Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNI PKN 461/97
Wygrał pozwany
· 12 sty 1998
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownicy zatrudnionej na stanowisku kierownika robót sanitarnych, która domagała się dodatkowego wynagrodzenia za nadzór nad kotłowniami w Ś. i Ż. oraz ryczałtu za używ…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PKN 453/97
Częściowe uwzględnienie
· 7 sty 1998
Sprawa dotyczyła odwołania dyrektora przedsiębiorstwa państwowego ze skutkiem równoważnym rozwiązaniu stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika oraz odmowy wypłaty sześciomiesięcznej odprawy …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 444/97
Orzeczenie procesowe
· 19 gru 1997
Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór dotyczący skutków zgłoszenia gotowości do pracy po przywróceniu pracownika do pracy. Uznał, że siedmiodniowy termin z art. 48 § 1 KP biegnie od dnia uprawomocnienia się…
Przywrócenie do pracyWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNII UKN 384/97
Wygrał pozwany
· 10 gru 1997
Sprawa dotyczyła sporu między płatnikiem składek a ZUS o prawidłowe ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za okres od 1 stycznia 1992 r. do 31 października 1993…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII UKN 372/97
Wygrał pozwany
· 9 gru 1997
Sprawa dotyczyła odwołania rencisty od decyzji ZUS o potrąceniach z renty inwalidzkiej za okres pobytu w szpitalu neuropsychiatrycznym, a także za wcześniejszy okres tymczasowego aresztowania i z tytu…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PKN 426/97
Wygrał pozwany
· 8 gru 1997
Sąd Najwyższy rozpatrywał spór o odprawę pieniężną po wypowiedzeniu umowy o pracę pracownikowi banku pozostającego w upadłości. Powód był wcześniej zwolniony po ogłoszeniu upadłości i otrzymał odprawę…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII UKN 380/97
Wygrał pozwany
· 5 gru 1997
Sprawa dotyczyła roszczenia o rentę wyrównawczą po wypadku przy pracy z 1981 r. Powód wcześniej wystąpił o rentę uzupełniającą, ale w 1992 r. cofnął pozew w tamtej sprawie, a postępowanie w tym zakres…
InneWynagrodzenie
SNI PKN 418/97
Częściowe uwzględnienie
· 4 gru 1997
Sąd Najwyższy częściowo uwzględnił kasację pracownika. Uznał, że po upływie 3-miesięcznego okresu czasowego powierzenia innej pracy z art. 42 § 4 KP pracodawca nie mógł bez zgody pracownika dalej zatr…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 408/97
Wygrał pozwany
· 2 gru 1997
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika o zapłatę zaległych diet, wynagrodzenia za okres wypowiedzenia oraz wydanie świadectwa pracy. Sąd pierwszej instancji ustalił, że powód był zatrudniony ustnie jako…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI PKN 415/97
Wygrał pozwany
· 2 gru 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda w przeważającej części i odrzucił ją w zakresie roszczenia o odsetki związane ze świadectwem pracy. Spór dotyczył byłego dyrektora spółdzielni, który został wcześn…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 381/97
Wygrał pozwany
· 25 lis 1997
Sprawa dotyczyła dwóch dziennikarzy zatrudnionych przez Spółdzielnię Pracy „K.P.” po przejęciu części zakładu na podstawie art. 23(1) KP. Powodowie żądali wyrównania wynagrodzenia według Układu Zbioro…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 369/97
Wygrał pozwany
· 25 lis 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację byłego prokuratora, który domagał się odszkodowania i zadośćuczynienia od Skarbu Państwa za rzekomo bezprawne działania pracodawcy. Powód twierdził, że naruszono jego dob…
InneWypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenie
SNI PKN 282/97
Wygrał pozwany
· 23 lis 1997
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego dyrektora przedsiębiorstwa o wyrównanie wynagrodzenia po jego obniżeniu w wyniku zmian w zakładowym systemie wynagradzania. Powód twierdził, że rada pracownicza nie …
WynagrodzenieInne
SNI PKN 375/97
Wygrał pozwany
· 19 lis 1997
Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda dochodzącego od byłego pracodawcy odprawy rentowej oraz kilku odszkodowań związanych z utratą słuchu, utratą zarobków i zdolności do pracy kierowcy. W sprawie usta…
InneWynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienie
SNI PKN 349/97
Wygrał pozwany
· 17 lis 1997
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika kopalni o wyrównanie wynagrodzenia, nagrody jubileuszowej i odprawy emerytalnej po powrocie z pracy za granicą. Powód twierdził, że po zakończeniu pracy z…
WynagrodzenieInne
SNI PKN 360/97
Orzeczenie procesowe
· 17 lis 1997
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający powództwo i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył pracownicy Najwyższej Izby Kontroli, która twierdziła, że po zawarciu kolejnych umów o pracę…
Przywrócenie do pracyWynagrodzenieInne
SNI PKN 366/97
Częściowe uwzględnienie
· 17 lis 1997
Sąd Najwyższy częściowo uwzględnił kasację pracownika. Uznał, że sądy niższych instancji błędnie przyjęły, iż nie ma znaczenia, czy wypowiedzenie umowy o pracę wręczono w dniu świadczenia pracy, czy w…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzeniePrzywrócenie do pracyInne
SNI PKN 367/97
Orzeczenie procesowe
· 3 lis 1997
Sąd Najwyższy odrzucił kasację strony pozwanej w sprawie o przywrócenie do pracy i wynagrodzenie za czas pozostawania bez pracy. Spór dotyczył głównie kwestii procesowych związanych z odrzuceniem apel…
Wypowiedzenie / zwolnieniePrzywrócenie do pracyWynagrodzenie
SNI PKN 333/97
Częściowe uwzględnienie
· 3 lis 1997
Sąd Najwyższy uznał, że odmowa podpisania przez pracownika umowy o zakazie prowadzenia działalności konkurencyjnej nie może stanowić uzasadnionej przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę, jeżeli projekt …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PKN 286/97
Wygrał pozwany
· 24 paź 1997
Sprawa dotyczyła wynagrodzenia za pracowniczy projekt racjonalizatorski polegający na przeróbce krosna MAV 165 Rn na krosno umożliwiające produkcję szerszych tkanin. Powodowie domagali się wyższego wy…
InneWynagrodzenie

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy