Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNI UK 28/05
Wygrał pozwany · 11 paź 2005
Sprawa dotyczyła prawa Bożeny M. do emerytury nauczycielskiej na podstawie art. 88 Karty Nauczyciela. Ubezpieczona pracowała ponad 20 lat jako psycholog/pedagog w Rodzinnym Ośrodku Diagnostyczno-Konsu…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 57/05
Wygrał pozwany · 11 paź 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonej i utrzymał w mocy stanowisko, że nie podlegała ona ubezpieczeniu społecznemu pracowników w spornym okresie. Ustalono, że choć 1 października 2002 r. zawarto…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 49/05
Orzeczenie procesowe · 5 paź 2005
Sprawa dotyczyła prawa Tadeusza Ż. do emerytury nauczycielskiej z art. 88 Karty Nauczyciela. ZUS odmówił świadczenia, wskazując na brak wymaganego 20-letniego stażu pracy nauczycielskiej oraz przystąp…
Przywrócenie do pracyInneUbezpieczenia społeczne
SNI UK 44/05
Orzeczenie procesowe · 5 paź 2005
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając kasację ZUS za zasadną. Spór dotyczył prawa do zasiłku chorobowego za okresy zwolnienia lekarskiego, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 32/05
Wygrał powód · 5 paź 2005
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania wcześniejszej emerytury na podstawie art. 29 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. ZUS oraz sądy niższych instancji uznały, że umowa o pracę zawarta przez ubezpieczo…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 10/05
Wygrał pozwany · 29 wrz 2005
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że przy ustalaniu prawa do emerytury w niższym wieku emerytalnym nie można doliczać okresu pracy nauczycielskiej wykonywanej w szczególnym charakterze do okresów pracy w sz…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 14/05
Wygrał pozwany · 29 wrz 2005
Sprawa dotyczyła żądania ZUS zwrotu emerytury jako nienależnie pobranej przez ubezpieczoną, która po przyznaniu świadczenia nadal pozostawała w kilku stosunkach pracy. Sąd Najwyższy oddalił kasację ZU…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 13/05
Orzeczenie procesowe · 29 wrz 2005
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku ze służbą wojskową. Józef O. odbywał zastępczą służbę poborowych w szpitalu wojskowym i w trakcie stanu wojennego stał się inwa…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 83/05
Wygrał pozwany · 29 wrz 2005
Sąd Najwyższy uznał, że nauczycielski dodatek mieszkaniowy z art. 54 ust. 3 Karty Nauczyciela stanowi przychód z tytułu zatrudnienia w ramach stosunku pracy i podlega wliczeniu do podstawy wymiaru skł…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 16/05
Wygrał pozwany · 29 wrz 2005
Sprawa dotyczyła objęcia Wiesławy D. ubezpieczeniem społecznym rolników. Ubezpieczona była właścicielką gospodarstwa rolnego, ale od 1984 r. mieszkała na stałe za granicą. Mimo to utrzymywała kontakt …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 52/05
Wygrał pozwany · 26 wrz 2005
Sprawa dotyczyła odwołania od decyzji ZUS odmawiającej prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Okręgowy odrzucił odwołanie jako wniesione po terminie, a Sąd Apelacyjny oddalił zażalenie na …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZ 53/05
Wygrał pozwany · 26 wrz 2005
Sprawa dotyczyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia kasacji w sprawie o emeryturę przeciwko ZUS. Pełnomocnik z urzędu został wyznaczony już po upływie terminu do wniesienia kasacji, ale spor…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 30/05
Wygrał pozwany · 20 wrz 2005
Sprawa dotyczyła prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy. ZUS odmówił świadczenia, twierdząc, że niezdolność do pracy nie powstała w wymaganym okresie ubezpieczenia. Sądy obu instancji przyznały…
Ubezpieczenia społeczne
SNI UK 354/04
Orzeczenie procesowe · 13 wrz 2005
Sprawa dotyczyła prawa Mirosławy C.-K. do górniczej renty rodzinnej po zmarłym mężu. Sąd Apelacyjny uznał, że ubezpieczona zachowała to prawo nieprzerwanie, a wypłata świadczenia powinna zostać wznowi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 8/05
Orzeczenie procesowe · 7 wrz 2005
Sąd Najwyższy odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione zagadnienie prawne. Uznał, że pytanie Sądu Okręgowego było wadliwie sformułowane, ponieważ dotyczyło sposobu rozstrzygnięcia konkretnej spr…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 20/05
Wygrał pozwany · 7 wrz 2005
Sprawa dotyczyła zwrotu przez pracodawcę nienależnie wypłaconego zasiłku chorobowego. ZUS ustalił, że pracodawca podał nieprawdziwe dane o wynagrodzeniu pracownika, mimo że od stycznia 2002 r. wynagro…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenie
SNI UK 360/04
Wygrał pozwany · 23 sie 2005
Sprawa dotyczyła prawa do jednorazowego odszkodowania z tytułu śmiertelnego wypadku przy pracy Wandy G. Po jej śmierci o świadczenie wystąpił mąż Jan G., a po jego śmierci postępowanie kontynuował syn…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 347/04
Wygrał pozwany · 23 sie 2005
Sprawa dotyczyła prawa do emerytury i zaliczenia do stażu ubezpieczeniowego okresu opieki nad dzieckiem do lat 4, przypadającego w czasie pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy. Sąd Okręgowy …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PK 43/05
Orzeczenie procesowe · 23 sie 2005
Sprawa dotyczyła roszczenia upadłego pracodawcy wobec Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych o wypłatę środków na zaspokojenie świadczeń pracowniczych. Sąd Najwyższy uznał, że środki przekaza…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI UK 376/04
Wygrał pozwany · 16 sie 2005
Sprawa dotyczyła podlegania dobrowolnemu ubezpieczeniu społecznemu osoby prowadzącej działalność gospodarczą po śmierci męża i uzyskaniu przez nią renty rodzinnej. Ubezpieczona twierdziła, że składki …
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.