Prawo pracy · Polska
Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)
2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014
Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.
Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).
Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.
- Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
- Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
- Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych
Wyniki orzeczeń
1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany
Orzeczenia(2859)
SNI PKN 6/97
Wygrał pozwany · 13 lut 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się dopuszczenia do pracy po tymczasowym aresztowaniu. Ustalono, że powód został zatrzymany 4 stycznia 1993 r., a zwolniony z aresztu 9 kwietnia 1…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 71/96
Wygrał pozwany · 13 lut 1997
Powódka, lekarz zatrudniona u pracodawcy z sektora ochrony zdrowia, domagała się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nią umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 KP. Sąd ustalił, że w dniu wyko…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 83/96
Wygrał pozwany · 7 lut 1997
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury na podstawie rozporządzenia z 26 stycznia 1990 r. dla pracowników zwalnianych z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Wnioskodawca twierdził, że powinie…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 77/96
Orzeczenie procesowe · 6 lut 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu pracy i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając kasację za zasadną. Spór dotyczył odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę oraz ustalen…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 68/96
Wygrał pozwany · 6 lut 1997
Sprawa dotyczyła dwóch pracowników zatrudnionych przy obsłudze kalandra, których pracodawca zwolnił dyscyplinarnie po awarii i zatarciu wałów maszyny, twierdząc, że doszło do ciężkiego naruszenia obow…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 72/96
Wygrał pozwany · 6 lut 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika zatrudnionego jako dyspozytor w przedsiębiorstwie komunikacji samochodowej, który domagał się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia z je…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 70/96
Wygrał pozwany · 6 lut 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki-logopedy, która domagała się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu z nią stosunku pracy przez dyrektora szkoły na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela. …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 74/96
Wygrał powód · 5 lut 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i utrzymał w mocy przyznanie Ninie M. prawa do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy zwolnienie wnioskodawczyni nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pr…
InneUbezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienie
SNII UKN 69/96
Wygrał powód · 29 sty 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawczyni do wcześniejszej emerytury. Spór dotyczył tego, czy po rozwiązaniu umowy o pracę z przyczyn leżących po stronie pracodawcy i podję…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 1/96
Częściowe uwzględnienie · 24 sty 1997
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej na czas określony, z którą pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia, powołując się na nieusprawiedliwioną nieobecność. Pracownica została poinformowana o z…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 74/96
Orzeczenie procesowe · 17 sty 1997
Sprawa dotyczyła powództwa pracownika o przywrócenie do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę przez zakład pracy. Sądy obu instancji uznały, że wypowiedzenie było zasadne i zgodne z prawem, wskazując m…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 63/96
Wygrał pozwany · 17 sty 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się uznania za bezskuteczne wypowiedzenia umowy o pracę. Spór dotyczył tego, czy pracownik był w czasie pracy w stanie nietrzeźwym. Ustalono, że…
Wypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 58/96
Orzeczenie procesowe · 17 sty 1997
Sąd Najwyższy uznał, że policjant pełniący służbę w dawnych wydziałach paszportów, który po wejściu w życie ustawy o paszportach został zwolniony ze służby, mógł stać się pracownikiem mianowanym tylko…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PZ 6/96
Wygrał pozwany · 7 sty 1997
Sprawa dotyczyła powództwa pracownicy przeciwko przedszkolu o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. W toku postępowania sąd drugiej instancji odrzucił kasację wniesioną przez radcę praw…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 54/96
Wygrał pozwany · 7 sty 1997
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej początkowo w Szkole Podstawowej nr 9 w D., która po urlopie wychowawczym została skierowana do pracy w Szkole Podstawowej nr 2 w D. Powódka domagała się usta…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 48/96
Wygrał pozwany · 7 sty 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda domagającego się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę przez pracodawcę. Kluczowe było to, że kasacja została oparta formalnie na zarzutach naruszen…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyCzas pracyInne
SNI PKN 55/96
Wygrał pozwany · 7 sty 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się uznania wypowiedzenia za bezskuteczne i przywrócenia do pracy. Spór dotyczył kierowcy PKS, który zamienił się kursami z innym kierowcą, nie wy…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 56/96
Wygrał powód · 7 sty 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając kasację powoda za zasadną. Spór dotyczył odszkodowania za wadliwe wypowiedzenie umowy o pracę zawartej na czas określon…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 51/96
Wygrał powód · 7 sty 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa pracownika do wyrównania wynagrodzenia po przejęciu zakładu pracy przez nowego pracodawcę…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 31/96
Wygrał powód · 19 gru 1996
Sprawa dotyczyła roszczeń likwidatora przedsiębiorstwa państwowego po ogłoszeniu upadłości zakładu. Powód domagał się wynagrodzenia za pracę za okres od września 1994 r. do 7 lutego 1995 r., ekwiwalen…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
Najczęstsze pytania
Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.