Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 662/98
Wygrał pozwany · 26 maj 1999
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku chorobowego byłego mianowanego pracownika samorządowego, który po rozwiązaniu stosunku pracy przez 6 miesięcy pobierał wynagrodzenie przewidziane w ustawie o pracowni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 658/98
Wygrał pozwany · 25 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację pracownika domagającego się odszkodowania za zawał serca, który wystąpił po stawieniu się do pracy i przed rozpoczęciem czynności pracowniczych. Spór dotyczył tego, czy z…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 622/98
Orzeczenie procesowe · 25 maj 1999
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę inwalidy wojennego złożonego przez osobę urodzoną w czasie wojny, która twierdziła, że jej inwalidztwo pozostaje w związku z represjami wojennymi doznanymi przez matkę…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 652/98
Wygrał pozwany · 25 maj 1999
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania jednorazowego odszkodowania z ubezpieczenia społecznego rolników po śmierci rolnika, który zmarł wskutek zatrucia tlenkiem węgla podczas pożaru domu. Pożar wybuchł w…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 429/98
Wygrał pozwany · 25 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o prawo do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych. Wnioskodawca twierdził, że jako rencista zatrudniony w warunkach szczególnych powinien zostać uzna…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 56/99
Wygrał pozwany · 20 maj 1999
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS w przedmiocie waloryzacji renty i ustalenia wskaźnika wymiaru świadczenia. Po oddaleniu odwołania i apelacji wnioskodawca wniósł osobiście kasację oraz jednoc…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 58/99
Orzeczenie procesowe · 20 maj 1999
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające kasację z powodu zaniżonej wartości przedmiotu zaskarżenia. Wnioskodawca twierdził, że w oznaczeniu wartości (660 zł) d…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 105/99
Wygrał pozwany · 20 maj 1999
Sprawa dotyczyła skargi o wznowienie postępowania w sprawie o rentę inwalidzką wojenną. Wnioskodawca twierdził, że po zakończeniu poprzedniego postępowania ujawnił nowy dowód: akta Wojskowej Komendy U…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 637/98
Wygrał pozwany · 19 maj 1999
Sprawa dotyczyła prawa Stefanii B. do renty inwalidzkiej. Sąd Apelacyjny przyznał jej świadczenie, uznając, że inwalidztwo powstało przed 15 listopada 1991 r., a do wymaganego stażu można zaliczyć m.i…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 52/99
Wygrał pozwany · 13 maj 1999
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego, które ponownie ustaliło wysokość emerytury wojskowej Ludwika P. po zastosowaniu art. 53 ust. 1 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym żo…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 614/98
Orzeczenie procesowe · 13 maj 1999
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę inwalidzką, w której ZUS odmówił świadczenia z powodu braku wymaganego okresu ubezpieczenia. W toku postępowania wnioskodawczyni twierdziła, że opłaciła zaległe składk…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 632/98
Wygrał powód · 12 maj 1999
Sąd Najwyższy uznał, że nabywca majątku zlikwidowanego przedsiębiorstwa państwowego, sprzedanego w trybie art. 37 ust. 1 ustawy o prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych, nie odpowiada na podstawie a…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 635/98
Wygrał pozwany · 12 maj 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację wniesioną przez spadkobierczynię emerytki, która zmarła przed wejściem w życie ustawy z 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac oraz utraty nie…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 624/98
Wygrał pozwany · 12 maj 1999
Sprawa dotyczyła wniosku o wcześniejszą emeryturę po zwolnieniu z pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Spór koncentrował się na tym, czy do wymaganego 40-letniego stażu ubezpieczeniowego można …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PKN 658/98
Wygrał pozwany · 11 maj 1999
Powód, były pracownik związany ze służbą pożarniczą, domagał się wydania świadectwa pracy potwierdzającego okres pozostawania w dyspozycji oraz zapłaty odszkodowania za niewypłacone wynagrodzenie za o…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 616/98
Wygrał pozwany · 6 maj 1999
Sprawa dotyczyła prawa Stanisława M. do renty inwalidzkiej z ZUS oraz wznowienia postępowania zakończonego wcześniejszym prawomocnym wyrokiem przyznającym świadczenie. Po ponownej ocenie dowodów, w ty…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 427/98
Wygrał powód · 6 maj 1999
Sąd Najwyższy uchylił wyroki sądów niższych instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że błędnie zawężono krąg osób uprawnionych do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 590/98
Orzeczenie procesowe · 23 kwi 1999
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę inwalidzką z tytułu wypadku przy pracy. ZUS odmówił przyznania świadczenia, a sądy obu instancji oddaliły odwołanie, uznając, że stan zdrowia wnioskodawcy nie powoduje…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 608/98
Wygrał pozwany · 23 kwi 1999
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie emerytury wojskowej Krzysztofa M. Wnioskodawca, po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej, od 1 września 1990 r. podjął służbę w Urzędzie Ochrony Państwa. Spór…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 601/98
Orzeczenie procesowe · 23 kwi 1999
Sprawa dotyczyła ustalenia podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu rolników. KRUS uznał, że ubezpieczenie ustało, ponieważ wnioskodawczyni od 1 stycznia 1996 r. nie opłacała składek. Sądy ni…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.