Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII UK 73/05
Orzeczenie procesowe · 16 gru 2005
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia kasacji do rozpoznania w sprawie o ustalenie istnienia obowiązku ubezpieczenia społecznego. Spór dotyczył decyzji ZUS stwierdzającej, że T. W. nie podlega ubezpieczeniu…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 15/05
Orzeczenie procesowe · 13 gru 2005
Orzeczenie dotyczyło zasad wzruszania prawomocnych wyroków w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że jeżeli sprawa została prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd, to ponow…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 61/05
Orzeczenie procesowe · 13 gru 2005
Sąd Najwyższy uchylił postanowienie Sądu Apelacyjnego, który odrzucił odwołanie Jana S. z powodu rzekomej powagi rzeczy osądzonej. Sprawa dotyczyła prawa do renty związanej z przymusowym zatrudnieniem…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 46/05
Wygrał pozwany · 13 gru 2005
Sprawa dotyczyła postępowania z zakresu ubezpieczeń społecznych, w którym pełnomocnik wnioskodawczyni cofnął odwołanie od decyzji organu rentowego, a sąd umorzył postępowanie. Wnioskodawczyni próbował…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 14/05
Orzeczenie procesowe · 13 gru 2005
Sprawa dotyczyła wniosku szpitala o wznowienie postępowania w związku z wypłatą pracownikom odszkodowań za wypadki przy pracy na podstawie przepisu uznanego później za niezgodny z Konstytucją. Sąd Naj…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 99/05
Wygrał pozwany · 8 gru 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo syna zmarłej rencistki do jednorazowego odszkodowania z tytułu jej śmierci wskutek choroby zawodowej. Kluczowe było ustalenie, że w chwili śmierci…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 97/05
Wygrał pozwany · 8 gru 2005
Powód, były konserwator-elektryk spółdzielni mieszkaniowej, dochodził renty wyrównawczej, zadośćuczynienia i nagrody jubileuszowej po wypadku przy pracy, w którym poślizgnął się na mokrych schodach po…
InneBHPUbezpieczenia społeczne
SNI UK 61/05
Orzeczenie procesowe · 30 lis 2005
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa A. G. do wcześniejszej emerytury z art. 29 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. ZUS odmó…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 95/05
Wygrał pozwany · 30 lis 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację ubezpieczonego, który twierdził, że w okresach „zawieszenia” działalności gospodarczej nie powinien podlegać obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym ani opłacać składek. S…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 59/05
Wygrał powód · 30 lis 2005
Sprawa dotyczyła obowiązku zwrotu nienależnie pobranych emerytur rolniczych przez Jadwigę P. i Józefa P. KRUS uznał, że małżonkowie zataiwszy współwłasność gospodarstwa rolnego, wprowadzili organ w bł…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 12/05
Wygrał pozwany · 29 lis 2005
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że do odwołania od decyzji ZUS w sprawie renty socjalnej stosuje się art. 4779 § 31 k.p.c. Oznacza to, że jeśli odwołanie opiera się wyłącznie na zarzutach dotyczących orze…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 80/05
Orzeczenie procesowe · 25 lis 2005
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy Jerzy M. podlegał obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej po zakończeniu pobierania świadczenia rehabilitacy…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 67/05
Wygrał powód · 25 lis 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację ZUS i potwierdził prawo wnioskodawczyni do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy. Spór dotyczył wykładni art. 57 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. ZU…
Ubezpieczenia społeczne
SNI UZP 3/05
Orzeczenie procesowe · 25 lis 2005
Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały w sprawie pytania prawnego dotyczącego emerytury rolniczej. Uznał, że nie ma potrzeby udzielania odpowiedzi, ponieważ wykładnia przepisów była już wcześniej doko…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 63/05
Wygrał powód · 20 paź 2005
Sąd Najwyższy uwzględnił kasację ubezpieczonej i zmienił wcześniejsze wyroki oraz decyzję ZUS. Ustalono, że J. K. podlegała obowiązkowemu pracowniczemu ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu w okresie…
Ubezpieczenia społeczne
SNI UK 72/05
Wygrał pozwany · 20 paź 2005
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacenia składek na ubezpieczenie społeczne rolników za okres od I kwartału 1995 r. do IV kwartału 1997 r. Organ rentowy twierdził, że należności nie uległy przedawnieniu, …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI UK 41/05
Wygrał pozwany · 20 paź 2005
Sprawa dotyczyła prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach. Ubezpieczony twierdził, że przez wymagany okres wykonywał pracę przy bieżących remontach i konserwacji pieców…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 41/05
Wygrał pozwany · 18 paź 2005
Sprawa dotyczyła ustalenia, czy wnioskodawca prowadzący działalność jako agent ubezpieczeniowy mógł być objęty rolniczym ubezpieczeniem społecznym na podstawie art. 5a ustawy o ubezpieczeniu społeczny…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UK 43/05
Wygrał pozwany · 18 paź 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację w sprawie o objęcie Doroty S. pracowniczym ubezpieczeniem społecznym oraz o zasiłek chorobowy i macierzyński. Spór dotyczył umowy o pracę zawartej ze spółką z o.o., a nas…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PK 80/05
Wygrał pozwany · 18 paź 2005
Sąd Najwyższy oddalił kasację powódki, która domagała się ustalenia, że zdarzenie z 13 kwietnia 2002 r. było wypadkiem przy pracy. Kluczową kwestią było istnienie interesu prawnego z art. 189 k.p.c. S…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.