Prawo pracy · Polska
Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)
2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014
Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.
Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.
Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.
- Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
- Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
- Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł
Wyniki orzeczeń
1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany
Orzeczenia(2249)
SNI PKN 543/98
Wygrał pozwany · 21 sty 1999
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego prezesa zarządu spółki z o.o. o odprawę pieniężną przewidzianą w umowie o pracę, rozwiązanej przed upływem kadencji po ogłoszeniu upadłości spółki. Sąd I instancji i…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 541/98
Orzeczenie procesowe · 21 sty 1999
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika spółki akcyjnej o odprawę rentową wynikającą z umowy o pracę. Powód był jednocześnie członkiem zarządu spółki, a w umowie z 29 sierpnia 1996 r. zapisano p…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 551/98
Wygrał powód · 21 sty 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanych prowadzących dom wczasowy, uznając, że osoby zatrudnione jako kierownik kolonii i wychowawczynie kolonijne wykonywały pracę w warunkach właściwych dla stosunku …
InneWynagrodzenie
SNI PKN 520/98
Orzeczenie procesowe · 12 sty 1999
Sprawa dotyczyła lekarzy-nauczycieli akademickich zatrudnionych w Akademii Medycznej, którzy wykonywali w państwowym szpitalu klinicznym działalność leczniczą oraz dyżury zakładowe na podstawie odrębn…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 525/98
Wygrał powód · 12 sty 1999
Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę o zapłatę dodatku stażowego i nagrody jubileuszowej wynikających z zakładowego porozumienia płacowego. Spór dotyczył tego, czy pracodawca mógł skutecznie wypowiedzieć po…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 526/98
Orzeczenie procesowe · 12 sty 1999
Sąd Najwyższy uznał, że w sprawie poborcy skarbowego zatrudnionego formalnie na 1/4 etatu doszło do naruszenia przepisów o czasie pracy. Pracodawca stosował prowizyjny system wynagradzania i nie ogran…
Czas pracyWynagrodzenieInne
SNII UKN 392/98
Wygrał pozwany · 16 gru 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i potwierdził, że zawieranie z własnymi pracownikami umów o dzieło na wykonywanie poza normalnym czasem pracy tych samych rodzajowo czynności, które były objęt…
Ubezpieczenia społeczneCzas pracyWynagrodzenieInne
SNII UKN 367/98
Wygrał pozwany · 10 gru 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonej, która domagała się uchylenia decyzji ZUS nakazującej zwrot nienależnie pobranego zasiłku chorobowego. Ustalono, że w okresie pobierania zasiłku z tytułu za…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 505/98
Wygrał pozwany · 9 gru 1998
Powód dochodził od spółki zapłaty wynagrodzenia za pracę oraz odszkodowania za rzekomo bezprawne rozwiązanie umowy o pracę. Sądy obu instancji ustaliły jednak, że między stronami nie doszło do zawarci…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 464/98
Orzeczenie procesowe · 1 gru 1998
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu drugiej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył roszczenia pracownika-kierowcy o zapłatę diet za podróże służbowe za granicę. Sądy niższyc…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 475/98
Wygrał pozwany · 1 gru 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika dochodzącego dodatkowego wynagrodzenia za pracę wykonywaną w Tajlandii. Uznał, że podstawą roszczeń pracownika jest wyłącznie umowa o pracę zawarta z polskim p…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 449/98
Wygrał powód · 24 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanego Parku Narodowego i utrzymał zasądzenie na rzecz powoda diet zryczałtowanych. Spór dotyczył tego, czy funkcjonariusz Straży Parku ma prawo do diet przewidzianych…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 343/98
Wygrał pozwany · 24 lis 1998
Sprawa dotyczyła kilku roszczeń pracownika przeciwko byłemu pracodawcy, w tym nagrody jubileuszowej, odszkodowania za odwołanie ze stanowiska i wypowiedzenie umowy o pracę, nagrody z zysku oraz sprost…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 454/98
Orzeczenie procesowe · 24 lis 1998
Sprawa dotyczyła pracownicy sklepu spożywczego zatrudnionej na czas nieokreślony jako sprzedawca, z którą rozwiązano umowę bez wypowiedzenia po stwierdzeniu niedoboru ok. 200 zł w kasie fiskalnej obsł…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 372/98
Wygrał pozwany · 20 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się wypłaty nagrody jubileuszowej za 45 lat pracy po przejściu na emeryturę. Powódka była sędzią i zakończyła stosunek służbowy 2 listopada 1994 r…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 443/98
Częściowe uwzględnienie · 17 lis 1998
Sprawa dotyczyła pracownika spółdzielni pracy, który został zwolniony z naruszeniem przepisów Prawa spółdzielczego. Sąd Najwyższy potwierdził, że wypowiedzenie było wadliwe, ponieważ wskazana przyczyn…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 362/98
Wygrał pozwany · 10 lis 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda w sprawie o zapłatę przeciwko byłemu pracodawcy. Spór dotyczył m.in. wyrównania wynagrodzenia, nagrody jubileuszowej, tzw. 13. pensji oraz nagrody z zysku. SN uzna…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 437/98
Orzeczenie procesowe · 10 lis 1998
Sprawa dotyczyła zwrotu kwoty wyegzekwowanej przez pracownika na podstawie nieprawomocnego wyroku zasądzającego należności ze stosunku pracy. Po wniesieniu rewizji przez pracodawcę sąd drugiej instanc…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 434/98
Orzeczenie procesowe · 10 lis 1998
Sprawa dotyczyła pracownika zatrudnionego na stanowisku dyrektora ośrodka, który otrzymał wypowiedzenie umowy o pracę. Pracodawca wskazał m.in. brak współpracy z zarządem, nieprzestrzeganie planu prac…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 419/98
Wygrał pozwany · 5 lis 1998
Sprawa dotyczyła lekarzy zatrudnionych w szpitalu, którzy domagali się zapłaty dodatków za pracę w godzinach nadliczbowych za czas pełnienia dyżurów zakładowych. Sądy obu instancji oddaliły powództwa,…
WynagrodzenieCzas pracy
Najczęstsze pytania
Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.