Prawo pracy · Polska

Wynagrodzenie i roszczenia płacowe — Sąd Najwyższy (2249 orzeczeń)

2249 orzeczeńPracownik wygrał: 15.3%2010–2014

Spory o wynagrodzenie należą do najczęstszych spraw w sądach pracy. Obejmują zarówno proste roszczenia o niezapłacone pensje, jak i skomplikowane kwestie dotyczące nadgodzin, premii, odpraw, ekwiwalentu za urlop czy wynagrodzenia za pracę w niedziele i święta.

Pracodawca ma obowiązek wypłacać wynagrodzenie co najmniej raz w miesiącu, w stałym terminie ustalonym w regulaminie pracy lub umowie. Minimalne wynagrodzenie za pracę jest corocznie waloryzowane i jego nieprzestrzeganie grozi pracodawcy odpowiedzialnością karną. Roszczenia pracownika o wynagrodzenie przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności.

Wynagrodzenie za nadgodziny przysługuje za każdą godzinę przepracowaną ponad normy czasu pracy (8 h/dobę, 40 h/tydzień). Stawka to normalne wynagrodzenie plus 50% dodatku (lub 100% w nocy, niedziele i święta). Pracodawca musi prowadzić ewidencję czasu pracy, a jej brak działa na jego niekorzyść w sporze sądowym.

  • Roszczenia płacowe można dochodzić przez 3 lata wstecz
  • Brak ewidencji czasu pracy przerzuca ciężar dowodu na pracodawcę
  • Sąd pracy nie pobiera opłat przy roszczeniach do 50 000 zł

Wyniki orzeczeń

1022
Wygrał pozwany
572
Orzeczenie procesowe
345
Wygrał powód
307
Częściowe uwzględnienie
3
Nieznany

Orzeczenia(2249)

SNII PK 204/08
Wygrał pozwany
· 4 mar 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną powoda, byłego prezesa zarządu i dyrektora generalnego spółki akcyjnej, który domagał się odszkodowania z Umowy Społecznej przewidującej 10-letnią gwarancję zatr…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 164/08
Wygrał pozwany
· 25 lut 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownika, który domagał się odszkodowania za zmniejszenie wynagrodzenia i odprawy po wypowiedzeniu zmieniającym, a następnie definitywnym rozwiązaniu umowy o p…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 189/08
Wygrał pozwany
· 25 lut 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego przewodniczącego zarządu fundacji o odprawę emerytalną po rozwiązaniu stosunku pracy. Powód był zatrudniony w fundacji na podstawie umowy o pracę na stanowisku przew…
WynagrodzenieInne
SNII PK 186/08
Wygrał powód
· 25 lut 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy i utrzymał w mocy zasądzenie na rzecz pracownika odszkodowania oraz odprawy. Spór dotyczył wieloletniej umowy o pracę na czas określony (10 lat) z kla…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 187/08
Wygrał pozwany
· 25 lut 2009
Powód domagał się odszkodowania za nieuzasadnione i niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika, a także odprawy pieniężnej i odszkodowania z układu zbiorowego pra…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 185/08
Częściowe uwzględnienie
· 25 lut 2009
Sprawa dotyczyła byłej pracownicy dochodzącej od pracodawcy zaległego wynagrodzenia, premii regulaminowej, ekwiwalentu za urlop oraz odsetek. Sądy ustaliły, że powódka faktycznie świadczyła pracę na p…
WynagrodzenieWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNI UK 225/08
Orzeczenie procesowe
· 24 lut 2009
Orzeczenie nie rozstrzyga jeszcze merytorycznie sporu, lecz przekazuje do powiększonego składu Sądu Najwyższego zagadnienie prawne dotyczące podstawy wymiaru składek ZUS. Spór dotyczył pracownika zatr…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PK 160/08
Orzeczenie procesowe
· 17 lut 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika kopalni o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych za okres od marca 2001 r. do sierpnia 2003 r. Powód, zatrudniony jako nadsztygar górniczy pod z…
WynagrodzenieCzas pracy
SNI PK 150/08
Orzeczenie procesowe
· 17 lut 2009
Sprawa dotyczyła byłego pracownika, który domagał się od Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wypłaty zaległego wynagrodzenia za czerwiec i lipiec 2001 r. oraz wynagrodzenia za czas niezdol…
WynagrodzenieInne
SNI PZ 44/08
Wygrał pozwany
· 17 lut 2009
Sprawa dotyczyła pracowniczego sporu o wynagrodzenie za godziny nadliczbowe i zobowiązanie pracodawcy do udzielenia dni wolnych od pracy. Sąd Najwyższy nie rozstrzygał meritum roszczeń pracowniczych, …
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNII PK 149/08
Częściowe uwzględnienie
· 10 lut 2009
Sąd Najwyższy częściowo uwzględnił skargę kasacyjną pracownicy zatrudnionej w szkole wyższej. Uchylił wyrok sądu drugiej instancji w zakresie dotyczącym wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowyc…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieDyskryminacjaCzas pracy
SNII UK 189/08
Orzeczenie procesowe
· 10 lut 2009
Sprawa dotyczyła obowiązku opłacenia składek przez klub sportowy od nagród i premii wypłacanych zawodnikom na podstawie kontraktów o profesjonalne uprawianie piłki nożnej. ZUS uznał, że od tych wypłat…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII PK 269/08
Wygrał pozwany
· 10 lut 2009
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej pracownika do rozpoznania w sprawie o wypłatę części wynagrodzenia, tzw. bonusa rocznego. Spór dotyczył tego, czy przy ustalaniu wysokości bonusu możn…
WynagrodzenieInne
SNII PK 212/08
Orzeczenie procesowe
· 10 lut 2009
Sprawa dotyczyła roszczeń pracownika o rentę uzupełniającą i zadośćuczynienie po ciężkim wypadku przy pracy podczas wywozu ziemi ciężarówką. Sądy niższych instancji uznały odpowiedzialność pracodawcy …
InneWynagrodzenie
SNII PK 231/08
Wygrał pozwany
· 4 lut 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia byłego pracownika FSO o wypłatę premii świątecznych, których źródłem miał być Pakt Socjalny z 13 listopada 1995 r. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że pakt nie stan…
WynagrodzenieInne
SNII PK 230/08
Wygrał pozwany
· 4 lut 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracownika, który domagał się diet za rzekome podróże służbowe podczas pracy kierowcy w Holandii. Ustalono, że strony faktycznie uzgodniły, iż miejscem wykonywan…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNII PZP 14/08
Orzeczenie procesowe
· 4 lut 2009
Sprawa dotyczyła pracownicy, która dochodziła od pracodawcy kilku roszczeń ze stosunku pracy: odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę na czas określony, ekwiwalentu za niewykor…
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNI PK 135/08
Orzeczenie procesowe
· 28 sty 2009
Sprawa dotyczyła nauczycielki zatrudnionej na podstawie mianowania, z którą pracodawca rozwiązał stosunek pracy bez wypowiedzenia na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, powołując się na …
Wypowiedzenie / zwolnienieWynagrodzenieInne
SNII PK 140/08
Wygrał powód
· 27 sty 2009
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną pracodawcy w sprawie o wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych. Powód był zatrudniony jako przedstawiciel handlowy na podstawie umów o pracę na czas okr…
WynagrodzenieCzas pracyInne
SNI PK 128/08
Orzeczenie procesowe
· 23 sty 2009
Sprawa dotyczyła roszczenia pracownicy o zapłatę zaległej części wynagrodzenia po zwiększeniu jej wymiaru czasu pracy z 1/2 etatu do 3/4 etatu. Powódka twierdziła, że wraz ze wzrostem obowiązków i cza…
WynagrodzenieCzas pracyInne

Najczęstsze pytania

Ile czasu mam na dochodzenie zaległego wynagrodzenia?
Roszczenia ze stosunku pracy, w tym o zaległe wynagrodzenie, przedawniają się z upływem 3 lat od dnia wymagalności każdej poszczególnej należności. Bieg przedawnienia można przerwać przez wniesienie pozwu lub pisemne wezwanie pracodawcy do zapłaty.
Jak obliczyć wynagrodzenie za nadgodziny?
Za pracę w nadgodzinach przysługuje normalne wynagrodzenie plus dodatek: 50% za nadgodziny przypadające w dni powszednie i w soboty, 100% za nadgodziny w nocy (godz. 21–7), niedziele, święta i dni wolne od pracy wynikające z 5-dniowego tygodnia pracy. Alternatywą jest czas wolny w stosunku 1:1 (powszednie) lub 1:1,5 (jeśli pracownik wnioskuje sam).
Pracodawca nie wypłaca mi pensji — co mogę zrobić?
Możesz: (1) wezwać pracodawcę na piśmie do zapłaty; (2) złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy; (3) wnieść pozew do sądu pracy — bez opłat sądowych do 50 000 zł; (4) rozwiązać umowę bez wypowiedzenia na podstawie art. 55 § 1¹ k.p. (ciężkie naruszenie obowiązków przez pracodawcę) i żądać odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Czy mogę dochodzić wynagrodzenia, jeśli umowa była nieformalną „umową o dzieło"?
Tak, jeśli relacja faktycznie miała cechy stosunku pracy (osobiste wykonywanie, pod kierownictwem pracodawcy, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym). Sąd może ustalić istnienie stosunku pracy i zasądzić wynagrodzenie wg stawek pracowniczych, w tym nadgodziny.
Kiedy przysługuje odprawa przy zwolnieniu?
Odprawa z tytułu zwolnienia z przyczyn niedotyczących pracownika (ustawa z 13.03.2003 r.) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 osób i rozwiązuje umowę z przyczyn leżących po stronie zakładu. Wysokość: 1, 2 lub 3 miesięczne wynagrodzenia w zależności od stażu pracy.
Czy pracodawca może obniżyć wynagrodzenie bez zgody pracownika?
Nie. Obniżenie wynagrodzenia wymaga albo zgody pracownika wyrażonej w porozumieniu zmieniającym, albo wypowiedzenia zmieniającego warunki pracy i płacy z zachowaniem okresu wypowiedzenia. Jednostronna decyzja pracodawcy o obniżeniu pensji jest bezskuteczna.

Inne kategorie prawa pracy