Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PKN 146/97
Wygrał pozwany
· 11 cze 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się zapłaty honorariów stanowiących jeden ze składników wynagrodzenia za pracę. Ustalono, że strony łączyła umowa o pracę na czas określony od 1 s…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 192/97
Orzeczenie procesowe
· 2 cze 1997
Sprawa dotyczyła powództwa o zapłatę wynagrodzenia za pracę oraz odszkodowania za rzeczy zniszczone w wypadku przy pracy. Sąd Rejonowy wydał wyrok wstępny, w którym ustalił, że strony łączyła ustna um…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneBHPInne
SNI PKN 191/97
Wygrał powód
· 2 cze 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracodawcy i podtrzymał wcześniejsze orzeczenia zasądzające na rzecz pracownika odszkodowanie oraz ekwiwalent za niewykorzystany urlop. Spór dotyczył rozwiązania z powode…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 190/97
Orzeczenie procesowe
· 2 cze 1997
Sprawa dotyczyła byłego pracownika, który domagał się m.in. przywrócenia do pracy, wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, ekwiwalentu za niewykorzystany urlop oraz zapomogi. Sąd Rejonowy wcześn…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 194/97
Orzeczenie procesowe
· 2 cze 1997
Sprawa dotyczyła powództwa o wynagrodzenie, przywrócenie do pracy i inne roszczenia pracownicze przeciwko Ministerstwu Spraw Zagranicznych. Sąd Apelacyjny oddalił rewizję powoda, a następnie przywróci…
WynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 176/97
Częściowe uwzględnienie
· 23 maj 1997
Sprawa dotyczyła pracownika Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji, który po wcześniejszym przywróceniu do pracy został ponownie zwolniony z powodu likwidacji stanowiska w ramach reorganizacji. Sąd I i…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieZwiązki zawodowe
SNI PKN 188/97
Wygrał pozwany
· 23 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i potwierdził, że przepisy ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy stosuje się odpowi…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 174/97
Wygrał powód
· 19 maj 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację pozwanej spółki i utrzymał korzystne dla powódki rozstrzygnięcie zasądzające odprawę pieniężną oraz wynagrodzenie za okres wypowiedzenia. Spór dotyczył skutków prawnych p…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 151/97
Częściowe uwzględnienie
· 16 maj 1997
Sprawa dotyczyła mianowanej urzędniczki państwowej, która po złożeniu pisma o rezygnacji z funkcji kierownika urzędu twierdziła, że nie chciała rozwiązać stosunku pracy, lecz jedynie zrezygnować ze st…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PZ 18/97
Wygrał powód
· 15 maj 1997
Sprawa dotyczyła powództwa o wynagrodzenie za pracę wniesionego przez Zofię M. przeciwko liceum ogólnokształcącemu. Sąd Rejonowy odrzucił pozew z powodu powagi rzeczy osądzonej, uznając, że to samo ro…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 149/97
Orzeczenie procesowe
· 15 maj 1997
Sąd Najwyższy odrzucił kasację powoda w sprawie o zapłatę odprawy pieniężnej związanej z rozwiązaniem umowy o pracę. Spór merytoryczny dotyczył tego, czy rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczy…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 143/97
Wygrał pozwany
· 9 maj 1997
Powódka, zatrudniona jako solistka śpiewaczka w Teatrze Wielkim, została zwolniona w trybie art. 52 KP. W pierwszej sprawie strony zawarły przed sądem ugodę: pracodawca cofnął oświadczenie o zwolnieni…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 124/97
Częściowe uwzględnienie
· 9 maj 1997
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownicy wobec Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych o wypłatę zaległego wynagrodzenia i innych świadczeń po niewypłacalności pracodawcy. Sąd Najwyższy uznał, że …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 138/97
Wygrał pozwany
· 9 maj 1997
Sprawa dotyczyła nauczyciela mianowanego pełniącego funkcję dyrektora szkoły, którego kurator odwołał z tej funkcji przed upływem kadencji. Powód żądał uznania odwołania za bezskuteczne, przywrócenia …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 123/97
Częściowe uwzględnienie
· 8 maj 1997
Sprawa dotyczyła pracownicy, która domagała się odprawy pieniężnej po rozwiązaniu stosunku pracy oraz wynagrodzenia za dwa ostatnie dni października 1994 r., a także odszkodowania za skrócenie okresu …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 129/97
Wygrał pozwany
· 8 maj 1997
Powód, radca prawny zatrudniony w Urzędzie Miejskim, domagał się m.in. nagrody regulaminowej, wyrównania nagrody z funduszu nagród oraz przywrócenia do pracy po rozwiązaniu umowy bez wypowiedzenia na …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 115/97
Wygrał pozwany
· 28 kwi 1997
Powódka dochodziła od spółki z o.o. w likwidacji zapłaty 15 000 zł tytułem wynagrodzenia za pracę za okres od maja 1993 r. do lipca 1994 r. Sąd pierwszej instancji ustalił, że strony łączyła ważna umo…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 111/97
Wygrał powód
· 28 kwi 1997
Sprawa dotyczyła odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Powód był prezesem zarządu spółdzielni i polecił obciążenie pracodawcy kosztami kurs…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII UKN 96/97
Wygrał powód
· 17 kwi 1997
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne od nagród wypłacanych pracownikom spółki z okazji świąt 3 Maja i 11 Listopada. ZUS uznał, że świadczenia te powinny wejść do pod…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 99/97
Orzeczenie procesowe
· 11 kwi 1997
Sprawa dotyczyła roszczeń pracowniczych o wyrównanie wynagrodzenia za krótki okres w marcu 1992 r., dochodzonych przez kilku powodów przeciwko Prokuraturze Wojewódzkiej. Sądy meriti zasądziły na ich r…
WynagrodzenieInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy