Prawo pracy · Polska
Ubezpieczenia społeczne i ZUS — Sąd Najwyższy (4098 orzeczeń)
4098 orzeczeńPracownik wygrał: 11.7%2010–2014
Sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych dotyczą m.in. podlegania ubezpieczeniom, wymiaru składek, prawa do zasiłków (chorobowego, macierzyńskiego, wypadkowego), rent i emerytur oraz odpowiedzialności płatnika składek. Sądy pracy i ubezpieczeń społecznych rozpatrują odwołania od decyzji ZUS.
Najczęstsze spory dotyczą: kwalifikacji podstawy wymiaru składek (zwłaszcza przy zmianie etatu lub zawieraniu umów cywilnoprawnych), podlegania ubezpieczeniom przy zbiegu tytułów, prawa do zasiłku macierzyńskiego przy umowach terminowych, a także ustalenia stopy procentowej składki wypadkowej. ZUS coraz częściej kwestionuje też wysokość wynagrodzenia ustalonego w umowie o pracę jako podstawy wymiaru składek.
Odwołanie od decyzji ZUS wnosi się do właściwego sądu okręgowego — wydziału pracy i ubezpieczeń społecznych — za pośrednictwem ZUS, w terminie miesiąca od doręczenia decyzji. Postępowanie jest wolne od opłat sądowych.
- Decyzja ZUS o niepodleganiu ubezpieczeniom: odwołanie przez sąd
- Zawyżona podstawa składek: weryfikacja przez ZUS i sąd
- Przedawnienie składek: 5 lat od terminu płatności
Wyniki orzeczeń
2331
Wygrał pozwany
1080
Orzeczenie procesowe
481
Wygrał powód
201
Częściowe uwzględnienie
5
Nieznany
Orzeczenia(4098)
SNII PRN 7/95
Wygrał pozwany · 20 lip 1995
Sprawa dotyczyła byłego pracownika kolei, który domagał się odszkodowania oraz renty wyrównawczej po stwierdzeniu choroby zawodowej. Twierdził, że zakład pracy błędnie pomógł mu ustalić podstawę wymia…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII URN 21/95
Wygrał powód · 20 lip 1995
Sprawa dotyczyła ustalenia podstawy wymiaru emerytury dla wnioskodawcy, który nabył prawo do emerytury, ale nie pobierał świadczenia, ponieważ nadal pracował w pełnym wymiarze czasu pracy. ZUS odmówił…
Ubezpieczenia społeczne
SNII URN 20/95
Orzeczenie procesowe · 20 lip 1995
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania renty inwalidzkiej. ZUS uznał, że wnioskodawca nie ma wymaganego 5-letniego stażu w ostatnim dziesięcioleciu oraz że inwalidztwo II grupy powstało po upływie 18 mies…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 13/95
Orzeczenie procesowe · 7 lip 1995
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Wojewódzkiego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył prawa Janiny M., rozwiedzionej żony zmarłego emeryta, do renty rodzinnej. Organ rentowy i sąd …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 16/95
Wygrał powód · 7 lip 1995
Sąd Najwyższy uchylił wyrok oddalający odwołanie pracownika od decyzji odmawiającej wcześniejszej emerytury kolejowej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Spór dotyczył wykładni art. 5 ust. 2 …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 24/95
Orzeczenie procesowe · 7 lip 1995
Sąd Najwyższy rozpatrywał spór między agencją pośrednictwa pracy a ZUS o obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy za osoby kierowane do pracy za granicą. Agencja twierdzi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 10/95
Wygrał pozwany · 7 lip 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące tego, czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, której wszystkie udziały należą do gminy, może być uznana za uspołeczniony zakład pracy w roz…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PZP 56/94
Wygrał pozwany · 5 lip 1995
Sąd Najwyższy uznał, że były pracownik nie ma interesu prawnego z art. 189 k.p.c. w żądaniu ustalenia, iż rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło z przyczyn dotyczących zakładu pracy, jeżeli ustalenie to…
InneUbezpieczenia społeczne
SNII URN 22/95
Orzeczenie procesowe · 23 cze 1995
Sprawa dotyczyła odwołania Michaliny C. od decyzji ZUS w przedmiocie wysokości emerytury. Sąd Najwyższy, rozpoznając rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości, uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego, wcz…
Ubezpieczenia społeczne
SNII UZP 11/95
Wygrał powód · 23 cze 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że przy ponownym ustalaniu wysokości emerytury policyjnej na podstawie art. 58 ustawy z 18 lutego 1994 r. nie można pominąć dodatku, który wcześniej był doliczany z tytułu …
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 12/95
Wygrał powód · 23 cze 1995
Sąd Najwyższy rozstrzygnął, że pracownik zwolniony z jednego stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy może nabyć prawo do wcześniejszej emerytury na podstawie rozporządzenia z 26 stycznia 1…
Ubezpieczenia społeczneWypowiedzenie / zwolnienieInne
SNII URN 19/95
Orzeczenie procesowe · 23 cze 1995
Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu wojewódzkiego oraz decyzję ZUS odmawiającą dzieciom zmarłej Lucyny W. renty rodzinnej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Kluczowym problemem było błędne usta…
Ubezpieczenia społeczne
SNII URN 56/94
Wygrał pozwany · 7 cze 1995
Sprawa dotyczyła ponownego ustalenia podstawy wymiaru wcześniejszej emerytury Zdzisława A. spornego z ZUS. Wnioskodawca domagał się uwzględnienia faktycznej wartości dodatku dewizowego z lat 1979–1981…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII URN 8/95
Wygrał pozwany · 7 cze 1995
Sąd Najwyższy oddalił rewizję nadzwyczajną Ministra Sprawiedliwości w sprawie Jana M. przeciwko ZUS o wysokość renty inwalidzkiej. Spór dotyczył tego, czy okres pracy wykonywanej w czasie okupacji nie…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII PRN 4/95
Orzeczenie procesowe · 7 cze 1995
Sprawa dotyczyła roszczenia o rentę uzupełniającą związaną z chorobą zawodową. Powód twierdził, że wieloletnia praca w warunkach narażenia na tlenek węgla doprowadziła do choroby zawodowej i utraty zd…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNII UZP 4/95
Wygrał pozwany · 2 cze 1995
Sprawa dotyczyła tego, czy nagrody wypłacane pracownikom administracyjnym Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej z funduszu utworzonego na podstawie art. 121 ust. 3 ustawy o szk…
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNI PRN 24/95
Wygrał pozwany · 2 cze 1995
Sprawa dotyczyła roszczeń byłego prezesa-dyrektora rolniczej spółdzielni produkcyjnej o wynagrodzenie za pracę oraz zasiłki chorobowe. Sąd Najwyższy uchylił nakaz zapłaty wydany przez sąd pracy, uznaj…
WynagrodzenieUbezpieczenia społeczneInne
SNII URN 11/95
Wygrał powód · 29 maj 1995
Sprawa dotyczyła emerytury kolejowej Jana P. i sporu o sposób jej przeliczenia po zgłoszeniu wniosku o zwiększenie świadczenia z tytułu opłacania składek na fundusze rolnicze w okresie zbiegu z ubezpi…
Ubezpieczenia społeczneInne
SNI PZP 13/95
Wygrał pozwany · 26 maj 1995
Orzeczenie dotyczyło pytania, czy funkcjonariusze Policji mogą dochodzić przed sądem powszechnym odsetek za opóźnioną wypłatę uposażenia. Sąd Najwyższy uznał, że nie. Podkreślił, że stosunek służbowy …
Ubezpieczenia społeczneWynagrodzenieInne
SNII URN 10/95
Wygrał powód · 23 maj 1995
Sprawa dotyczyła prawa byłego funkcjonariusza MO do policyjnej renty inwalidzkiej III grupy. Wnioskodawcy w 1986 r. wstrzymano wypłatę renty, a sądy niższych instancji błędnie oceniały jego stan zdrow…
Ubezpieczenia społeczneInne
Najczęstsze pytania
W jakim terminie można odwołać się od decyzji ZUS?
Odwołanie od decyzji ZUS należy wnieść w ciągu miesiąca od dnia doręczenia decyzji. Odwołanie składa się za pośrednictwem oddziału ZUS, który wydał decyzję. Jeżeli ZUS nie uwzględni odwołania, przekazuje sprawę do sądu okręgowego.
ZUS zakwestionował moje wynagrodzenie jako podstawę składek — co robić?
ZUS ma prawo ustalić podstawę wymiaru składek w innej kwocie, jeśli uzna, że umówione wynagrodzenie jest rażąco wygórowane i zostało ustalone w celu wyłudzenia świadczeń. Od takiej decyzji przysługuje odwołanie do sądu, gdzie pracodawca i pracownik mogą dowodzić, że wynagrodzenie jest adekwatne do zakresu obowiązków i kwalifikacji.
Czy umowa zlecenia podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu?
Tak, co do zasady. Umowa zlecenia jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych (emerytalne, rentowe), o ile zleceniobiorca nie podlega ubezpieczeniom z innego tytułu o co najmniej równej podstawie (np. innej umowy o pracę). Ubezpieczenie wypadkowe jest zawsze obowiązkowe. Ubezpieczenie chorobowe — dobrowolne.
Czy pracownik może odpowiadać za zaległe składki pracodawcy?
Pracownik odpowiada za składki finansowane z własnych środków (część pracownicza), które pracodawca był zobowiązany potrącić i odprowadzić. Natomiast za całość zaległych składek odpowiada pracodawca (jako płatnik), a przy jego niewypłacalności — członkowie zarządu spółki.
Kiedy przedawniają się należności ZUS?
Należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne przedawniają się po 5 latach, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Bieg przedawnienia przerywa m.in. ogłoszenie upadłości, odroczenie płatności lub zawarcie umowy o rozłożenie na raty.
Czy można odwołać się od decyzji o odmowie renty?
Tak. Od decyzji odmawiającej przyznania renty z tytułu niezdolności do pracy przysługuje odwołanie do sądu okręgowego w ciągu miesiąca od doręczenia decyzji. Sąd może przeprowadzić dodatkowe badanie przez biegłego lekarza i samodzielnie ocenić stopień niezdolności do pracy.