Prawo pracy · Polska

Wypowiedzenie i zwolnienie z pracy — Sąd Najwyższy (2859 orzeczeń)

2859 orzeczeńPracownik wygrał: 17.3%2010–2014

Wypowiedzenie umowy o pracę to jeden z najczęstszych powodów sporów między pracownikiem a pracodawcą. Pracodawca może rozwiązać umowę za wypowiedzeniem lub bez wypowiedzenia — ale w każdym przypadku musi spełnić określone wymogi formalne i podać uzasadnioną przyczynę.

Najczęstsze naruszenia popełniane przez pracodawców to: brak pisemnej formy wypowiedzenia, niepodanie przyczyny lub sformułowanie jej w sposób zbyt ogólny, niezachowanie ustawowych okresów wypowiedzenia, pominięcie konsultacji ze związkami zawodowymi oraz naruszenie szczególnej ochrony przed zwolnieniem (np. w okresie ciąży, choroby lub urlopu).

Pracownik, któremu pracodawca wypowiedział umowę niezgodnie z prawem, może wnieść odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni od doręczenia wypowiedzenia. Sąd może orzec przywrócenie do pracy lub zasądzić odszkodowanie — zazwyczaj w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń, a w przypadku osób szczególnie chronionych nawet wyższe.

  • Umowy na czas nieokreślony: obligatoryjna przyczyna i ochrona związkowa
  • Zwolnienie dyscyplinarne z art. 52 k.p.: ciężkie naruszenie obowiązków, utrata uprawnień, przestępstwo
  • Zwolnienie z przyczyn niedotyczących pracownika: ustawa o zwolnieniach grupowych

Wyniki orzeczeń

1458
Wygrał pozwany
674
Orzeczenie procesowe
496
Wygrał powód
229
Częściowe uwzględnienie
2
Nieznany

Orzeczenia(2859)

SNI PKN 500/97
Wygrał powód
· 23 sty 1998
Sąd Najwyższy uznał, że pracownice wezwane do sądu w charakterze świadków nie dopuściły się zawinionego naruszenia porządku pracy, pozostając po złożeniu zeznań w sądzie na prośbę pełnomocników proces…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 489/97
Wygrał pozwany
· 23 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda i potwierdził, że umowa o pracę zawarta z członkiem zarządu spółki z o.o. z naruszeniem art. 203 Kodeksu handlowego jest bezwzględnie nieważna, niezależnie od tego…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 496/97
Wygrał pozwany
· 23 sty 1998
Sprawa dotyczyła prezesa zarządu spółdzielni, który domagał się wyrównania wynagrodzenia za okres kilku lat, twierdząc, że obniżono mu płacę bez skutecznego wypowiedzenia zmieniającego z art. 42 KP. R…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 501/97
Orzeczenie procesowe
· 23 sty 1998
Sprawa dotyczyła pracownika spółdzielni, któremu wypowiedziano warunki pracy i płacy w związku z przeniesieniem ze stanowiska portiera-dyspozytora na stanowisko dozorcy. Sąd pierwszej instancji przywr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNII UKN 457/97
Wygrał pozwany
· 20 sty 1998
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury na podstawie przepisów dla pracowników zwalnianych z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Wnioskodawczyni twierdziła, że spełnia warunki, ponieważ jej …
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 477/97
Orzeczenie procesowe
· 19 sty 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony, z którą pracodawca rozwiązał umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP, zarzucając nadużycie z…
Wypowiedzenie / zwolnienieUbezpieczenia społecznePrzywrócenie do pracy
SNI PKN 478/97
Wygrał pozwany
· 19 sty 1998
Sprawa dotyczyła nauczyciela zatrudnionego w szkole podstawowej, który został zwolniony na podstawie art. 20 ust. 1 Karty Nauczyciela z powodu rzeczywistych zmian organizacyjnych w szkole. Zmiany pole…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 480/97
Częściowe uwzględnienie
· 19 sty 1998
Sprawa dotyczyła pracownika samorządowego zatrudnionego na podstawie mianowania, któremu po reorganizacji urzędu wypowiedziano warunki pracy na podstawie art. 42 KP. Sąd Najwyższy uznał, że takie wypo…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 484/97
Wygrał pozwany
· 19 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Spór dotyczył zwolnienia dyrektora technicznego zatrudnionego na czas nieokreślony, które…
Wypowiedzenie / zwolnienieDyskryminacja
SNI PKN 486/97
Wygrał powód
· 19 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył rozwiązania umowy o prac…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyUbezpieczenia społeczne
SNI PKN 476/97
Wygrał pozwany
· 16 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki domagającej się nawiązania stosunku pracy po przeniesieniu jej w stan nieczynny. Uznał, że w pozwanym liceum nie było wystarczającej liczby godzin plastyki, …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 475/97
Wygrał pozwany
· 16 sty 1998
Sprawa dotyczyła kierowcy autobusu i jednocześnie przewodniczącego komisji zakładowej NSZZ „Solidarność”, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia, zarzucając mu samowolne opuszcz…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 472/97
Wygrał powód
· 16 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził prawo powoda do odprawy przewidzianej w umowie o pracę oraz do ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Powód był prezesem spółki, a w umowie zagwar…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 468/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sprawa dotyczyła pielęgniarki zwolnionej przez szpital bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 KP po długotrwałej niezdolności do pracy związanej z chorobą zawodową. Powódka wniosła pozew o przywróceni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 458/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, uznając za prawidłowe wypowiedzenie umowy o pracę. Powód, zatrudniony jako górnik pod ziemią, podczas postępowania powypadkowego na terenie zakładu pracy złoż…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 459/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sprawa dotyczyła byłego pracownika PKP, z którym rozwiązano umowę o pracę bez wypowiedzenia na podstawie art. 53 § 1 KP z powodu długotrwałej niezdolności do pracy. Po odzyskaniu zdolności do pracy po…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 466/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy, która domagała się uznania wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne. Spór dotyczył wypowiedzenia z powodu przeciwwskazań lekarskich do pracy na dotychczaso…
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 454/97
Wygrał powód
· 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i utrzymał w mocy wyrok przywracający pracownika do pracy oraz zasądzający wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył wypowiedzenia umowy o pr…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyZwiązki zawodowe
SNI PKN 467/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację nauczycielki, która domagała się uznania za bezskuteczne przeniesienia jej w stan nieczynny i przywrócenia do pracy. Uznał, że w szkole doszło do zmian planu nauczania i …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 457/97
Wygrał pozwany
· 7 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy domagającej się przywrócenia do pracy po wypowiedzeniu umowy o pracę. Spór dotyczył tego, czy pracodawca prawidłowo poinformował ją o zakresie obowiązków oraz …
Wypowiedzenie / zwolnienieInne

Najczęstsze pytania

Ile wynosi okres wypowiedzenia przy umowie na czas nieokreślony?
Okres wypowiedzenia zależy od stażu pracy u danego pracodawcy: 2 tygodnie przy stażu poniżej 6 miesięcy, 1 miesiąc przy stażu od 6 miesięcy do 3 lat, 3 miesiące przy stażu powyżej 3 lat. Strony mogą wydłużyć ten okres w umowie lub układzie zbiorowym.
Czy pracodawca musi podać przyczynę wypowiedzenia umowy na czas nieokreślony?
Tak. Przy umowie na czas nieokreślony pracodawca musi wskazać konkretną i prawdziwą przyczynę wypowiedzenia. Przyczyna zbyt ogólna lub nieprawdziwa stanowi podstawę odwołania do sądu pracy.
W jakim terminie można odwołać się od wypowiedzenia do sądu pracy?
Odwołanie od wypowiedzenia należy złożyć w sądzie pracy w ciągu 21 dni od doręczenia pisma z wypowiedzeniem. Po tym terminie roszczenie co do zasady wygasa, choć sąd może go przywrócić z ważnych przyczyn.
Co może zasądzić sąd pracy w razie nieuzasadnionego zwolnienia?
Sąd może orzec przywrócenie pracownika do pracy na poprzednich warunkach wraz z wynagrodzeniem za czas pozostawania bez pracy (max. 2 miesiące, a przy szczególnej ochronie — za cały okres) albo odszkodowanie w wysokości od 1 do 3 miesięcznych wynagrodzeń.
Kiedy pracodawca może zwolnić pracownika bez wypowiedzenia (art. 52 k.p.)?
Zwolnienie dyscyplinarne jest dopuszczalne w trzech przypadkach: ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych (np. nieusprawiedliwiona nieobecność, kradzież), utrata uprawnień koniecznych do wykonywania pracy, popełnienie przestępstwa uniemożliwiającego dalsze zatrudnienie. Pracodawca ma na to 1 miesiąc od uzyskania wiadomości o przyczynie.
Kto jest szczególnie chroniony przed zwolnieniem?
Szczególna ochrona przed wypowiedzeniem przysługuje m.in.: pracownicy w ciąży i na urlopie macierzyńskim, pracownikom na urlopie (wypoczynkowym, bezpłatnym), chronionym działaczom związkowym, pracownikom w wieku przedemerytalnym (4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego), pracownikom na zwolnieniu lekarskim.
Jak obliczyć odszkodowanie przy zwolnieniach grupowych?
Przy zwolnieniach grupowych (ustawa z 13.03.2003 r.) pracownikowi przysługuje odprawa pieniężna: 1 miesięczne wynagrodzenie przy stażu do 2 lat, 2 miesięczne wynagrodzenia przy stażu 2–8 lat, 3 miesięczne wynagrodzenia przy stażu powyżej 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia.

Inne kategorie prawa pracy