Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UKN 521/00
Orzeczenie procesowe · 30 sie 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej chorobą zawodową. Ubezpieczony, były nauczyciel, cierpiał na przewlekły zanikowy nieżyt gardła i krtani z niedowładem strun …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 500/00
Orzeczenie procesowe · 30 sie 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Ubezpieczony nie wykazał w postępowaniu przed sądami niższych instancji wymaganego 5-letniego okresu ubezpieczenia w ostatnim dziesięcio…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 523/00
Wygrał pozwany · 30 sie 2001
Sprawa dotyczyła prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu wypadku w szczególnych okolicznościach, któremu uległa Teresa W. jako ławnik w drodze do sądu. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ lekarz o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 48/01
Wygrał pozwany · 28 sie 2001
Sprawa dotyczyła zażalenia na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające kasację jako spóźnioną. Sąd Najwyższy uznał, że termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji biegni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 225/01
Orzeczenie procesowe · 28 sie 2001
Sprawa dotyczyła wniosku o rentę z tytułu niezdolności do pracy (renta uczniowska) po odmowie ZUS. Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny oddaliły odwołanie ubezpieczonej. W kasacji zarzucono naruszenie prawa …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 505/00
Wygrał pozwany · 8 sie 2001
Sprawa dotyczyła Jana L., byłego funkcjonariusza Milicji Obywatelskiej, który domagał się przywrócenia prawa do policyjnej renty inwalidzkiej oraz wzrostu emerytury z tytułu inwalidztwa pozostającego …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 518/00
Wygrał pozwany · 8 sie 2001
Sprawa dotyczyła prawa do zasiłku chorobowego z dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Wnioskodawca złożył wniosek o objęcie tym ubezpieczeniem, ale składkę za styczeń 1999 r. opłacił po terminie i w…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNII UKN 487/00
Wygrał pozwany · 19 lip 2001
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy zawał serca, którego powód doznał 4 września 1997 r. podczas pracy w Cukrowni „Ż.” S.A., stanowił wypadek przy pracy. Sąd pierwszej instancji uznał zdarzenie za wypadek…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 486/00
Wygrał pozwany · 19 lip 2001
Sprawa dotyczyła odpowiedzialności nabywców przedsiębiorstwa za zaległe składki na ubezpieczenie społeczne pracowników poprzedniego właściciela. ZUS uznał Zdzisławę J.-D. i Andrzeja D. za solidarnie o…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 492/00
Wygrał pozwany · 19 lip 2001
Sprawa dotyczyła emerytury rolniczej i obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. KRUS uznał, że ubezpieczona nadal prowadziła działalność rolniczą, mimo twierdzeń o wydzierżawieniu gospodars…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 494/00
Wygrał pozwany · 19 lip 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o zasiłek chorobowy. Wnioskodawczyni prowadziła wraz ze wspólnikiem zakład krawiecki i w okresie zwolnienia lekarskiego wykonywała szereg czynności związanych z…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 490/00
Wygrał pozwany · 19 lip 2001
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury kolejowej. Wnioskodawca domagał się zaliczenia do 15-letniego okresu zatrudnienia na kolei okresu pełnienia funkcji sekretarza Komitetu Zakładowego PZPR, aby spełni…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 532/00
Wygrał pozwany · 17 lip 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o wcześniejszą emeryturę z tytułu opieki nad dzieckiem wymagającym stałej opieki. Wnioskodawca, będący rolnikiem i byłym pracownikiem najemnym, twierdził, że sp…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 479/00
Wygrał pozwany · 5 lip 2001
Sprawa dotyczyła wysokości renty rodzinnej po zmarłym mężu wnioskodawczyni, który pobierał rentę z tytułu niezdolności do pracy w związku z chorobą zawodową oraz emeryturę. Wnioskodawczyni domagała si…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 466/00
Wygrał pozwany · 3 lip 2001
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury. ZUS odmówił jej przyznania, ponieważ wnioskodawczyni nie wykazała wymaganego 20-letniego okresu zatrudnienia. Sąd pierwszej i drugiej instancji uznał…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 462/00
Wygrał pozwany · 3 lip 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS odmówił świadczenia, ponieważ niezdolność do pracy powstała po upływie 18 miesięcy od ustania zatrudnienia. Wnioskodawca próbował w …
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 458/00
Wygrał pozwany · 3 lip 2001
Sprawa dotyczyła prawa do renty w związku z deportacją do ZSRR na podstawie ustawy o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Wnioskodawczyni twierd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UKN 446/00
Wygrał pozwany · 27 cze 2001
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z deportacją do ZSRR. Sąd Okręgowy, a następnie Sąd Apelacyjny, uznały na podstawie opinii biegłych lekarzy, że wniosk…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 439/00
Wygrał pozwany · 27 cze 2001
Sprawa dotyczyła ubezpieczenia społecznego osoby prowadzącej działalność gospodarczą, która po uzyskaniu wcześniejszej emerytury nadal opłacała składki. Wnioskodawczyni twierdziła, że nie składała wni…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UKN 432/00
Wygrał pozwany · 21 cze 2001
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie rozliczenia renty rodzinnej za 1996 r. Organ rentowy uznał, że Barbara J. pobrała nienależne świadczenie, ponieważ uzyskiwała dochód z pozarolniczej działalnośc…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.