Prawo pracy · Polska
Związki zawodowe i zbiorowe prawo pracy — 471 orzeczeń z prawa pracy
471 orzeczeńPracownik wygrał: 28.7%2021–2026
Zbiorowe prawo pracy reguluje stosunki między pracodawcą a reprezentacją pracowniczą — związkami zawodowymi, radami pracowników i innymi organami przedstawicielskimi. Obejmuje prawo do tworzenia związków, negocjowanie układów zbiorowych, uprawnienia informacyjno-konsultacyjne oraz prawo do strajku.
Kluczowe spory dotyczą: ochrony działaczy związkowych przed wypowiedzeniem i rozwiązaniem umowy (pracodawca musi uzyskać zgodę zarządu związku), naruszenia obowiązków konsultacyjnych przed zwolnieniami grupowymi, odmowy zawarcia lub wypowiedzenia układu zbiorowego, a także delegowania i udostępniania pomieszczeń związkom zawodowym.
Działaczom związkowym objętym ochroną przysługuje szczególna ochrona przed wypowiedzeniem — jej naruszenie skutkuje przywróceniem do pracy lub odszkodowaniem, niezależnie od zasadności przyczyny merytorycznej. Liczba chronionych działaczy zależy od liczebności związku i jest określona w ustawie o związkach zawodowych.
- Konsultacja związkowa przy wypowiedzeniu indywidualnym: 5 dni roboczych
- Ochrona działacza: zgoda zarządu związku lub sądu pracy
- Układ zbiorowy: obowiązuje cały zakład, nadrzędny nad umową o pracę
Struktura orzeczeń
325
Sąd Najwyższy
72
Sąd Okręgowy
56
Sąd Rejonowy
18
Sąd Apelacyjny
Orzeczenia(471)
SRVII P 754/11
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie w Warszawa · 5 lis 2013
Sąd rozpoznał sprawy dwóch powodów (M. B. i R. R.) przeciwko pracodawcy o odszkodowanie za rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. Pracodawca zarzucił im kradzież mienia. Sąd stwierdził naruszeni…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SNII PK 24/13
Częściowe uwzględnienie · 24 paź 2013
Sprawa dotyczyła pracownika Akademii zatrudnionego od 1986 r., który pełnił funkcję kierownika sekcji kadr i spraw socjalnych oraz jednocześnie zaangażował się w tworzenie i działalność nowego związku…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyDyskryminacja
SRX P 822/12
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we Wrocławiu w Wrocław · 21 paź 2013
Sąd Rejonowy rozpoznał sprawy dwóch powodów (I.P. i B.S.), działaczy związkowych objętych ochroną z art. 32 ustawy o związkach zawodowych, którzy otrzymali wypowiedzenie warunków płacy po wprowadzeniu…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 45 § 1 kp, art. 42 kp, art. 30 § 4 kp, art. 32 ustawy z 23.05.1991 r. o związkach zawodowych
SOVII Pa 134/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Świdnicy w Świdnica · 21 paź 2013
Sprawa dotyczy nauczyciela zatrudnionego na podstawie mianowania, który przez wiele lat otrzymywał dodatkowe wynagrodzenie za zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy na rzecz organizacji związkowej o…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweart. 91c ust. 1 Karty Nauczyciela
SOV Pa 37/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Kaliszu w Kalisz · 10 paź 2013
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na czas nieokreślony, któremu pracodawca wypowiedział warunki pracy i płacy, proponując niższe stanowisko i wynagrodzenie po zmianach organizacyjnych w strukt…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 42 k.p. i art. 46 k.p.
SOV Pa 110/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 3 paź 2013
Sąd Okręgowy w Legnicy zmienił wyrok Sądu Rejonowego i zasądził na rzecz powódek odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Sąd uznał, że pracodawca nie udowodnił, iż przed dokon…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 47(1) kp
SOVI Pa 60/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Szczecinie w Szczecin · 27 wrz 2013
Powódka, zatrudniona na czas nieokreślony jako inspektor ds. księgowości, otrzymała wypowiedzenie umowy o pracę z powodu utraty zaufania, niewykonania poleceń służbowych i innych zarzutów. Sąd Rejonow…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweBHPart. 45 kp.
SOVII Pa 201/13
Wygrał powódSąd Okręgowy we Wrocławiu w Wrocław · 26 wrz 2013
Sąd Okręgowy oddalił apelację pracodawcy od wyroku przywracającego powoda do pracy. Powód, zatrudniony na stanowisku głównego specjalisty w Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych, został zwolniony dys…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowePrzywrócenie do pracyInne
SOIII Pa 8/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Ostrołęce w Ostrołęka · 23 wrz 2013
Sprawa dotyczyła pracownika (kierowca-konduktor), z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia z powodu kradzieży 10 litrów paliwa (art. 52 §1 pkt 1 k.p.). Powód, będący przewodniczącym zakłado…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 58 kodeksu pracy w zw. z art. 56 kodeksu pracy i art. 25 1 ust. 1 i 2 ustawy o związkach zawodowych
SRIV P 74/13
Częściowe uwzględnienieSąd Rejonowy w Lubinie w Lubin · 18 wrz 2013
Powódka, zatrudniona na czas nieokreślony jako kierownik zespołu logistyki, otrzymała wypowiedzenie zmieniające warunki pracy i płacy, które obniżało jej stanowisko i wynagrodzenie z 6679 zł do 4500 z…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieZwiązki zawodoweart.45kp w zw. z art.42kp
SRIV P 131/13
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Lubinie w Lubin · 10 wrz 2013
Powódki, zatrudnione na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony jako pielęgniarki, wniosły o uchylenie kar porządkowych nagany nałożonych za udział w akcji protestacyjnej podczas uroczystego otwa…
Związki zawodoweInneart. 108§1 pkt 2 Kodeksu pracy
SOV Pa 36/13
Wygrał pozwanySąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 5 wrz 2013
Stroną powodową jest związek zawodowy, który domagał się od pozwanego byłego pracownika (kierownika) odszkodowania za bezprawne rozwiązanie umów o pracę z trzema pracownikami związku. Sąd Rejonowy odd…
Związki zawodoweWypowiedzenie / zwolnienieInneart. 114 kp
SOV Pa 2/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w Piotrków Trybunalski · 26 lip 2013
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika o wypłatę pełnej nagrody z zakładowego funduszu przewidzianej w zakładowym układzie zbiorowym pracy. Powód był zatrudniony na podstawie umowy o pracę, a s…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweInneart 241 ^9^ § 1 k.p.
SRIV P 227/12
Wygrał pozwanySąd Rejonowy w Kłodzku w Kłodzko · 19 lip 2013
Powódka J.T., nauczyciel mianowany, domagała się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy o pracę za wypowiedzeniem. Pracodawca wskazał jako przyczynę negatywną ocenę pracy (art. 23 ust. 1 pkt 5 Kar…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 23 K.N.
SOVII Pa 188/13
Wygrał powódSąd Okręgowy we Wrocławiu w Wrocław · 18 lip 2013
Powódka H. S. wniosła pozew przeciwko pracodawcy o odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że pracodawca dochował wymogu konsultacji z…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodowe
SOV Pa 147/12
Wygrał powódSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w Piotrków Trybunalski · 12 lip 2013
Sprawa dotyczyła odwołania pracownika od wypowiedzenia umowy o pracę przez spółkę z o.o. Powód twierdził, że przyczyna wypowiedzenia była pozorna, a pracodawca naruszył art. 38 k.p., bo nie skonsultow…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweInneart. 45 § 1 k.p.
SRVI P 748/12
Wygrał pozwanySąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie w Warszawa · 3 lip 2013
Sprawa dotyczyła 31 pielęgniarek zatrudnionych w pozwanym szpitalu, które domagały się zasądzenia zaległego wynagrodzenia oraz ustalenia, że pracodawca przy ustalaniu wynagrodzeń zasadniczych ma obowi…
WynagrodzenieZwiązki zawodoweInneart. 78 k.p.
SOV Pa 84/13
Wygrał powódSąd Okręgowy w Legnicy w Legnica · 27 cze 2013
Powódka M. S. wniosła pozew przeciwko pracodawcy o odszkodowanie za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Sąd Rejonowy zasądził na jej rzecz 12 300 zł brutto, uznając że wypowiedzenie było w…
Wypowiedzenie / zwolnienieZwiązki zawodoweart. 38 kp, art. 30 ust.2(1) ustawy o związkach zawodowych
SOV P 3/12
Wygrał powódSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w Piotrków Trybunalski · 25 cze 2013
Wyrokiem z 25 czerwca 2013 r. Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim (sygn. VP 3/12) uwzględnił powództwo Międzyzakładowej Komisji Związkowej działającej w pozwanym Szpitalu i nakazał pracodawcy przek…
Związki zawodoweInneart. 8 i 5 ustawy z dnia 4 marca 1994r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych ( tekst jednolity z dnia 24 kwietnia 2012r. Dz. U. z 2012r. poz. 592)
SNII PK 314/12
Wygrał powód · 24 cze 2013
Powódka, nauczyciel bibliotekarz zatrudniona w szkole podstawowej, została objęta szczególną ochroną związkową po przystąpieniu do nowo utworzonego związku zawodowego i objęciu funkcji przewodniczącej…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
Najczęstsze pytania
Ile osób potrzeba, żeby założyć związek zawodowy?
Do założenia zakładowej organizacji związkowej potrzeba co najmniej 10 osób — pracowników lub innych osób wykonujących pracę zarobkową. Związek rejestruje się w sądzie rejestrowym (KRS), a po rejestracji nabywa osobowość prawną.
Czy pracodawca może zwolnić działacza związkowego?
Co do zasady nie, bez uprzedniej zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej. Jeśli zarząd odmówi zgody, pracodawca może zwrócić się do sądu pracy o wydanie zastępczego zezwolenia — co jest jednak trudne. Ochrona przysługuje określonej liczbie wskazanych działaczy.
Czym jest układ zbiorowy pracy?
Układ zbiorowy pracy (UZP) to porozumienie zbiorowe zawarte między pracodawcą (lub organizacją pracodawców) a związkiem zawodowym, regulujące warunki, jakim powinna odpowiadać treść stosunku pracy. Postanowienia UZP korzystniejsze niż ustawa wchodzą do treści umów o pracę automatycznie.
Co to jest porozumienie o zawieszeniu stosowania przepisów prawa pracy?
W sytuacji finansowych trudności pracodawcy strony mogą zawrzeć porozumienie zawieszające na czas określony (max. 3 lata) stosowanie przepisów zakładowych lub układowych w zakresie uzgodnionym ze związkami zawodowymi lub reprezentacją pracowników.
Czy pracodawca musi konsultować wypowiedzenia ze związkami zawodowymi?
Tak. Przed wypowiedzeniem umowy na czas nieokreślony pracodawca musi pisemnie poinformować reprezentującą pracownika organizację związkową o zamiarze wypowiedzenia, podając przyczynę. Związek ma 5 dni roboczych na zgłoszenie zastrzeżeń. Pominięcie tej procedury uzasadnia odwołanie pracownika.
Kiedy strajk jest legalny?
Strajk jest legalny, gdy spełnia wymogi ustawy o rozwiązywaniu sporów zbiorowych: musi go poprzedzać spór zbiorowy (faza rokowań i mediacji), musi być ogłoszony przez związek zawodowy z co najmniej 5-dniowym wyprzedzeniem i przy zachowaniu minimalnych usług niezbędnych dla ochrony życia i zdrowia.