Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNII UKN 172/98
Wygrał pozwany
· 12 sie 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego i potwierdził decyzję ZUS odmawiającą prawa do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego. Spór dotyczył tego, czy wykonywanie przez pracowni…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 227/98
Wygrał pozwany
· 6 sie 1998
Sprawa dotyczyła byłej radcy prawnej, która dochodziła od pracodawcy trzech roszczeń: nagrody jubileuszowej za 20 lat pracy, odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę oraz dodatkow…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZ 32/98
Orzeczenie procesowe
· 30 lip 1998
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie odrzucające kasację wniesioną w sprawie o wynagrodzenie pracownicy przeciwko MON. Spór dotyczył tego, czy kasację w sprawach z zakresu prawa pracy może wnieść radca…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 245/98
Orzeczenie procesowe
· 23 lip 1998
Sprawa dotyczyła żądania syndyka masy upadłości o zwrot wynagrodzenia wypłaconego pozwanej, która była jedynym wspólnikiem i jednocześnie prezesem jednoosobowego zarządu spółki z o.o. Sądy niższych in…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 253/98
Wygrał pozwany
· 22 lip 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika, który domagał się przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 KP. Ustalono, że pracownik dwukrotnie odmówił wy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 223/98
Orzeczenie procesowe
· 22 lip 1998
Sprawa dotyczyła byłego dyrektora przedsiębiorstwa państwowego, który dochodził odszkodowania za niezgodne z prawem odwołanie ze stanowiska oraz odprawy przewidzianej w ustawie o przedsiębiorstwach pa…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 235/98
Wygrał pozwany
· 9 lip 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego prezesa zarządu spółki o wypłatę premii za wskazane okresy. Powód twierdził, że premia miała charakter należnego składnika wynagrodzenia, a jej odmowa była sprzeczna…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 226/98
Wygrał pozwany
· 9 lip 1998
Sprawa dotyczyła byłej przewodniczącej zarządu i rady dzielnicy, która domagała się ustalenia istnienia stosunku pracy z Urzędem Miasta oraz zapłaty wynagrodzenia. Początkowo sądy uznawały, że łączył …
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 203/98
Orzeczenie procesowe
· 1 lip 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownika o zapłatę wynagrodzenia za projekt racjonalizatorski przyjęty do stosowania przez pracodawcę. Spór koncentrował się na dwóch kwestiach: czy powodowi przysługuje …
InneWynagrodzenie
SNI PKN 155/98
Częściowe uwzględnienie
· 1 lip 1998
Sprawa dotyczyła radcy prawnego zatrudnionego na umowę o pracę, który domagał się od pracodawcy dodatkowego wynagrodzenia w wysokości 65% kosztów zastępstwa procesowego, przyznanych w ugodach zawieran…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 220/98
Wygrał pozwany
· 1 lip 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda w sprawie o ustalenie istnienia stosunku pracy oraz o zapłatę wynagrodzenia i innych świadczeń związanych z pracą dozorcy. Uznał, że czynności dozorowania były wyk…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 224/98
Orzeczenie procesowe
· 1 lip 1998
Sprawa dotyczyła powództwa o ustalenie istnienia stosunku pracy oraz o wynagrodzenie. Powód był prezesem spółdzielni budowlano-mieszkaniowej i twierdził, że nadal pozostaje pracownikiem, a pracodawca …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 162/98
Wygrał pozwany
· 26 cze 1998
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika o wynagrodzenie, prowizję i gratyfikację. Powód twierdził, że wcześniejsza umowa o pracę z 29 września 1993 r. nadal obowiązywała przynajmniej w części, mimo zawar…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 195/98
Wygrał pozwany
· 26 cze 1998
Sprawa dotyczyła roszczenia o wynagrodzenie za pracę wniesionego przez Marię K. przeciwko Stronnictwu Demokratycznemu. Powódka twierdziła, że łączyła ją z pozwanym skuteczna umowa o pracę i że była go…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 205/98
Wygrał powód
· 24 cze 1998
Sprawa dotyczyła dwóch pracownic Pogotowia Opiekuńczego zatrudnionych odpowiednio jako pedagog i psycholog, które kwestionowały wypowiedzenie warunków pracy i płacy w części dotyczącej dodatku za prac…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNII UKN 104/98
Wygrał pozwany
· 19 cze 1998
Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy wymiaru zasiłku chorobowego i świadczenia rehabilitacyjnego pracownika, który w okresie poprzedzającym chorobę przebywał w tymczasowym areszcie. Wnioskodawca domaga…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI PKN 192/98
Wygrał pozwany
· 18 cze 1998
Powód dochodził wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, twierdząc, że jako inspektor nadzoru wykonywał pracę ponad normę oraz że należy mu się dodatkowe wynagrodzenie także za czas podróży służbowych. S…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 159/98
Orzeczenie procesowe
· 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy zatrudnionej w filii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego, której miejsce pracy zostało przekazane innemu podmiotowi. Spór koncentrował się na tym, czy doszło do pr…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 161/98
Wygrał powód
· 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła nauczycielki, której wcześniej prawomocnie przywrócono stosunek pracy po wadliwym wypowiedzeniu. Pracodawca odmówił dopuszczenia jej do pracy mimo zgłoszenia gotowości podjęcia zatrud…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 49/98
Wygrał powód
· 3 cze 1998
Sprawa dotyczyła pracowników zatrudnionych na umowach o pracę na czas określony przy budowie zagranicznej w Niemczech, którzy dochodzili zaległego wynagrodzenia oraz innych świadczeń (m.in. ekwiwalent…
WynagrodzenieInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy