p.) to naruszenie godności pracownika, w szczególności o charakterze seksualnym, tworzące wrogie lub upokarzające środowisko pracy. Może być jednorazowe. Mobbing (art. 94³ k.p.) wymaga systematyczności i długotrwałości oraz celowego działania. Obie podstawy mogą współistnieć w jednej sprawie.